Mùa gió chướng năm ấy đến sớm hơn thường lệ. Gió không mang theo cái lạnh cắt da thịt của mùa đông, mà nó mang theo sự háo hức, bồn chồn của những kẻ có đôi chân không bao giờ chịu đứng yên trên mặt đất. Khi những tán tre ở phía rìa làng bắt đầu nghiêng ngả, vặn mình trong gió và phát ra những tiếng kèn kẹt như một gã khổng lồ đang thức giấc, thì chúng tôi hiểu rằng: Mùa của những cánh diều đã về.
Trong thế giới của Đảo Vàng, việc sở hữu một con diều không đơn giản là ra cửa hàng và bỏ tiền mua một món đồ chơi bằng nhựa sặc sỡ. Với chúng tôi, đó là một cuộc sát hạch về sự khéo léo, tính kiên nhẫn và cả khả năng... ăn trộm báo cũ của ông nội một cách điêu luyện nhất.
"Mày có chắc là cái khung này chịu được gió không, Tèo?"
Tôi nhìn cái khung diều bằng tre mà thằng Tèo vừa vót xong. Nó cong veo như một cái xương sườn của con cá mập, nhưng lại mỏng manh đến mức tôi sợ chỉ cần một hơi thở mạnh của con bò cũng đủ làm nó gãy đôi.
Thằng Tèo liếm môi, mắt nheo lại đầy vẻ nghệ nhân:
"Mày đừng có nhìn mặt mà bắt hình dong. Đây là tre đực, được lấy từ tận bụi tre già phía sau chùa, nơi quanh năm đón gió đại ngàn. Nó dai hơn cả kẹo cao su đấy!"
"Thế còn giấy dán? Mày định lấy giấy vở à?" – Con Tí xen vào, tay nó đang ôm một xấp báo cũ vàng ố, vốn là kho báu mà nó vừa "mượn" được từ chồng tài liệu cũ của bố nó.
"Giấy vở thì chỉ dành cho bọn mẫu giáo." – Tèo vỗ vỗ vào chồng báo – "Chúng mình sẽ dùng những tờ báo này. Mày tưởng tượng xem, khi con diều bay lên, những con chữ này sẽ mang theo tin tức của làng mình lên đến tận cung trăng. Đó gọi là... truyền thông hàng không."
Chúng tôi bắt đầu công đoạn chế tạo. Keo dán được làm từ cơm nguội tán nhuyễn. Thứ keo này có một nhược điểm chí mạng là nếu không dán nhanh, nó sẽ khô lại thành những cục lổn nhổn, nhưng ưu điểm là nó có mùi thơm của hạt gạo và hoàn toàn không độc hại, trừ việc nó thường xuyên bị thằng Tèo lén bốc ăn vì "đỡ đói".
Đảo Vàng lúc này không còn là vương quốc của những hoàng đế nữa, mà đã biến thành một xưởng đóng tàu bay vĩ đại. Dưới bóng mát của cây đa cổ thụ, chúng tôi bò rạp ra đất, tỉ mỉ dán từng mẩu báo lên khung tre. Con diều của thằng Tèo to nhất, nó có hình dáng của một con đại bàng (theo lời nó nói), dù tôi nhìn đi nhìn lại thì nó vẫn giống một con cá trối đang mắc cạn hơn. Con diều của con Tí thì nhỏ nhắn, được nó tô điểm thêm hai cái đuôi dài thướt tha bằng giấy màu thủ công. Còn tôi, tôi trung thành với kiểu diều "thùng" cổ điển – chắc chắn, lừng lững và không dễ bị gió đánh bại.
"Này, chúng mày có nghĩ trên trời có những đứa trẻ khác cũng đang thả diều nhìn xuống mình không?" – Con Tí bỗng hỏi, tay vẫn đang vuốt lại mép giấy.
"Chắc chắn là có." – Tèo trả lời, không cần suy nghĩ – "Nhưng diều của chúng nó chắc là làm bằng mây và nắng. Nếu diều mình bay đủ cao, có khi sẽ vướng vào dây diều của họ, lúc đó chúng ta sẽ có một cuộc kéo co liên hành tinh."
Tôi nhìn lên bầu trời xanh thẳm, nơi những đám mây trắng đang trôi lững lờ như những con thuyền không bến. Ý tưởng của thằng Tèo làm tôi thấy phấn khích lạ kỳ. Nếu thực sự có một vương quốc trên mây, tôi sẽ viết một lá thư dán vào đuôi diều để hỏi xem trên đó có phải làm bài tập toán không.
Khi con diều cuối cùng được hoàn thiện, chúng tôi cùng nhau chạy ra cánh đồng lúa. Đảo Vàng lúc này đã được gặt xong một phần, chỉ còn trơ lại những gốc rạ khô khốc nhưng lại tạo thành một mặt phẳng hoàn hảo để chạy đà. Gió thổi lồng lộng, mang theo mùi của bùn nứt nẻ và mùi cỏ khô cháy nắng.
