Mưa. Đó là thứ duy nhất không tuân theo sự sắp đặt kỹ lưỡng của gia tộc họ Nguyễn. Nó trút xuống như thể muốn xé toạc màn kịch trang trọng đang diễn ra trong căn đại sảnh cổ kính. Mùi nhang trầm và hoa huệ trắng hòa quyện với hơi ẩm lạnh lẽo của tháng mười, tạo nên một thứ không khí đặc quánh, nặng nề đến mức khó thở.
An đứng khuất ở một góc, tấm lưng ép chặt vào bức tường rêu phong. Cô cảm thấy mình như một chi tiết thừa trong bức tranh hoàn hảo của tang lễ. Mọi thành viên trong gia đình đều vận những bộ suit đen được cắt may tinh xảo, những khuôn mặt phảng phất nét u buồn được tập dượt kỹ càng. Duy chỉ có đôi mắt An, mặc cho đã cố gắng kìm nén, vẫn ánh lên một sự lạnh nhạt đến vô cảm. Cô không khóc. Những giọt nước mắt từ lâu đã trở thành một thứ xa xỉ mà cô không còn đủ khả năng chi trả.
Ông nội cô, Nguyễn Hữu An Định, nằm trong chiếc quan tài gỗ mun bóng loáng, trông thanh thản đến lạ. Một sự thanh thản giả dối, An nghĩ thầm. Suốt cuộc đời ông, và cả cuộc đời gia đình này, chưa bao giờ có sự thanh thản thật sự. Chỉ có những bí mật được chôn chặt dưới lớp đất thời gian, sâu hơn cả ngôi mộ vừa được đào.
Lời điếu văn của chú ruột An, Nguyễn Hữu Bảo, người con trai cả và là trụ cột hiện tại của gia tộc, vang lên đều đều, trang trọng nhưng thiếu đi hơi ấm. Chú Bảo nói về công lao của ông, về những đóng góp cho xã hội, về một cuộc đời mẫu mực. Nhưng An biết, đó chỉ là lớp sơn bóng bẩy phủ lên một thực thể đã mục ruỗng từ bên trong. Cô đưa mắt nhìn quanh, tìm kiếm một ánh nhìn đồng điệu, một chút gì đó chân thật. Nhưng tất cả cô nhận được chỉ là những gương mặt vô hồn, những cái bắt tay xã giao và những lời an ủi sáo rỗng.
Bỗng, một cơn ho khan xé lòng vang lên, cắt ngang lời chú Bảo. Đó là bà nội, bà Nguyễn Thị Lan, người đàn bà quyền lực nhất trong gia tộc, dù giờ đây bà chỉ còn là cái bóng của chính mình, ngồi trên xe lăn, mái tóc bạc trắng. Bà luôn là người giữ gìn "phép tắc" của gia đình, và giờ đây, cả "sự im lặng" của gia đình.
Đám đông bắt đầu giải tán, từng người một tiến lại gần quan tài để nói lời vĩnh biệt cuối cùng. An không chen chân vào. Cô chỉ lặng lẽ nhìn những người thân của mình, những con người mang chung dòng máu nhưng xa lạ hơn bất kỳ ai. Cô thấy mẹ mình, bà Nguyễn Thị Thanh, nép sát bên chú Bảo, vành mắt đỏ hoe nhưng đôi môi vẫn mím chặt như giữ một lời thề. Cô thấy cậu út, chú Nguyễn Hữu Bình, dáng vẻ bất cần thường thấy đã được thay bằng vẻ nghiêm nghị gượng ép. Ai trong số họ cũng đeo một chiếc mặt nạ, và An tự hỏi, liệu có bao giờ họ tháo bỏ nó không, hay sẽ mang theo nó xuống mồ?
Khi chỉ còn lại vài người thân cận nhất, trong đó có An, một người đàn ông lạ mặt với cặp kính dày cộp và cặp tài liệu da cũ kỹ tiến đến. Ông ta là luật sư của ông nội, và sự xuất hiện của ông ta vào thời điểm này thường chỉ mang một ý nghĩa duy nhất: Di chúc.
Chú Bảo đón lấy phong bì niêm phong từ tay luật sư, vẻ mặt bình thản nhưng đôi mắt không giấu được sự căng thẳng. An không thể rời mắt khỏi khoảnh khắc đó. Cô có cảm giác, di chúc này không chỉ đơn thuần là phân chia tài sản. Nó sẽ là một ngòi nổ.
Luật sư cất giọng đều đều, đọc những dòng chữ trang trọng. Phần lớn tài sản được chia cho ba người con trai và bà Lan theo luật định. Nhưng rồi, giọng ông ta chậm lại, và ánh mắt lướt qua mọi người, dừng lại một chút ở An.
"Và cuối cùng," luật sư nói, "người quá cố Nguyễn Hữu An Định có để lại một di huấn đặc biệt."
Tất cả ánh mắt đổ dồn vào luật sư. Không khí trong căn phòng như đặc lại, tiếng mưa bên ngoài nghe rõ mồn một. An cảm thấy một luồng lạnh chạy dọc sống lưng.
"Theo di huấn này," luật sư tiếp tục, "số tài sản còn lại, bao gồm căn biệt thự số 12, phố Hàng Bông, cùng toàn bộ cổ vật và bộ sưu tập tranh quý giá của người quá cố, sẽ được trao cho bất cứ thành viên nào trong gia tộc... dám tiết lộ sự thật về sự kiện đêm Giao thừa năm 1996."
Một tiếng rít nhẹ phát ra từ phía bà Lan. Chú Bảo gần như đánh rơi tờ di chúc. Mẹ An và chú Bình thì tái mặt, như thể một bóng ma vừa hiện hữu ngay giữa sảnh đường.
An cảm thấy tim mình đập mạnh. Sự kiện đêm Giao thừa năm 1996. Cô chưa bao giờ nghe nhắc đến nó. Đó là năm cô vừa chào đời. Món nợ của người quá cố, An nghĩ, dường như vừa được định giá.