Lâm Vũ những ngày sau sự trở về của Hạ Chi như được thay một lớp áo mới. Sương mù vẫn giăng kín lối vào mỗi buổi sớm, nhưng cái lạnh không còn mang vẻ đìu hiu, cô độc. Hiệu sách “Ký Ức Đĩa Than” giờ đây rộn ràng hơn bởi tiếng cười nói trẻ thơ và những thanh âm piano trong trẻo vang lên từ gác lửng. Hạ Chi đã bắt đầu những buổi dạy nhạc đầu tiên cho đám trẻ trong vùng, biến không gian tĩnh mịch vốn chỉ dành cho những tâm hồn già dặn trở thành một vườn ươm hy vọng.
Duy Anh, dưới sự chăm sóc tỉ mỉ của Hạ Chi, sắc mặt đã hồng hào trở lại. Dù bác sĩ vẫn dặn dò anh không được làm việc nặng, nhưng anh không thể ngồi yên. Anh trở thành người trợ giảng thầm lặng, người chuyên pha những ấm trà mật ong thơm lừng cho Hạ Chi sau mỗi giờ dạy, và là người kể cho đám trẻ nghe về lịch sử của từng chiếc máy hát trong tiệm. Họ sống những ngày bình dị đến mức đôi khi Duy Anh cảm thấy như mình đang nằm mơ, một giấc mơ mà anh chưa bao giờ dám chạm tay tới trong suốt mười năm đơn độc.
Thế nhưng, cuộc đời vốn là một bản nhạc đầy rẫy những biến tấu bất ngờ. Một buổi chiều, khi nắng nhạt màu nhuộm vàng những kệ sách, một vị khách không mời mà đến đã phá vỡ sự tĩnh lặng ấy.
Người đàn ông bước vào tiệm mang theo một phong thái quý tộc Âu châu. Anh ta mặc chiếc măng tô dài cắt may tinh xảo, tay cầm một chiếc gậy đầu rồng và mang theo một mùi nước hoa đắt tiền, lạ lẫm với không gian đầy mùi giấy cũ này.
Hạ Chi đang hướng dẫn một cậu bé đánh bản “Minuet in G” của Bach thì chợt khựng lại. Đôi bàn tay cậu trên phím đàn bỗng chốc run nhẹ. Người đàn ông kia thong thả tháo kính râm, lộ ra đôi mắt xanh thẳm nhưng sắc lạnh như băng.
“Julian?” Hạ Chi thốt lên, giọng cậu lạc đi vì kinh ngạc xen lẫn một nỗi sợ mơ hồ.
Duy Anh từ sau quầy gỗ ngẩng đầu lên. Anh nhận ra sự biến chuyển trong thái độ của Hạ Chi. Julian—người đàn ông vừa được gọi tên—là một nhà phê bình âm nhạc danh tiếng ở Vienna, đồng thời cũng là người đã dìu dắt Hạ Chi trong những ngày đầu cậu sang châu Âu. Nhưng quan trọng hơn, Julian còn là một người có tham vọng cực kỳ lớn đối với những tài năng mà anh ta sở hữu.
“Hạ Chi, em thật làm tôi thất vọng,” Julian lên tiếng bằng tiếng Việt khá chuẩn, nhưng giọng điệu thì đầy rẫy sự mỉa mai. “Bỏ lại vinh quang ở Vienna, bỏ lại những sân khấu lộng lẫy để về đây dạy nhạc cho những đứa trẻ vùng núi này sao? Đây không phải là nơi dành cho đôi bàn tay của một thiên tài.”
Duy Anh bước ra khỏi quầy, anh đứng bên cạnh Hạ Chi như một bức tường vững chãi. “Chào ông. Tôi là chủ hiệu sách này. Nếu ông đến để bàn về âm nhạc, chúng tôi sẵn lòng tiếp đón. Nhưng nếu ông đến để xúc phạm sự lựa chọn của Hạ Chi, thì mời ông rời đi.”