"Chuẩn bị! Một... hai... ba... Thả!"
Thằng Tèo cầm đầu dây, chạy thục mạng qua những luống cày. Tôi và con Tí đứng phía sau, tung con diều lên không trung. Ban đầu, con đại bàng của Tèo chao đảo dữ dội, nó chúi đầu xuống đất như thể đang muốn tự tử vì không chịu nổi áp lực.
"Chạy nhanh lên Tèo! Gió đang lên kìa!" – Tôi hét lớn.
Thằng Tèo guồng đôi chân trần trên mặt ruộng, cái bóng của nó đổ dài, nhỏ bé giữa mênh mông vàng vọt. Và rồi, một phép màu đã xảy ra. Con diều bỗng nhiên bắt được một luồng gió mạnh, nó vươn mình đứng thẳng dậy, căng phồng ngực và từ từ bay vút lên cao.
"Lên rồi! Lên rồi!" – Con Tí nhảy cẫng lên, vỗ tay reo hò.
Tiếp theo là con diều của tôi và con Tí. Chẳng mấy chốc, bầu trời phía trên Đảo Vàng đã tràn ngập những cánh bay từ báo cũ. Nhìn từ dưới đất, những con chữ đen li ti trên tờ báo dường như đang nhảy múa giữa màu xanh của bầu trời. Có tờ báo ghi về "Kế hoạch năm mới", có tờ ghi về "Năng suất lúa vụ đông xuân", tất cả đều đang bay bổng, thoát khỏi những con số và báo cáo khô khan để trở thành một phần của giấc mơ trẻ thơ.
"Mày thấy không Mùi? Con diều của tao đang chạm vào đám mây hình cái kẹo kéo kìa!" – Tèo hét lên, tay nó gồng lên để giữ sợi dây thừng đang căng như dây đàn.
Lúc này, con diều không còn là một vật thể vô tri nữa. Qua sợi dây nối giữa tay và cánh diều, tôi cảm nhận được nhịp đập của gió, sự phản kháng của không gian và khát vọng được bay cao hơn nữa. Nó giống như một phần linh hồn của chúng tôi đang được thả xích, tự do bay lượn trên cao, nhìn xuống những mái nhà bé xíu và những người lớn đang lúi húi dưới sân.
"Này, tại sao con người không có cánh nhỉ?" – Con Tí hỏi, mắt nó nheo lại vì nắng – "Nếu có cánh, tao sẽ bay đến nơi mà mặt trời đi ngủ mỗi tối để xem ông ấy có đắp chăn không."
"Người lớn có cánh đấy chứ." – Thằng Tèo bỗng trầm giọng – "Nhưng cánh của họ bị biến thành gánh nặng trên vai rồi. Mẹ tao bảo mỗi ngày mẹ đều phải gánh cả một bầu trời lo toan, thế thì làm sao mà bay được."
Triết lý của thằng Tèo luôn làm tôi thấy có chút gì đó nghèn nghẹn. Tôi nhìn sang phía bên kia cánh đồng, nơi bố tôi đang khom lưng vác những bao lúa nặng trĩu. Bố bước đi chậm chạp, từng bước một in sâu xuống bùn lầy. Bố không nhìn lên bầu trời, không nhìn thấy những cánh diều của chúng tôi. Bố chỉ nhìn xuống đất, nơi những hạt gạo đang nuôi sống cả gia đình.
Có lẽ đúng như Tèo nói, trưởng thành là một quá trình mà đôi cánh của chúng ta rụng dần đi để nhường chỗ cho những đôi vai cứng cáp. Nhưng lúc này, chúng tôi chưa muốn trưởng thành. Chúng tôi muốn mãi mãi là những kẻ giữ dây, giữ lấy cái sợi chỉ mỏng manh nối liền mặt đất với thiên đường.
"Cẩn thận! Diều của thằng Tèo sắp đứt dây rồi!" – Tôi hét lên khi thấy con đại bàng của nó chao đảo một cách bất thường.
Một cơn lốc nhỏ bất ngờ đi qua, cuốn theo những lá khô và bụi đất. Sợi dây thừng cũ của thằng Tèo không chịu nổi sức căng, nó phát ra một tiếng "phựt" lạnh lùng.
Chúng tôi đứng sững lại. Con diều của Tèo, sau một giây khựng lại giữa không trung, bỗng nhiên lộn vòng rồi bay vút đi theo cơn gió. Nó không còn bị kiểm soát, không còn bị ràng buộc. Nó bay tự do, xa dần, xa dần về phía những dãy núi mờ ảo ở đường chân trời.
Thằng Tèo đứng im, tay vẫn giữ tư thế cầm dây, nhưng đầu dây giờ chỉ còn là một đoạn ngắn ngủn, vô vọng.
