Tiếng động cơ của chiếc xe khách cũ kỹ gầm rú khi vượt qua con dốc cuối cùng trước khi vào địa phận thôn Bạch Cước. Khói đen phả ra mù mịt hòa vào màn sương sớm của vùng núi phía Nam Trung Quốc. Thẩm Như Yên tựa đầu vào cửa kính, đôi mắt mệt mỏi nhìn những rặng tre già lướt qua nhanh như những thước phim quay chậm. Trong lòng cô lúc này, cảm xúc lẫn lộn giữa sự giải thoát và một nỗi bất an mơ hồ.
Trên tay Như Yên là quyết định điều chuyển công tác có đóng dấu đỏ chót của bệnh viện thành phố. Từ một bác sĩ nội trú đầy triển vọng, cô bỗng chốc trở thành bác sĩ phụ trách của một trạm y tế xã hẻo lánh. Người ta nói cô dại khi dám đứng ra tố cáo sai phạm của vị phó khoa quyền lực, để rồi bị "đày" về nơi khỉ ho cò gáy này. Nhưng Như Yên không hối hận. Với cô, chiếc áo blouse trắng không phải là công cụ để leo cao, mà là trách nhiệm với từng mạng người.
"Bác sĩ Thẩm, sắp tới nơi rồi đấy! Thôn Bạch Cước chúng tôi tuy nghèo nhưng không khí trong lành, dân làng lại chất phác lắm." – Bác tài xế vui vẻ nói vọng lại, miệng ngậm chiếc tẩu thuốc cũ kỹ.
Như Yên mỉm cười nhạt, khẽ chỉnh lại gọng kính cận. Khi chiếc xe dừng lại ở đầu làng, đập vào mắt cô không phải là cảnh tượng nghèo nàn tăm tối, mà là một vùng thung lũng rực rỡ sắc màu. Những cánh đồng thuốc nam và trần bì trải dài dọc theo triền núi, tỏa ra một mùi hương dịu nhẹ, thanh khiết giúp tinh thần cô nhẹ nhõm hẳn.
Cô xách chiếc vali da cũ, bước xuống xe. Đất đỏ bám ngay vào đôi giày da sáng bóng vốn chỉ quen đi trên sàn gạch men bóng loáng của bệnh viện. Đi bộ được một quãng theo chỉ dẫn của bác tài, cô dừng chân trước một căn nhà gỗ độc lập nằm ngay sát bờ suối. Tiếng "cộc... cộc... chát..." vang lên đều đặn, phá tan bầu không khí yên tĩnh của buổi sớm.
Như Yên tò mò tiến lại gần. Qua hàng rào tre thưa thớt, cô thấy một người đàn ông đang ngồi trên ghế đẩu gỗ thấp. Anh ta mặc chiếc áo ba lỗ màu đen đã bạc màu, để lộ bờ vai rộng và những cơ bắp cuồn cuộn rám nắng. Điều khiến cô chú ý không phải là vóc dáng của anh ta, mà là thứ anh ta đang làm: Anh ta đang đục đẽo một chiếc quan tài bằng gỗ bách thơm lừng.
"Xin hỏi, Trạm y tế thôn đi đường nào ạ?" – Như Yên cất tiếng hỏi, giọng nói trong trẻo của cô lạc lõng giữa tiếng búa đục khô khốc.
Người đàn ông không ngẩng đầu, tay vẫn đưa búa nhịp nhàng. Sau một hồi im lặng đến mức Như Yên định quay đi, anh ta mới dừng tay, dùng bàn tay đầy vết chai sạn phủi lớp vỏ bào gỗ trên đùi. Sau đó, anh lấy một chiếc chân giả bằng gỗ thô sơ kê cạnh đó, lóng ngóng lắp vào cái chân trái cụt ngủn của mình. Anh đứng dậy, cao hơn cô hẳn một cái đầu. Khuôn mặt anh góc cạnh, đôi mắt sâu hoắm như chứa đựng cả bóng tối của đại ngàn.
"Đi ngược dòng suối, căn nhà có biển hiệu mục nát nhất là nó." – Giọng anh lạnh lùng, trầm đục.
"Cảm ơn anh." – Như Yên khẽ khựng lại khi nhìn thấy chiếc chân giả do chính tay anh đẽo gọt. Với bản năng của một bác sĩ, cô nhận ra vùng da quanh khớp nối của anh đang sưng đỏ và có dấu hiệu viêm tấy. "Này anh... cái chân đó của anh, dường như kích thước không phù hợp, nó đang làm anh đau đấy."
Lục Tấn cắt ngang lời cô bằng một cái nhìn sắc lẹm, đầy vẻ đề phòng: "Cô là bác sĩ mới về làng à? Ở đây người sống không cần bác sĩ nhiều bằng người chết cần quan tài đâu. Cô lo cho cái trạm của mình trước đi."
Nói rồi, anh quay lưng, đi khập khiễng vào trong xưởng, để lại Như Yên đứng đó giữa nắng chiều hanh vàng. Cô nheo mắt nhìn theo bóng lưng cô độc ấy. Một khởi đầu không mấy thân thiện, nhưng lại khơi dậy trong lòng cô bác sĩ trẻ một sự tò mò kỳ lạ.
Như Yên tiếp tục bước đi. Căn trạm y tế hiện ra đúng như lời anh ta nói: cũ kỹ, vôi vữa bong tróc, cái biển hiệu chỉ còn treo lủng lẳng bằng một sợi dây thép rỉ sét. Cô hít một hơi thật sâu, đẩy cánh cửa gỗ kêu kẽo kẹt. Bụi bặm bay lên, nắng xuyên qua những kẽ hở trên mái ngói tạo thành những luồng sáng li ti.
Đêm đầu tiên ở Bạch Cước, Như Yên nằm trên chiếc giường lò xo cũ, tai nghe tiếng suối chảy róc rách và tiếng đục gỗ xa xăm từ phía hạ lưu. Cô không biết rằng, cuộc đời cô và anh thợ mộc què quặt ấy kể từ khoảnh khắc này đã bị buộc vào nhau bởi một sợi dây định mệnh dai dẳng như rễ cây trần bì dưới lòng đất mẹ.