Julian không thèm nhìn Duy Anh, anh ta chỉ dán mắt vào Hạ Chi. “Sự lựa chọn? Em nghĩ đây là lựa chọn sao? Hạ Chi, em đã ký hợp đồng độc quyền với học viện của tôi trong ba năm. Việc em tự ý bỏ về nước là vi phạm hợp đồng. Tôi đến đây không phải để mời em quay lại, mà để thông báo về khoản bồi thường khổng lồ mà em phải gánh chịu nếu không tiếp tục chuyến lưu diễn thế giới vào tháng sau.”
Câu nói của Julian như một tia sét đánh ngang tai. Hạ Chi tái mặt. Trong những ngày tháng mê muội vì nỗi nhớ nhà và áp lực ở Vienna, cậu đã ký những giấy tờ mà cậu không hề đọc kỹ. Cậu chỉ muốn được về với Duy Anh, về với Lâm Vũ mà không nghĩ đến những ràng buộc pháp lý phức tạp của thế giới nghệ thuật đầy tính toán.
“Khoản bồi thường là bao nhiêu?” Duy Anh bình thản hỏi, dù trái tim anh đang đập nhanh vì lo lắng cho Hạ Chi.
Julian đưa ra một con số khiến cả gian phòng như lặng đi. Nó lớn đến mức nếu Duy Anh bán cả hiệu sách này và tất cả những chiếc đĩa than quý giá nhất, cũng không đủ để trả nổi một phần mười.
“Đừng cố gắng, thưa ông chủ tiệm sách,” Julian cười lạnh. “Số tiền đó đủ để mua cả con ngõ này. Cách duy nhất là Hạ Chi phải quay lại với tôi. Ngày mai, tôi sẽ có mặt ở đây vào giờ này để nghe câu trả lời cuối cùng.”
Sau khi Julian rời đi, Hạ Chi quỵ xuống ghế piano. Cậu giấu mặt vào đôi bàn tay, tiếng nấc nghẹn ngào vang lên giữa không gian tĩnh lặng.
“Em xin lỗi… em không biết… em chỉ muốn về với anh thôi, Duy Anh ạ,” cậu khóc trong sự hối hận muộn màng.
Duy Anh không mắng mỏ, không trách móc. Anh ngồi xuống bên cạnh, kéo đầu cậu tựa vào vai mình. Anh hiểu cái bẫy mà những kẻ như Julian giăng ra—họ không muốn tiền, họ muốn quyền sở hữu một tâm hồn nghệ sĩ. Họ muốn biến tiếng đàn của Hạ Chi thành một món hàng sinh lời.
“Đừng khóc, Hạ Chi. Luôn có cách giải quyết cho mọi bản nhạc, dù nó có phức tạp đến đâu,” Duy Anh thầm thì, nhưng trong lòng anh là một cơn bão tố.
Cả đêm đó, Duy Anh không ngủ. Anh xuống kho dưới tầng hầm, nơi lưu giữ những chiếc đĩa than độc bản—những báu vật mà cha anh và anh đã giữ gìn như sinh mạng qua bao thăng trầm của lịch sử. Có những chiếc đĩa của các danh ca từ đầu thế kỷ 20, có những bản ghi âm chưa từng được công bố. Anh biết, nếu rao bán trên thị trường sưu tầm quốc tế, chúng sẽ mang lại một số tiền khổng lồ.
Anh dùng tay vuốt ve bìa đĩa bằng giấy cũ, lòng nhói đau. Đây là linh hồn của anh, là di sản của dòng họ Trịnh. Nhưng anh nhìn lên gác lửng, nơi Hạ Chi đang ngủ không yên giấc, anh biết di sản quý giá nhất của anh lúc này chính là tương lai và sự tự do của người mình thương.
Sáng hôm sau, Duy Anh liên lạc với một nhà sưu tầm đĩa than nổi tiếng ở Sài Gòn, người đã theo đuổi bộ sưu tập của anh suốt mười năm qua.
Buổi chiều, Julian quay lại tiệm đúng như lời hẹn. Hắn tự đắc ngồi xuống chiếc sofa da, chờ đợi một lời đầu hàng từ Hạ Chi. Thế nhưng, người bước ra đối mặt với hắn không phải là Hạ Chi với đôi mắt đẫm lệ, mà là một Duy Anh đầy điềm tĩnh và quyết liệt.