"Nó đi rồi..." – Tèo thì thầm, giọng nó không phải là buồn, mà là một sự ngỡ ngàng khó tả.
"Để tao chạy theo bắt nó!" – Tôi định cất bước chạy nhưng Tèo giữ tay tôi lại.
"Đừng. Hãy để nó đi. Có lẽ nó chán làm diều báo cũ rồi, nó muốn đi tìm vương quốc của người ngoài hành tinh mà tao đã kể."
Chúng tôi đứng đó, nhìn theo cái chấm nhỏ xíu ấy cho đến khi nó hoàn toàn biến mất vào màu tím của buổi hoàng hôn. Đó là lần đầu tiên tôi hiểu được cảm giác của sự mất mát, nhưng đó là một sự mất mát đẹp đẽ. Con diều không chết, nó chỉ là đã thuộc về một thế giới khác, nơi gió không bao giờ ngừng thổi.
"Ngày mai mình lại làm con khác nhé?" – Con Tí an ủi, bàn tay nhỏ bé của nó nắm lấy tay thằng Tèo.
"Ừ, nhưng lần sau tao sẽ dán vào đó một điều ước. Để nếu nó có bay mất, nó sẽ mang điều ước đó đi khắp thế giới."
Trời sập tối rất nhanh trên Đảo Vàng. Chúng tôi thu dây diều, bước đi giữa những gốc rạ đã bắt đầu thấm sương đêm. Tiếng gió vẫn rít qua những kẽ lá tre, nghe như tiếng vẫy cánh của ngàn vạn con diều vô hình.
Khi về đến cổng làng, chúng tôi gặp ông nội tôi đang đứng hóng mát. Ông nhìn thấy những cuộn dây diều trên tay chúng tôi, mỉm cười hiền hậu:
"Diều có bay cao không các con?"
"Dạ cao lắm ông ạ! Nhưng diều của thằng Tèo bay mất tiêu rồi." – Tôi nhanh nhảu đáp.
Ông nội gật đầu, ánh mắt ông nhìn về phía chân trời xa xăm, nơi những vì sao đầu tiên đang bắt đầu lấp lánh:
"Bay mất cũng tốt. Đời người ai cũng phải có ít nhất một lần để diều của mình bay mất, thì mới biết bầu trời rộng lớn đến nhường nào."
Câu nói của ông làm tôi suy nghĩ mãi. Có lẽ người lớn không hẳn là đã mất đi đôi cánh. Họ chỉ là đang giữ dây cho những con diều khác – chính là chúng tôi. Bố tôi vác lúa trên vai, mẹ tôi lo toan bếp núc, tất cả là để sợi dây của chúng tôi được bền chắc, để chúng tôi có thể yên tâm mà bay bổng giữa cuộc đời này.
Tối hôm đó, trong căn nhà nhỏ thơm mùi gỗ cũ, tôi lấy một tờ giấy trắng ra, nắn nót viết lên đó những dòng chữ đầu tiên của một "bản báo cáo tuổi thơ". Tôi kể về Đảo Vàng, về đống rơm, về cái tivi đen trắng và về con diều vừa bay mất. Tôi chợt nhận ra rằng, dù một ngày nào đó tôi không còn là trẻ con, dù tôi không còn được thả diều trên cánh đồng này, thì những ký ức này chính là sợi dây vô hình giữ tôi lại với phần trong trẻo nhất của chính mình.
Tôi nhìn ra cửa sổ, thấy bóng tối bao trùm lên vạn vật. Nhưng tôi biết, ngoài kia, dưới lớp đất nứt nẻ của Đảo Vàng, những mầm lúa mới đang âm thầm chuẩn bị cho một mùa vàng tiếp theo. Và trên bầu trời kia, con diều của thằng Tèo chắc hẳn đang đậu trên một ngôi sao nào đó, kể cho những người tí hon nghe về một vương quốc tuyệt vời có ba đứa trẻ luôn tin vào những điều không tưởng.
"Ngủ đi Mùi, mai còn đi học sớm." – Tiếng mẹ dịu dàng vọng ra từ trong buồng.
Tôi vặn nhỏ ngọn đèn dầu, nằm xuống gối. Trong hơi thở của đêm, tôi vẫn nghe thấy tiếng gió chướng rì rào. Một mùa gió nữa lại sắp qua, nhưng những cánh diều trong tim chúng tôi thì sẽ mãi mãi bay, bay cao hơn cả những lo toan của người lớn, cao hơn cả sự tàn nhẫn của thời gian.
Ngày mai, chúng tôi sẽ lại dậy sớm, lại ra gốc đa, và lại bắt đầu một cuộc hành trình mới. Vì Đảo Vàng không bao giờ đóng cửa với những ai vẫn còn giữ trong tay một sợi dây diều của niềm tin.