Bắc Kinh bước vào những ngày cuối thu, không khí bắt đầu mang cái lạnh buốt của gió mùa từ phương Bắc tràn về. Đối với Tố Nhiên, cái lạnh này không đáng sợ bằng tờ hóa đơn tiền nhà đang nằm chình ình trên mặt bàn gỗ ép.
Người bạn cùng phòng của cô đã dọn đi ngay trong đêm sau khi tìm được một chỗ ở tốt hơn, gần nơi làm việc hơn, bỏ lại Tố Nhiên với khoản tiền thuê phòng tăng thêm và một nửa tiền nhà trống trải. Đối với một sinh viên tự lập, đây không khác gì một cú đòn chí mạng vào bản kế hoạch tài chính vốn đã được tính toán chi li đến từng đồng nhân dân tệ lẻ.
Tố Nhiên ngồi bó gối trên chiếc giường đơn hẹp, chiếc máy ảnh FM2 đặt bên cạnh. Cô không khóc, vì cô hiểu khóc lóc không ra tiền. Cô mở điện thoại, lướt qua danh sách các mối quan hệ từ những ngày làm thuê ở studio cũ.
"Nhiên này, có một đám cưới ở vùng ngoại ô Thuận Nghĩa vào Chủ nhật tới. Quay phim chính đang bị ốm, thù lao 800 tệ, nhưng vất vả đấy, phải theo chân đoàn từ 4 giờ sáng đến tận đêm khuya. Em nhận không?" – Tin nhắn từ một đàn anh khóa trên hiện lên.
800 tệ. Đủ để bù vào khoản tiền nhà còn thiếu tháng này. Tố Nhiên không do dự dù chỉ một giây: "Em nhận. Gửi địa chỉ cho em."
Ngày hôm đó, buổi học chuyên ngành kết thúc sớm. Lăng Nhất Hàm đang thu dọn đồ đạc thì để ý thấy Tố Nhiên vội vã rời đi mà không thèm nhìn lại phía sau, chiếc túi đựng chân máy quay va vào cạnh bàn phát ra tiếng kêu khô khốc. Hoắc Giai Kỳ, vốn là kẻ nhạy cảm với những biến đổi nhỏ, khẽ nhướn mày:
"Tố Nhiên dạo này trông xanh xao quá, hôm nay còn không uống ly trà sữa tôi mua. Có chuyện gì à?"
Hạ Tiểu Diệp lo lắng nhìn theo cái bóng cao gầy của Tố Nhiên: "Mình nghe nói bạn cùng phòng của cậu ấy vừa chuyển đi. Chắc cậu ấy đang lo tiền nhà. Tố Nhiên kiêu hãnh lắm, có khó khăn cũng chẳng bao giờ mở miệng đâu."
Nhất Hàm im lặng, đôi bàn tay mảnh khảnh dừng lại trên cuốn sổ tay. Cô hiểu cảm giác của một kẻ phải gánh vác cả thế giới trên vai mình. Cô lẳng lặng cầm lấy điện thoại, nhắn cho một người quen cũng làm trong giới cho thuê thiết bị.
Bốn giờ sáng Chủ nhật, vùng ngoại ô Bắc Kinh sương mù dày đặc. Tố Nhiên đứng giữa sân một nhà văn hóa thôn, tay run cầm cập vì cái lạnh thấm qua lớp áo khoác mỏng. Cô phải vác chiếc máy quay chuyên dụng nặng gần chục cân, chạy đôn chạy đáo theo sau xe hoa, quay cảnh đón dâu, cảnh làm lễ, rồi lại đến cảnh tiệc rượu ồn ào.
Tiếng pháo nổ đì đùng, mùi thuốc súng khét lẹt và tiếng mời rượu của những người dân quê chất phác làm Tố Nhiên choáng váng. Cô chưa ăn sáng, cái bụng rỗng tuếch bắt đầu biểu tình bằng những cơn đau quặn. Đến quá trưa, khi đang loay hoay tìm góc quay cảnh cô dâu chú rể đi mời rượu từng bàn, chân Tố Nhiên bỗng khuỵu xuống vì chuột rút.
Chiếc máy quay suýt chút nữa đập xuống đất nếu không có một bàn tay nhanh lẹ đỡ lấy.
"Cầm lấy cái này trước đi, định làm 'siêu nhân' đến bao giờ?"
Giọng nói lười biếng nhưng mang theo sự gắt gỏng quen thuộc làm Tố Nhiên giật mình. Cô ngẩng đầu lên, thấy Hoắc Giai Kỳ đang đứng đó, tay cầm một chai nước khoáng và một thanh socola. Phía sau cô ấy là Lăng Nhất Hàm với vẻ mặt lạnh lùng và Hạ Tiểu Diệp đang hớt hải xách theo một túi đồ ăn nóng.
"Các cậu... sao lại ở đây?" Tố Nhiên ngẩn người, đôi mắt vốn luôn bình thản bỗng chốc hiện lên sự bối rối.
"Tiểu Diệp hỏi được địa chỉ từ anh khóa trên của cậu. Thật là, ngoại ô Thuận Nghĩa xa muốn chết, xe của tôi đi vào đây suýt thì sập gầm," Giai Kỳ càu nhàu, nhưng tay lại nhanh chóng ấn thanh socola vào tay Tố Nhiên. "Ăn đi, mặt cậu trắng như xác chết rồi kia kìa."