Duy Anh đặt lên bàn một tập giấy tờ xác nhận giao dịch ngân hàng. “Đây là số tiền bồi thường hợp đồng của Hạ Chi. Tôi đã chuyển vào tài khoản học viện của ông cách đây một giờ. Mọi ràng buộc giữa Hạ Chi và ông kết thúc tại đây.”
Julian sững sờ. Hắn cầm tờ giấy lên, gương mặt biến sắc. “Ông… ông lấy đâu ra số tiền này? Một cái tiệm sách rách nát như thế này…”
“Tiệm sách có thể rách nát, nhưng những giá trị bên trong nó thì vô giá,” Duy Anh đáp, giọng anh lạnh lùng và uy nghiêm. “Ông đánh giá quá thấp tình yêu và sự hy sinh ở nơi này. Giờ thì mời ông biến khỏi Lâm Vũ và đừng bao giờ xuất hiện trước mặt Hạ Chi nữa.”
Julian tức giận bỏ đi, không quên để lại một cái nhìn đầy thù hận. Khi cánh cửa đóng lại, Hạ Chi từ phía sau kệ sách bước ra. Cậu đã nghe thấy tất cả. Cậu chạy lại chỗ Duy Anh, nhìn vào ngăn tủ chứa đĩa than nay đã trống rỗng một góc lớn.
“Anh đã bán bộ sưu tập của cha sao? Anh Duy Anh, tại sao anh lại làm vậy?” Hạ Chi nghẹn ngào, cậu hiểu cái giá mà Duy Anh đã trả là quá lớn. Anh đã bán đi một phần đời mình để mua lại sự tự do cho cậu.
Duy Anh mỉm cười, một nụ cười thanh thản đến lạ kỳ. Anh cầm lấy đôi bàn tay của Hạ Chi, nâng niu như báu vật.
“Hạ Chi, những chiếc đĩa than đó đã hoàn thành sứ mệnh của mình. Chúng đã giữ gìn âm nhạc cho quá khứ, và giờ đây, chúng giúp tôi giữ gìn âm nhạc cho tương lai—đó chính là em. Đĩa than có thể mua lại, kỷ niệm có thể được viết tiếp, nhưng nếu em mất đi nụ cười và sự tự do, thì tiệm sách này cũng chỉ là một đống gỗ mục.”
Hạ Chi ôm chầm lấy anh, cậu khóc không phải vì buồn, mà vì sự bao dung vĩ đại của người đàn ông này. Cậu nhận ra rằng, ở Vienna, cậu là một ngôi sao, nhưng ở Lâm Vũ, cậu là cả thế giới của một người.
“Em hứa… em sẽ đàn cho đến khi hơi thở cuối cùng, để xứng đáng với những gì anh đã hy sinh,” Hạ Chi thầm thì.
Duy Anh vuốt tóc cậu, ánh mắt nhìn ra cửa sổ, nơi màn sương đang tan dần dưới ánh nắng chiều muộn. “Đừng đàn vì tôi, hãy đàn vì em, vì những đứa trẻ kia, và vì vẻ đẹp thuần khiết của âm nhạc. Đó mới là cách trả ơn lớn nhất.”
Tối hôm đó, hiệu sách lại vang lên tiếng piano. Nhưng lần này, tiếng đàn mang một sắc thái hoàn toàn khác. Nó không còn sự kiêu sa của Vienna, không còn sự u sầu của những ngày xa cách. Nó rộn ràng, ấm áp và tràn đầy lòng biết ơn.
Duy Anh ngồi bên quầy, tay cầm tách trà, lặng lẽ nhìn những kệ đĩa tuy đã thưa thớt hơn nhưng dường như lại sáng bừng lên một thứ ánh sáng khác—ánh sáng của sự cứu rỗi. Anh hiểu rằng, trong mỗi bản nhạc, nốt cao trào nhất không phải là lúc âm thanh to nhất, mà là lúc tâm hồn người nghệ sĩ tìm thấy sự tự do thực sự.