Cơn mưa phùn dai dẳng của những ngày giáp Tết dường như đã gột rửa trôi đi lớp bụi bặm của phố phường, nhưng lại không thể nào làm sạch được những toan tính nhơ nhuốc đang len lỏi trong tâm trí con người.
Sau cuộc gặp gỡ đầy bão tố tại xóm trọ nghèo, luật sư Thành trở về văn phòng với tâm trạng nặng nề như đeo đá. Hình ảnh người đàn bà tên Lan vợ của Vinh với đôi mắt rực lửa căm hờn và lời khẳng định đanh thép "Tôi muốn hắn chết" cứ ám ảnh ông mãi. Ông đã thử quay lại thuyết phục cô ta thêm một lần nữa, hy vọng tìm thấy chút lương tri còn sót lại hoặc ít nhất là một sự ngập ngừng nào đó. Nhưng không.
Khi ông dè dặt bày tỏ niềm tin sắt đá của mình rằng Vinh vô tội, Lan chỉ nhếch mép cười nhạt. Cái bĩu môi của cô ta sắc như dao cạo, chứa đựng sự khinh miệt đến tận cùng:
Ông tin là hắn vô tội ư? Lan rít lên qua kẽ răng. Ông đúng là một lão già lẩm cẩm đáng thương! Ông bị bộ mặt ngây thơ của hắn lừa rồi. Để rồi xem, khi hắn leo lên đoạn đầu đài, ông sẽ thấy lòng tốt của mình rẻ rúng đến mức nào.
Sự kiên quyết tàn nhẫn ấy khiến một người từng trải như ông Thành cũng phải rùng mình. Vụ án đi vào ngõ cụt. Nhân chứng duy nhất trở thành đao phủ. Ông Thành bắt đầu cảm thấy tuyệt vọng thay cho chàng trai trẻ đang mòn mỏi trong tù.
Thế rồi, bước ngoặt xuất hiện vào một buổi chiều ảm đạm, chỉ hai ngày trước khi phiên tòa xét xử diễn ra.
Trên bàn làm việc của ông, lẫn trong đống hồ sơ dày cộp, xuất hiện một phong bì thư nhàu nát, không dán tem, mép phong bì còn dính một vệt bùn đất khô cong. Bên ngoài không ghi tên người gửi, chỉ vỏn vẹn dòng chữ: "Gửi luật sư Thành – Gấp".
Ông xé bao thư. Bên trong là một mẩu giấy xé vội từ vở học sinh, nét chữ nguệch ngoạc, xiêu vẹo như được viết bởi một bàn tay run rẩy hoặc cố tình làm sai lệch nét chữ:
"Nếu ông muốn vạch trần bộ mặt thật của con mụ đàn bà độc ác đang tâm hại chồng mình, mời ông mang theo 2.000 đô la (hoặc số vàng tương đương), đến địa chỉ X... tại khu Xóm Liều ven sông, vào lúc 19 giờ tối nay. Hỏi bà Tư 'Sẹo'. Đừng đi cùng cảnh sát, nếu không bí mật sẽ theo tôi xuống mồ."
Luật sư Thành nhíu mày. 2.000 đô la là một số tiền không nhỏ, nhưng cái giá của sự thật thì vô giá. Địa chỉ kia nằm ở một trong những khu ổ chuột tai tiếng nhất thành phố, nơi mà luật pháp dường như cũng ngần ngại bước chân vào. Có thể là một cái bẫy? Có thể là một trò tống tiền rẻ tiền? Nhưng trực giác mách bảo ông rằng, đây chính là tia ánh sáng cuối đường hầm mà ông đang tìm kiếm.
Đúng 19 giờ.
Trời tối đen như mực. Khu Xóm Liều hiện ra trước mắt vị luật sư già như một vết sẹo lở loét bên rìa thành phố phồn hoa. Con đường dẫn vào đây không được trải nhựa, chỉ là lối mòn đất đỏ nhầy nhụa bùn lầy sau những ngày mưa dầm. Mùi hôi thối nồng nặc bốc lên từ những rãnh nước thải lộ thiên đen ngòm, quyện với mùi than tổ ong và mùi ẩm mốc đặc trưng của sự nghèo đói.