Nhất Hàm tiến lại gần, cầm lấy chiếc máy quay từ tay Tố Nhiên một cách dứt khoát: "Để tôi quay thay cho cậu hai tiếng. Tôi đã xem qua kịch bản quay đám cưới của cậu rồi, không khó. Cậu vào góc kia ngồi ăn và nghỉ đi."
"Nhất Hàm, máy này nặng lắm, cậu không..." Tố Nhiên định ngăn cản nhưng bị ánh mắt sắc lẹm của Nhất Hàm chặn lại.
"Đừng coi thường tôi. Tôi là đạo diễn, tôi biết cách lấy khung hình tốt nhất. Cậu nghỉ mười lăm phút rồi ra làm phụ máy cho tôi," Nhất Hàm ra lệnh, phong thái y hệt lúc trên phim trường bài tập nhóm.
Hạ Tiểu Diệp vội vàng kéo Tố Nhiên ngồi xuống một chiếc ghế nhựa ở góc khuất, lấy ra một hộp cơm nóng hổi: "Cậu ăn đi Tố Nhiên. Tụi mình biết cậu không muốn phiền ai, nhưng tụi mình là một nhóm mà. Nếu cậu gục ngã, ai sẽ quay cho phim ngắn kỳ tới của tụi mình?"
Tố Nhiên nhìn hộp cơm bốc khói, nhìn Giai Kỳ đang dùng chiếc quạt giấy che nắng cho mình dù trời chẳng có nắng, nhìn Nhất Hàm đang tập trung cao độ ghi lại cảnh quay đám cưới với một sự chuyên nghiệp không thua gì thợ chính. Sống mũi cô bỗng cay xè. Một năm lăn lộn ở Thượng Hải, cô đã quen với việc bị người ta chèn ép, quen với việc một mình đối mặt với bão giông. Đây là lần đầu tiên cô hiểu được cảm giác có người đứng chắn gió cho mình.
Chiều muộn, đám cưới kết thúc. Tố Nhiên nhận được 800 tệ từ chủ nhà, cô định chia cho ba người kia nhưng Giai Kỳ gạt đi ngay lập tức: "Số tiền lẻ này cậu giữ mà trả tiền nhà đi. Coi như hôm nay tụi tôi đi thực tập thực tế, dù sao quay đám cưới cũng là một kỹ năng cần thiết."
Trên đường về trung tâm thành phố, Giai Kỳ lái xe, Nhất Hàm và Tiểu Diệp đã ngủ thiếp đi ở ghế sau vì mệt mỏi sau một ngày phơi nắng ngoại ô. Tố Nhiên ngồi ở ghế phụ, tay nắm chặt túi tiền trong túi áo.
"Giai Kỳ này, lời đề nghị giới thiệu công việc ở tạp chí thời trang hôm trước... cậu vẫn còn giữ chứ?" Tố Nhiên hỏi khẽ.
Giai Kỳ khẽ mỉm cười, đôi mắt nhìn vào dòng xe cộ tấp nập phía trước: "Luôn sẵn sàng. Chị tôi thích những người lì lợm như cậu."
"Cảm ơn nhé."
"Đừng nói cảm ơn. Nói xem tối nay về cậu định ăn gì? Tôi đói sắp xỉu rồi."
Tố Nhiên cười, nụ cười lần này không còn mang theo sự tính toán hay đề phòng: "Về khu tập thể của Tiểu Diệp, tôi nấu mì cho các cậu ăn. Có thêm trứng và xúc xích, tôi bao."
Giai Kỳ bĩu môi: "Lại là mì tôm? Thôi được rồi, coi như đổi vị."
Tối hôm đó, trong căn phòng nhỏ của Tiểu Diệp, bốn cô gái cùng nhau ăn những bát mì nghi ngút khói. Họ không nói về nghệ thuật, không nói về danh vọng, chỉ nói về những chuyện vụn vặt: bà nội của Nhất Hàm hôm nay đã ăn được thêm nửa bát cơm, người bạn cùng phòng của Tố Nhiên đã trả lại chìa khóa, và chị gái của Giai Kỳ vừa mới đi công tác xa.
Tiểu Diệp nhìn ba người bạn, lòng ngập tràn hạnh phúc: "Mọi người biết không, lúc đầu mình sợ mọi người lắm. Ai cũng trông quá giỏi, quá xa cách."
"Giờ thì sao?" Nhất Hàm hỏi, ánh mắt đã dịu lại rất nhiều.
"Giờ thì mình thấy mọi người cũng giống mình, cũng có những lúc muốn gục ngã, nhưng lại vì một người nào đó mà cố gắng đứng dậy," Tiểu Diệp thật thà đáp.
Tố Nhiên cầm máy ảnh lên, lần này cô không chụp phong cảnh, không chụp nghệ thuật. Cô chỉnh tiêu cự vào ba gương mặt đang lấm lem mồ hôi nhưng rạng rỡ niềm vui bên bát mì rẻ tiền.
Tách.
Tấm hình này sẽ không bao giờ được gửi đi dự thi, cũng không giúp cô kiếm được một xu nào. Nhưng với Tố Nhiên, đây là khung hình đẹp nhất mà cô từng bắt được từ khi cầm máy đến nay. Đó là khung hình của sự chân thành, là nơi mà 800 tệ hay tiền nhà tăng thêm không còn là gánh nặng, mà chỉ là những nốt trầm trong một bản giao hưởng mang tên "Tuổi trẻ".