Thành phố không bao giờ thực sự im lặng. Ngay cả vào lúc hai giờ sáng, khi đại lộ đã vơi bớt ánh đèn xe và những hàng quán đã kéo sập cửa cuốn, nó vẫn phát ra những tiếng rì rầm trầm đục như một gã khổng lồ đang thở dốc sau một ngày dài mệt mỏi.
Trịnh Duy An mở mắt. Anh không cần nhìn đồng hồ, vì nhịp sinh học của anh đã tự động căn chỉnh khớp với tiếng tích tắc khô khốc của chiếc đồng hồ treo tường. Hai giờ sáng. Một lần nữa, giấc ngủ từ chối anh, hoặc nói đúng hơn, anh từ chối nó. Với An, giấc ngủ giống như một sự gián đoạn vô lý, một quãng nghỉ mà con người buộc phải thực hiện để tái tạo sức lao động cho một ngày hôm sau ồn ào và lặp lại. Anh không thích ngày hôm sau. Anh thích khoảnh khắc này, khi thế giới thuộc về những kẻ bị lãng quên.
An ngồi dậy, căn phòng thuê vỏn vẹn mười lăm mét vuông của anh ngập trong mùi dầu máy và bụi đồng. Trên bàn làm việc, những linh kiện đồng hồ cũ nằm rải rác dưới ánh đèn học vàng vọt. Ban ngày, anh phục chế những cỗ máy thời gian, trả lại nhịp đập cho những chiếc Omega hay Rolex đã rỉ sét. Nhưng ban đêm, anh để thời gian tự trôi tự do, không kìm kẹp, không đo đếm.
Anh mặc chiếc áo khoác kaki màu rêu, xỏ đôi giày vải đế mềm đã mòn gót. Trước khi đi, anh cẩn thận nhét cuốn sổ tay nhỏ và một cây bút chì vào túi áo bên ngực trái. Đó là nghi thức. Anh không đi dạo để giết thời gian; anh đi để "thu hoạch".
Cánh cửa gỗ khẽ rít lên một tiếng khô khốc khi An bước ra hành lang chung cư cũ. Mùi không khí trong nhà sực mùi ẩm mốc nhanh chóng bị thay thế bằng cái se lạnh của sương đêm. Bước xuống cầu thang bộ, anh cố tình bước thật nhẹ, tiếng đế giày vải chạm vào nền gạch men nứt vỡ chỉ tạo ra những tiếng "bạch, bạch" mơ hồ.
Phố phường lúc hai giờ sáng mang một màu sắc khác hẳn. Những biển hiệu đèn LED của các cửa hàng thời trang đã tắt ngấm, chỉ còn lại ánh đèn đường cao áp vàng quạch đổ những chiếc bóng dài dằng dặc xuống mặt đường nhựa. An bắt đầu cuộc hành trình của mình. Anh rẽ vào con hẻm nhỏ phía sau bưu điện. Ở đó, anh dừng lại trước một bốt điện cũ.
2:15 sáng – Con mèo tam thể ở tiệm tạp hóa đầu ngõ đang ngủ trên nóc bốt điện. Đuôi nó thỉnh thoảng quất nhẹ vào thanh sắt, nhịp nhàng như một con lắc.
An rút sổ, ghi nhanh dòng chữ đó bằng nét bút mảnh. Đây là món quà đầu tiên của đêm nay. Đối với người khác, một con mèo ngủ là chuyện tầm thường, nhưng với An, đó là một bằng chứng cho thấy sự bình yên thực sự chỉ tồn tại khi con người đã rời khỏi sân khấu.
Anh tiếp tục bước đi. Thành phố lúc này vắng lặng đến mức anh có thể nghe thấy tiếng xích xe đạp của một chú bảo vệ đi tuần ở tít tắp ngã tư phía trước. Tiếng kim loại khô khốc va vào nhau: kít, kít, kít. Âm thanh ấy vang vọng giữa những bức tường cao sừng sững, nghe như tiếng thở dài của một thời đại đã cũ.
