Tháng Mười một bắt đầu bằng những cơn gió heo may se sắt, thổi luồn qua những khe hở của dãy nhà C, khiến không gian trên sân thượng càng trở nên cô quạnh. Nhưng với Linh, cái lạnh này vẫn dễ chịu hơn nhiều so với bầu không khí ngột ngạt trong căn phòng khách nhà cô, nơi mẹ đang tiếp đón hội phụ huynh và không ngừng khoe về bảng điểm của con gái.
Hôm nay, Linh mang theo một cuốn sổ mới tinh, bìa da màu xanh đen tối giản. Cô đặt nó trước mặt Khôi khi hai người vừa ngồi xuống "góc trú ẩn" quen thuộc.
“Cậu bảo... nếu không chịu được thì hãy vẽ ra. Nhưng tôi không biết vẽ.” Linh nói, giọng có chút bối rối. Cô vốn chỉ giỏi giải những bài toán tích phân phức tạp hay viết những bài luận văn mẫu chuẩn mực. Nghệ thuật, với cô, là một thứ xa xỉ và không có đáp án đúng sai—điều đó làm cô sợ.
Khôi đang gặm dở chiếc bánh mì khô khốc mua vội ở cổng trường. Cậu nhìn cuốn sổ sang trọng của Linh, rồi lại nhìn đôi bàn tay thon dài, sạch sẽ của cô. Cậu với tay lấy chiếc bút chì 6B đã mòn vẹt, ném nhẹ lên mặt sổ.
“Vẽ không phải là môn mỹ thuật ở lớp,” Khôi nói sau khi nuốt gọn miếng bánh. “Đừng cố vẽ cái gì cho giống. Hãy vẽ cái cảm giác của cậu lúc này đi.”
Linh cầm bút, ngón tay run nhẹ. “Cảm giác lúc này sao? Nó... nó xám xịt, nó nặng nề lắm.”
“Vậy thì hãy bắt đầu bằng sự nặng nề đó.”
Khôi xích lại gần hơn một chút, đủ để cô cảm nhận được hơi ấm từ vai cậu nhưng vẫn giữ một khoảng cách tôn trọng. Cậu cầm lấy bàn tay đang lúng túng của Linh, không phải kiểu nắm tay lãng mạn, mà là cách một người thầy hướng dẫn một đứa trẻ cầm vũ khí.
“Nhắm mắt lại,” Khôi thì thầm. “Nghe tiếng gió này. Nghe tiếng xe cộ ồn ào dưới kia. Giờ thì tưởng tượng tất cả những lời mắng nhiếc của mẹ cậu, những ánh mắt kỳ vọng của thầy cô... chúng đang biến thành những sợi dây xích quấn quanh người cậu.”
Linh nhắm mắt. Bóng tối bao trùm, và những âm thanh ấy bắt đầu dội lại trong tâm trí cô. “Con phải đứng nhất”, “Tại sao con lại để thua nó?”, “Nhìn con người ta kìa”...
“Bây giờ, hãy dùng bút chì để cắt đứt chúng.” Giọng Khôi trầm thấp, có sức mạnh thôi miên kỳ lạ.
Linh bắt đầu đưa bút. Ban đầu là những nét gạch nhẹ nhàng, rụt rè. Nhưng rồi, khi những ký ức u uất trào dâng, cánh tay cô bắt đầu chuyển động mạnh hơn. Tiếng bút chì lướt trên giấy nhám vang lên sột soạt, sột soạt—âm thanh ấy sắc lạnh và dứt khoát. Cô không còn vẽ đường thẳng hay hình tròn, cô đang đâm vào trang giấy. Cô đang cào xé bề mặt trắng tinh khôi của cuốn sổ bằng những nét chì đen đặc.
Càng vẽ, hơi thở của Linh càng gấp gáp. Cô thấy mình như đang hét lên trên mặt giấy. Những áp lực tích tụ bao năm qua giờ đây tìm được một kẽ hở để thoát ra ngoài. Khi cô mở mắt ra, trang giấy đã bị chì tô đen đến mức bóng loáng, vài chỗ còn bị ngòi bút đâm thủng.
Linh buông bút, lồng ngực phập phồng. Cô nhìn xuống đống hỗn độn mình vừa tạo ra, rồi nhìn sang Khôi.
Cậu đang mỉm cười—một nụ cười hiếm hoi, không có sự mỉa mai.
“Tốt hơn rồi đấy. Cậu vừa cho nỗi đau một hình hài. Khi nó đã nằm trên giấy, nó không còn nằm trong đầu cậu nữa.”
Linh nhìn vào những vết đen ngòm đó. Lạ kỳ thay, cô cảm thấy nhẹ lòng đến mức muốn bật khóc. Những nét vẽ ấy xấu xí, méo mó, nhưng chúng là thứ thật nhất mà cô từng tạo ra trong suốt mười bảy năm qua.
Khôi cầm lấy cuốn sổ của cô, lật sang trang tiếp theo. Cậu vẽ một hình người nhỏ xíu, chỉ bằng vài nét gạch đơn giản, đang đứng giữa những mảng đen mà Linh vừa tạo ra. Hình người đó đang cầm một chiếc ô che chắn cho mình.
“Cái này là cậu,” Khôi chỉ vào hình người. “Còn đống đen xì này là thế giới xung quanh cậu. Cậu không cần phải dọn dẹp đống đen đó, cậu chỉ cần một chiếc ô để không bị nó làm bẩn thôi.”
Linh đón lấy cuốn sổ, ngón tay chạm nhẹ vào hình người tí hon kia. “Vậy... chiếc ô của tôi là gì?”
Khôi im lặng một hồi, rồi cậu nhìn thẳng vào mắt cô, ánh mắt sâu thẳm như muốn hút lấy linh hồn người đối diện.
“Là cái sân thượng này. Hoặc là... bất cứ thứ gì khiến cậu thấy mình vẫn còn được thở.”
Buổi chiều hôm đó, Linh không còn cảm thấy sợ hãi khi phải đối mặt với chồng sách nâng cao ở nhà. Cô cất cuốn sổ vào ngăn kín nhất của cặp sách, như cất giữ một món bảo bối.
Mỗi khi thấy tiếng mẹ gõ cửa phòng để kiểm tra bài vở, Linh lại vô thức đưa tay chạm vào bìa cuốn sổ. Cô nhắm mắt lại, tưởng tượng về tiếng bút chì lướt trên giấy, tưởng tượng về cái sân thượng lộng gió và chàng trai có đôi mắt u buồn nhưng luôn biết cách "vá" lại tâm hồn cô bằng những nét vẽ nguệch ngoạc.
Linh nhận ra, chữa lành không phải là làm cho vết thương biến mất. Chữa lành là khi bạn học được cách nhìn vào vết thương đó và thản nhiên nói: “Ừ, nó đau đấy, nhưng nó không còn định nghĩa con người tôi nữa.”
Tối hôm ấy, lần đầu tiên sau hai năm, Linh không dùng móng tay để cấu vào da thịt mình khi bị mẹ mắng vì một lỗi dịch thuật nhỏ. Cô chỉ lặng lẽ vào phòng, mở sổ và vẽ thêm một chiếc ô nhỏ xíu bên cạnh hình người của Khôi.
Hai chiếc ô, đứng cạnh nhau giữa một vùng trời đen kịt.