Luật sư Thành xắn cao ống quần tây, dò dẫm từng bước trên con đường trơn trượt, tay nắm chặt chiếc cặp da bên trong có chứa "vũ khí" đàm phán của mình. Những ánh mắt dò xét từ những căn nhà lụp xụp ven đường chiếu vào ông, lạnh lẽo và đầy cảnh giác.
Khó khăn lắm, ông mới tìm thấy địa chỉ ghi trong thư. Đó không phải là một ngôi nhà đúng nghĩa, mà là một túp lều ổ chuột vá víu bằng những tấm tôn rỉ sét và bìa các-tông, nằm lọt thỏm ở cuối con hẻm cụt tăm tối nhất.
Ông gõ vào tấm cửa gỗ mục nát. Cánh cửa hé mở, rít lên một tiếng kẽo kẹt rợn người.
Chào anh chàng luật sư. Vào đây, vào đây nhanh lên kẻo gió lùa.
Giọng nói the thé, khàn đặc như tiếng kim loại cọ xát vào nhau vang lên. Chủ nhân của giọng nói là một mụ già lưng còng, mặc bộ quần áo bà ba nâu sờn rách, đang đứng đợi ông trong bóng tối.
Luật sư Thành bước vào. Căn phòng thấp lè tè, ngột ngạt. Ngọn đèn dây tóc treo lủng lẳng trên trần nhà phủ đầy mạng nhện tỏa ra thứ ánh sáng vàng vọt, lờ mờ, chập chờn như ma trơi.
Khi mắt đã quen với ánh sáng, ông Thành quay sang nhìn người đàn bà đối diện và suýt chút nữa đã hét lên vì kinh hãi.
Đó là một khuôn mặt bị hủy hoại hoàn toàn.
Một bên má của mụ ta nhăn nhúm, co rút lại thành từng mảng thịt sần sùi, đỏ hỏn như thịt bò tươi. Con mắt bên phải bị kéo xệ xuống, đỏ ngầu, không thể khép lại được. Những vết sẹo lồi lõm chằng chịt chạy dọc từ thái dương xuống tận cổ, biến khuôn mặt con người thành một bức tranh trừu tượng của nỗi đau đớn tột cùng.
Nhận thấy vẻ hoảng hốt của vị khách, mụ già nhếch cái miệng méo xệch lên cười khùng khục, tiếng cười nghe như tiếng nấc:
Sợ lắm phải không? Axit đấy, anh bạn trẻ ạ. Mụ đưa bàn tay khẳng khiu lên sờ vào vết sẹo. Một gáo axit oan nghiệt của con mụ vợ cả ghen tuông ngày xưa đã biến tôi thành con ma sống thế này đây. Đời bạc lắm. Tôi hận đàn bà. Tôi hận những con đàn bà đẹp mà lòng dạ rắn rết. Vì thế tôi sẽ trả thù. Tôi sẽ giúp ông lật mặt con đàn bà kia.
Luật sư Thành cố nén cảm giác buồn nôn đang dâng lên trong cổ họng, ông hắng giọng, cố gắng lấy lại vẻ điềm tĩnh nghề nghiệp:
Thôi đi, bà Tư. Hoàn cảnh của bà rất đáng thương, tôi xin chia sẻ. Nhưng thời gian của tôi không nhiều. Bà hãy vào vấn đề nhanh lên. Bà biết gì về vụ án của Vinh?
Đôi mắt lồi của mụ già đảo nhanh, ánh lên vẻ tham lam trần tục. Mụ chìa bàn tay gầy đét với những móng tay dài cáu bẩn ra trước mặt ông:
Tiền đâu? Có mang đủ không đấy? Phải đủ hai ngàn đô tươi thóc thật đấy nhé. Thiếu một xu tôi cũng không tiếp.
Ông Thành nhíu mày, nhìn vào đôi mắt tham lam kia. Ông biết mình đang giao dịch với quỷ dữ, nhưng ông không còn lựa chọn nào khác. Tuy nhiên, ông cũng là một luật sư cáo già.
