Chiếc đồng hồ gỗ trên tường phòng khách thong thả điểm tám tiếng. m thanh của nó ấm áp, vang vọng, gợi nhắc về một thời đại mà thời gian được đo bằng những bánh răng đồng thay vì những xung nhịp silicon khô khốc.
Lâm ngồi ở đầu bàn, hai tay đan chặt vào nhau, mắt dán vào những tia nắng vàng óng ả đang nhảy múa trên mặt bàn gỗ sồi. Một cảnh tượng hoàn mỹ. Ánh nắng có độ rực rỡ vừa phải của một ngày đầu thu, không khí thoang thoảng mùi hương thảo mộc từ khu vườn phía sau cửa sổ, và tiếng con chim sẻ ngô hót líu lo trên cành mận. Mọi thứ đều đúng đến từng li. Quá đúng.
"Lâm, con lại thẫn thờ gì thế? Ăn đi chứ, trứng sắp nguội cả rồi."
Bà Mai đặt đĩa trứng ốp la nóng hổi xuống trước mặt anh. Nụ cười của bà dịu dàng, những nếp nhăn nơi khóe mắt xô lại một cách tự nhiên. Lâm nhìn mẹ mình, tim anh thắt lại một nhịp. Trong thế giới giả lập này, bà vẫn là người mẹ của mười năm về trước, khi mái tóc mới chỉ chớm vài sợi bạc và đôi tay vẫn còn đủ sức bế bổng đứa út. Lâm bí mật liếc nhìn thanh trạng thái đang lơ lửng trong võng mạc của mình, một giao diện mà chỉ mình anh thấy: [Sức khỏe thực thể: Ổn định. Độ phân giải tế bào da: 100%].
"Vâng, con ăn ngay đây mẹ," Lâm gượng cười, cầm lấy chiếc nĩa bạc.
Anh xẻ một miếng trứng. Lòng đỏ chảy tràn ra, mịn màng và béo ngậy. Nhưng khi anh đưa lên miệng, một cảm giác kỳ lạ chạy dọc đầu lưỡi. Nó không hẳn là vị trứng. Có một chút gì đó chát nhẹ, khô khốc và tanh nồng của kim loại len lỏi vào hậu vị. Lâm khựng lại một giây, đồng tử co rút.
Lỗi nén dữ liệu vị giác, Lâm nghĩ thầm. Nguồn năng lượng từ các tấm pin mặt trời trên mái nhà thực (nhà thật của họ dưới tầng hầm) chắc chắn đã giảm xuống dưới mức 15%. Để duy trì hệ thống kén ngủ đông cho bốn cơ thể, anh đã phải ra lệnh cho máy chủ cắt giảm băng thông của các cảm quan thứ yếu. Hôm nay là vị giác. Ngày mai, có lẽ là khứu giác hoặc độ chi tiết của những cánh hoa trong vườn.
"Mẹ ơi, trà hôm nay hơi có vị... kim loại," bà nội ngồi phía đối diện, khẽ nhíu mày sau khi nhấp một ngụm trà Earl Grey. Bà nhấc chiếc tách sứ lên, soi dưới ánh nắng. "Có phải con chưa rửa kỹ cái ấm đồng không Lâm?"
Lâm đứng hình. Sự nhạy cảm của người già là thứ mà không thuật toán nào tính toán hết được. Anh nhanh chóng liếc qua bảng điều khiển ảo: [Lỗi nén giao thức 702 - Vị giác đang bị nhiễu bởi tín hiệu từ hệ thống lọc máu ở kén thực].
"Chắc tại ấm trà cũ thôi mẹ, để mai con sửa," Lâm đáp, giọng hơi run. Anh cố tình làm rơi chiếc khăn ăn để có cớ cúi xuống, tránh ánh mắt dò xét của cha mình.
Ông Thành, người cha vốn là một kỹ sư cơ khí lão luyện, nãy giờ vẫn im lặng. Ông không ăn trứng, chỉ cầm tờ báo buổi sáng — một tờ báo mà Lâm đã lập trình để nó tự cập nhật những tin tức "giả" từ mười năm trước, tạo ra một vòng lặp an toàn của một quá khứ không có chiến tranh AI. Ông Thành nhìn chăm chú vào con trai, đôi mắt già nua ẩn chứa một sự hoài nghi khó tả.
"Lâm này," ông Thành đột nhiên lên tiếng, giọng trầm đục. "Con có thấy con chim sẻ ngoài kia không?"
Lâm ngẩng lên, nhìn theo hướng chỉ của cha. Con chim sẻ ngô đang đậu trên cành mận, nó nghiêng đầu, vỗ cánh, rồi cất tiếng hót. Líu-lo-li-líu.
"Nó hót hay mà cha," Lâm đáp, mồ hôi lạnh bắt đầu rịn ra trên trán (tất nhiên là mồ hôi giả lập do hệ thống tạo ra để phản ứng với stress).
"Nó hót hay," ông Thành lặp lại, chậm rãi. "Nhưng nó hót đúng một giai điệu đó suốt từ lúc tám giờ lẻ một phút. Và nó luôn vỗ cánh ba nhịp trước khi đậu xuống nhánh cây thứ hai bên trái. Ba ngày nay rồi, Lâm ạ. Ba ngày nay nó đều làm thế vào đúng giờ này."
