Thành phố M không bao giờ ngủ, nhưng ngõ Bình An thì lại là một kẻ lười biếng hay mơ mộng. Trong khi ngoài kia, những tòa nhà kính cao chọc trời đang mải mê soi bóng xuống dòng sông lấp lánh ánh đèn neon, thì trong con ngõ này, thời gian dường như đã quên không lên dây cót.
Tôi tên là Diệp Hạ. Cái tên nghe có vẻ xanh mướt và mát mẻ, nhưng công việc của tôi lại gắn liền với những thứ khô khốc và cũ kỹ: tôi là thợ phục chế sách.
Tiệm của tôi nhỏ xíu, nằm lọt thỏm giữa một tiệm sửa xe máy luôn nồng nặc mùi dầu mỡ của chú Bình và tiệm may mặc áo dài của ông Lâm. Biển hiệu của tôi chỉ là một miếng gỗ nhẵn thín, trên đó viết ba chữ “Tiệm Vá Chữ” bằng mực tàu. Ông nội tôi, người đã truyền lại cái nghề tỉ mẩn này cho tôi, luôn nói rằng: "Sách cũng giống như con người, Diệp Hạ ạ. Khi chúng bị bỏ rơi, chúng sẽ héo úa. Khi chúng bị tổn thương, chúng cần được khâu vá lại bằng lòng kiên nhẫn chứ không phải bằng keo dán."
Một ngày của tôi thường bắt đầu bằng mùi hồ dán tự nấu từ bột mì và mùi của những trang giấy đã ngủ quên hàng thập kỷ. Tôi thích cảm giác khi chạm tay vào những mép giấy đã mủn, cảm nhận cái độ nhám của thời gian đang tan ra dưới đầu ngón tay.
Sáng nay, thành phố M đổ một cơn mưa rào bất chợt. Mưa ở đây lạ lắm, nó không rầm rộ như muốn nhấn chìm tất cả, mà nó cứ rả rích như một người già đang kể lể chuyện xưa. Tôi ngồi bên bàn làm việc, ánh đèn vàng hắt xuống một cuốn sách mà người ta vừa gửi tới. Đó là một cuốn nhật ký từ những năm 70, bìa bọc vải xanh đã bạc màu, bên trong là những dòng chữ viết bằng mực tím đã nhòe đi vì ẩm mốc.
Khi tôi đang cẩn thận dùng nhíp để tách hai trang giấy dính chặt vào nhau, tiếng chuông gió ngoài cửa leng keng.
"Chị Diệp Hạ ơi, có thư này!"
Đó là Minh. Minh là người đưa thư duy nhất trong quận này còn trung thành với chiếc xe đạp cũ. Giữa cái thời đại mà người ta gửi cho nhau những dòng tin nhắn không dấu nhanh như chớp, Minh lại là người chở những tâm tình chậm chạp trên hai bánh xe.
"Mưa thế này mà vẫn đi à Minh?" – Tôi ngẩng đầu lên, đẩy chiếc kính cận lên sống mũi.
Minh dựng xe dưới hiên, bước vào tiệm, người sũng nước nhưng nụ cười thì vẫn khô ráo và tươi rói. Cậu ta đặt lên bàn tôi một phong thư dày.
"Nghề của em mà chị. Với lại, thư này không giống thư thường. Nhìn con tem này xem, nó đến từ một thị trấn nhỏ ở phía Bắc, đi mất cả tuần mới tới nơi đấy."
Tôi nhìn phong thư. Chữ viết tay trên đó run rẩy nhưng ngay ngắn. Tôi bỗng thấy lòng mình chùng xuống một chút. Ở thành phố M, nơi mọi thứ đều được số hóa, những phong thư như thế này giống như những vị khách lạ mặt lạc bước giữa đám đông.
Minh không đi ngay. Cậu ta đứng ngắm nghía những kệ sách của tôi. Cậu ta là người trẻ hiếm hoi không thấy nghề của tôi là kỳ quặc.
"Chị Hạ này, có bao giờ chị thấy chán khi cả ngày chỉ nói chuyện với những tờ giấy không?"
Tôi dừng tay, mỉm cười: "Giấy không biết nói bằng miệng, Minh ạ. Nhưng chúng kể chuyện bằng những vết ố, bằng mùi hương và bằng cả những dòng chữ mà người ta đã gửi gắm vào đó. Đôi khi, nghe giấy kể chuyện còn thú vị hơn nghe người ta cãi nhau ngoài phố."
Minh gật gù, rồi lại vội vã đạp xe đi trong làn mưa mờ mịt. Tôi quay lại với cuốn nhật ký. Khi tách được trang cuối cùng, tôi tìm thấy một nhành hoa ép khô. Nó đã đen lại, giòn tan, nhưng hình dáng vẫn còn đó. Một nhành hoa quế. Tôi bỗng nhớ đến cây quế già ở sân sau nhà ông nội ngày xưa. Hóa ra, sách không chỉ lưu giữ chữ nghĩa, chúng còn lưu giữ cả những mùa thu đã qua.
Cuộc đời tôi cứ thế trôi đi, nhẹ nhàng và âm thầm như cách tôi dán lại một trang giấy rách. Tôi không có những cuộc phiêu lưu chấn động, cũng chẳng có những tham vọng lớn lao. Tôi chỉ muốn là một người "vá chữ", để những linh hồn trên kệ gỗ kia không cảm thấy cô đơn giữa lòng thành phố M đang quá đỗi vội vàng này.