Nếu bà biết điều gì đó liên quan đến vụ án mạng, bà có bổn phận công dân phải ra tòa làm chứng. Pháp luật sẽ bảo vệ bà...
Bổn phận cái con khỉ! Mụ già rít lên, nhổ một bãi nước bọt xuống nền đất nện. Đừng có giở giọng đạo đức với tôi. Ở cái xóm này, cái mạng sống còn chả giữ nổi thì nói gì đến bổn phận. Tôi không ra tòa đâu. Tôi không muốn bị người ta tạt axit thêm lần nữa.
Mụ sấn sổ bước tới gần ông: Một là tiền trao cháo múc. Hai là ông biến khỏi đây ngay.
Luật sư Thành lùi lại một bước, tay giữ chặt cặp Tôi không mang đủ hai ngàn. Tôi chỉ xoay được một ngàn đô la thôi. Đây là số tiền rất lớn rồi. Nếu bà không chịu, tôi xin kiếu. Dù sao thì lời nói của một người giấu mặt cũng chẳng có giá trị mấy trước tòa.
Mụ già khựng lại. Một ngàn đô la vẫn là một gia tài khổng lồ đối với mụ lúc này. Mụ lườm ông Thành, lầm bầm chửi rủa: Đồ keo kiệt! Quỷ tha ma bắt anh đi! Cánh luật sư các anh lúc nào cũng chặt chẽ từng đồng.
Mụ hậm hực đi về phía chiếc giường tre ọp ẹp trải tấm nệm rách bươm ở góc nhà: Thôi được rồi. Nào, bốc xỉa ngay đi. Tiền trao tay, hàng trao ngay.
Luật sư Thành mở cặp, lấy ra xấp tiền đã chuẩn bị sẵn. Mụ già chộp lấy nhanh như cắt, đếm xoèn xoẹt, đôi mắt sáng rực lên theo từng tờ bạc xanh. Sau khi nhét tiền vào sâu trong lần áo ngực cáu ghét, mụ luồn tay xuống dưới tấm nệm rách, lôi ra một bọc nilon đen sì.
Đây. Mụ ném cái bọc xuống cái bàn gỗ mục nát trước mặt ông Thành. Không phải lời nói suông đâu. Giấy trắng mực đen hẳn hoi. Ông đọc đi rồi sẽ thấy một ngàn đô của ông còn rẻ chán.
Ông Thành thận trọng mở bọc nilon. Bên trong là một xấp phong bì thư đã bóc dở, giấy đã ố vàng vì hơi ẩm nhưng vẫn còn giữ được mùi nước hoa rẻ tiền nồng nặc.
Chắc chắn anh sẽ khoái lá thư trên cùng. Mụ già cười khanh khách, giọng the thé đầy vẻ khoái trá. Đó là những bức thư tình ướt át của con mụ Lan cái con vợ đoan chính của thân chủ ông đấy. Nó thuê tôi chuyển thư giùm cho nhân tình để che mắt thiên hạ. Nhưng tôi tò mò nên đã giữ lại đọc chơi, ai ngờ lại vớ được mỏ vàng.
Tim luật sư Thành đập thình thịch. Ông cầm lấy lá thư trên cùng. Nét chữ này ông nhận ra ngay, đúng là nét chữ của Lan – người đàn bà đã ký vào biên bản từ chối làm chứng hôm qua.
Ông đưa lá thư lại gần ngọn đèn dầu. Ngày tháng ghi trên thư... chính là ngày Vinh bị bắt!
Lá thư viết:
"Anh Mạnh yêu quý của em,
Tin vui đây anh ơi! Thằng Vinh vừa bị công an còng tay lôi đi rồi. Chúng nó nghi ngờ hắn giết mụ già Mẫn để cướp của. Em mừng đến run cả người.
Em biết, và anh cũng thừa biết, thằng Vinh nó hiền như bụt, cả đời đến con ruồi cũng không dám đập, nói gì đến chuyện cầm sắt đập đầu người ta. Nó vô tội, em biết rõ điều đó hơn ai hết. Tối hôm đó nó về nhà lúc 9 rưỡi, nằm co ro bên cạnh em, ngáy o o.