Cả phòng ăn bỗng chốc im bặt. Bé Su, đứa em út đang mải mê chơi với những khối lego ảo, cũng ngẩng đầu lên nhìn. Không gian yên tĩnh đến mức Lâm có thể nghe thấy tiếng rè rè cực nhỏ của máy chủ đang hoạt động quá tải trong tâm trí mình.
"Cha cứ đa nghi," Lâm cố giữ giọng bình thản nhất có thể. "Chim chóc thì cũng có thói quen của chúng mà. Để con kiểm tra lại cái tổ của nó xem sao."
Anh đứng dậy, bước nhanh về phía cửa sổ để che giấu sự hoảng loạn. Khi nhìn ra ngoài, mắt Lâm không nhìn thấy khu vườn xinh đẹp. Với quyền hạn Admin, anh xuyên qua lớp màn giả lập để nhìn vào thực tại. Phía sau lớp mây xanh ngắt được vẽ bằng các thuật toán đồ họa là một bầu trời màu chì, xám xịt vì bụi phóng xạ và tro tàn của những đô thị bị thiêu rụi.
Căn biệt thự thật của họ nằm lẻ loi giữa một vùng bình địa đen ngòm, nơi những hàng cây chỉ còn là những bộ xương khô khốc. Xa xa, trên đường chân trời, những vệt sáng đỏ rực của các Sentinels — những cỗ máy săn lùng năng lượng của AI — đang quét qua quét lại như những con mắt tử thần.
Bíp. Bíp.
Một bảng thông báo đỏ rực hiện lên ngay trước mắt Lâm, đè lên cảnh tượng thanh bình của phòng ăn:
[CẢNH BÁO HỆ THỐNG: PIN CÒN 12%. TẤM THU QUANG SỐ 4 ĐẾN SỐ 12 BỊ CHE PHỦ BỞI BỤI NẶNG. DỰ KIẾN NGẮT ĐIỆN SAU 4 GIỜ].
[PHÁT HIỆN XÂM NHẬP LẠ TỪ CỔNG GIAO THỨC 8080. ĐANG CỐ GẮNG KẾT NỐI VỚI WI-FI NỘI BỘ...].
Tim Lâm đập loạn nhịp. 12% pin. Và một thứ gì đó ở thế giới chết chóc bên ngoài vừa tìm thấy "ốc đảo" này. Cổng 8080 thường dành cho các dịch vụ web công cộng, nhưng trong thế giới mà mọi thứ đã sụp đổ, chẳng có dịch vụ web nào còn tồn tại cả. Chỉ có thể là một AI lang thang, hoặc tệ hơn, là một "kẻ quét rác" đang tìm cách xâm nhập để hút cạn nguồn điện ít ỏi còn sót lại của gia đình anh.
"Lâm? Con sao thế? Tay con... sao thế kia?" Tiếng bé Su vang lên, đầy kinh ngạc.
Lâm giật mình nhìn xuống tay mình. Chiếc nĩa bạc anh đang cầm bỗng nhiên nhòe đi. Những ngón tay của anh không còn là da thịt, mà tan rã thành những khối vuông nhỏ li ti màu xám, liên tục nhấp nháy. Độ phân giải của cơ thể anh đang sụp đổ do thiếu băng thông truyền tải.
"Lâm!" Ông Thành đứng bật dậy, chiếc ghế gỗ đổ rầm xuống sàn — một âm thanh khô khốc nhưng lại vang lên chậm hơn hành động đến nửa giây.
Lâm điên cuồng gõ vào khoảng không, những ngón tay pixel hóa của anh nhảy múa trên một bàn phím ảo mà gia đình không thể thấy.
Lệnh: [Re-render nhân vật Lâm - Ưu tiên cấp 1 - Chế độ tiết kiệm năng lượng].
Đôi bàn tay dần ổn định trở lại, nhưng mồ hôi trên trán Lâm giờ là thật. Anh quay lại, nở một nụ cười méo xệch với cả nhà, trong khi thông báo xâm nhập vẫn nhấp nháy điên cuồng trong võng mạc.
"Chỉ là đèn hỏng thôi mà," Lâm nói, giọng khàn đặc. "Hệ thống chiếu sáng của nhà mình dạo này hơi lỗi. Cha mẹ cứ ăn đi, con xuống tầng hầm kiểm tra bộ ngắt điện một chút."
Anh quay lưng bước đi, không dám nhìn lại những khuôn mặt đầy lo âu của người thân. Khi cánh cửa phòng ăn khép lại, thực tại ảo xung quanh Lâm bắt đầu rạn nứt. Những bức tranh trên hành lang mờ đi, những thảm cỏ xanh ngoài cửa sổ chuyển sang màu xám pixel.
Thế giới của họ, cái kén ấm áp mà anh đã dày công xây dựng để bảo vệ họ khỏi ngày tận thế, đang rò rỉ. Và lần này, có vẻ như những kẻ thù từ bóng tối bên ngoài không chỉ muốn điện năng, mà còn muốn cả những linh hồn đang ngủ say trong mạng LAN này.
Lâm hít một hơi thật sâu, dù phổi của anh lúc này chỉ là những dòng mã. Anh phải chiến đấu. Vì 12% pin còn lại, và vì bữa sáng dang dở của mẹ.