An thích những rung cảm này. Anh đi qua một công viên nhỏ, nơi những chiếc ghế đá đang đẫm sương đêm. Ánh đèn vàng hắt qua tán lá cây bàng, tạo thành những mảng sáng tối đan xen trên lối đi đầy lá khô. Mỗi khi có một cơn gió thoảng qua, tiếng lá rụng xào xạc dưới chân lại khiến An liên tưởng đến tiếng lật giở của những trang sách cũ. Anh nhắm mắt lại, hít một hơi thật sâu cái không khí lành lạnh, có chút mùi hăng của đất ẩm và mùi khói từ một bếp than tổ ong nào đó vừa mới nhen nhóm ở tận cùng con hẻm.
Anh dừng chân tại một máy bán nước tự động đặt cạnh trạm xe buýt vắng người. Ánh sáng xanh lạnh lẽo từ cái máy hắt lên khuôn mặt có phần nhợt nhạt của anh. An không mua nước. Anh chỉ đứng đó, nhìn những giọt nước ngưng tụ trên mặt kính đồng hồ của mình. Kim giây vẫn chạy. Thế giới vẫn quay. Nhưng ở đây, ngay tại vỉa hè này, mọi thứ như đang ngưng đọng trong một khối pha lê trong suốt.
"Thành phố không ngủ, nó chỉ đang giả vờ thôi," An lẩm bẩm.
Anh mở máy ghi âm cầm tay, hướng về phía những lùm cây. Tiếng dế mèn lạc lõng giữa đô thị bê tông được anh thu lại một cách trân trọng. Đó là thanh âm của điền văn giữa lòng thành phố, một chút hoang dại còn sót lại mà ban ngày bị tiếng còi xe và tiếng loa phóng thanh vùi lấp.
Khi An định quay đi để tiếp tục hướng về phía cầu vượt, anh chợt khựng lại. Ở phía bên kia trạm xe buýt, trên bậc thềm của một hiệu sách cũ đã đóng cửa, có một bóng người đang ngồi đó.
Đó không phải là một người vô gia cư. Người đó quàng một chiếc khăn len dày màu xám tro, đôi chân đung đưa nhè nhẹ theo một nhịp điệu không tên. Bên cạnh người đó là một chiếc bình giữ nhiệt nhỏ đang bốc lên một làn khói mờ ảo trong không gian xám xịt của rạng sáng.
An nheo mắt nhìn. Đây là lần đầu tiên trong suốt một năm dạo đêm, anh bắt gặp một kẻ cũng đang "thức" theo cách này. Không vội vã, không có vẻ gì là đang chờ đợi một chuyến xe sớm, cũng không có vẻ gì là đang lạc lối.
Người đó ngẩng đầu lên. Ánh đèn đường le lói không đủ để nhìn rõ khuôn mặt, nhưng An thấy được đôi mắt người đó phản chiếu ánh sáng xanh từ máy bán nước tự động. Một ánh nhìn bình thản đến lạ kỳ.
An định bước tiếp, nhưng đôi chân anh đột nhiên trở nên phân vân. Trong thế giới của anh, đêm khuya là sự cô độc tuyệt đối và tự nguyện. Sự xuất hiện của một linh hồn khác giống như một dấu chấm hỏi bất ngờ hiện ra trên trang giấy trắng mà anh đang viết dở.
Anh không biết rằng, bắt đầu từ khoảnh khắc tiếng kim đồng hồ điểm hai giờ sáng ngày hôm nay, bộ sưu tập "những khoảnh khắc thu hoạch" của anh sẽ không còn chỉ là tiếng lá rụng hay tiếng mèo kêu nữa.
An khẽ gật đầu như một lời chào không tiếng động, rồi chậm rãi bước ngang qua. Anh cảm nhận được mùi sữa đậu nành thoang thoảng trong gió, ngọt ngào và ấm áp, đối lập hoàn toàn với cái lạnh lẽo của sương đêm đang thấm qua lớp áo kaki.
Đêm nay, thành phố vẫn thế, nhưng dường như có một điều gì đó đã bắt đầu chuyển động, khẽ khàng như cách một bông hoa quỳnh tách cánh trong bóng tối.