Nhưng anh ơi, đây là cơ hội ngàn năm có một để chúng mình được tự do bên nhau. Em đã chán ngấy cái cảnh sống nghèo hèn với thằng chồng nhu nhược ấy rồi. Em muốn đến với anh, muốn được anh bao bọc.
Vì thế, em đã có một kế hoạch hoàn hảo. Khi ra tòa, em sẽ không làm chứng cho nó đâu. Ngược lại, em sẽ khai là nó trở về nhà muộn hơn, lúc 10 giờ 20, với bộ dạng hoảng hốt và trên người đầy máu me. Em sẽ bịa chuyện nó quỳ xuống thú nhận tội lỗi với em. Với lời khai của người vợ đầu ấp tay gối, quan tòa chắc chắn sẽ tin sái cổ.
Hắn sẽ bị treo cổ, hoặc ít nhất cũng mọt gông trong tù. Và khi đó, sẽ chẳng còn ai cản đường chúng ta nữa. Chúng ta sẽ có nhau mãi mãi, Mạnh ơi...
Yêu anh điên cuồng,Lan."
Đọc xong những dòng chữ cuối cùng, tờ giấy mỏng manh bỗng trở nên nặng trĩu trên tay luật sư Thành. Ông bàng hoàng đến mức không thốt nên lời.
Hóa ra, sự thật lại tàn khốc đến mức này. Không phải Lan hiểu lầm chồng, không phải cô ta căm thù tội ác, mà cô ta chính là tội ác. Cô ta biết rõ chồng mình vô tội, biết rõ bằng chứng ngoại phạm, nhưng lại nhẫn tâm dìm người chồng hiền lành của mình xuống bùn đen chỉ để chạy theo tiếng gọi của dục vọng với một gã nhân tình nào đó tên Mạnh.
Sự lạnh lùng, tàn nhẫn của Lan mà ông chứng kiến hôm trước, hóa ra không phải là sự cương trực của công lý, mà là sự tính toán lạnh lùng của một trái tim đã thối rữa.
Thế nào? Mụ già Tư Sẹo ghé sát mặt vào ông, hơi thở hôi hám phả vào mặt luật sư. Đáng đồng tiền bát gạo chứ hả? Đàn bà là thế đấy, ông luật sư ạ. Miệng nam mô bụng một bồ dao găm. Con mụ Lan này còn độc hơn cả axit nữa.
Luật sư Thành cẩn thận gấp lá thư lại, bỏ vào túi áo trong ngực, sát trái tim mình. Ông cảm thấy một ngọn lửa giận dữ và quyết tâm đang bùng lên mạnh mẽ.
Cảm ơn bà, bà Tư. Ông nói, giọng đanh lại. Bà nói đúng, cái này còn quý hơn cả vàng. Bà đã cứu một mạng người, và giúp tôi đưa một con quỷ ra ánh sáng.
Gớm, tôi chả cần cứu ai. Mụ già phẩy tay, quay lưng đi đếm lại tiền. Tôi chỉ cần tiền. Ông đi đi, và nhớ là đừng bao giờ quay lại cái xóm này nữa.
Luật sư Thành bước ra khỏi túp lều ổ chuột, lao mình vào màn đêm đen kịt. Gió bấc vẫn rít gào, nhưng giờ đây ông không còn thấy lạnh nữa. Trong tay ông đã có thanh gươm của công lý. Ngày mai, tại phiên tòa, ông sẽ không chỉ bào chữa cho Vinh, mà ông sẽ lột trần bộ mặt thật của người đàn bà độc ác kia, xé toạc cái màn kịch đạo đức giả dối mà ả đã dày công dựng lên.
Và Vinh, chàng trai tội nghiệp ấy, sẽ đau đớn tột cùng khi biết sự thật, nhưng thà đau một lần để sống, còn hơn chết trong oan khuất bởi chính tay người mình yêu thương nhất.
"Án mạng đêm cuối năm" giờ đây không chỉ là cái chết của bà cụ Mẫn, mà còn là cái chết của tình nghĩa vợ chồng, là bản cáo trạng đanh thép về sự phản bội đê hèn nhất của lòng người.