Sau nhà tôi có một bụi tre già, những thân tre xanh bóng, cao vút chạm đến cả mây xanh. Mỗi khi có gió thổi qua, những ngọn tre lại nghiêng ngả, va vào nhau tạo nên những tiếng "cót két, cót két" như tiếng võng đưa đêm hè. Đối với tôi, bụi tre không chỉ là nơi để lấy măng cho mẹ nấu canh, hay lấy cành khô cho bố nhóm bếp. Đó là một chiếc phong cầm khổng lồ của thiên nhiên, nơi chứa đựng những âm thanh và giấc mơ kỳ bí nhất của tuổi thơ.
Một buổi trưa hè nắng đổ lửa, khi cả xóm đang chìm vào giấc ngủ say dưới tiếng ve kêu râm ran, tôi và Cái Tí lẻn ra bụi tre. Chúng tôi tìm thấy một khoảng trống nhỏ ở giữa những gốc tre, nơi lá khô rụng xuống tạo thành một tấm thảm vàng êm ái và mát rượi.
"Bin, ông có nghe thấy tiếng tre nói chuyện không?" Cái Tí thì thầm, mắt lim dim nhìn lên những kẽ lá nơi ánh nắng xuyên qua thành từng sợi bạc.
"Có chứ. Chúng đang kể về những vùng đất xa xôi mà gió vừa đi qua đấy," tôi đáp, tay gối lên đầu, tận hưởng mùi thơm nồng của lá tre khô và mùi đất ẩm.
Trong thế giới tĩnh lặng dưới gốc tre, mọi thứ dường như đều chậm lại. Chúng tôi bàn về những điều mà người lớn chẳng bao giờ bận tâm. Cái Tí bảo nó muốn biến thành một chiếc lá tre, để được gió cuốn đi du lịch khắp thế gian mà không cần phải xin phép mẹ hay chuẩn bị hành lý.
"Làm lá tre thì chán lắm," tôi phản đối. "Đến mùa thu lại rụng xuống đất rồi biến thành mùn thôi. Tôi muốn làm cái ngọn tre kia kìa, để lúc nào cũng được nhìn thấy mặt trời đầu tiên và được trò chuyện với những đám mây."
"Nhưng ngọn tre thì dễ bị bão quật ngã lắm," Tí lo lắng.
"Thì cũng giống như người lớn ấy thôi," tôi già dặn nhận xét. "Họ càng ở vị trí cao, họ càng sợ bão tố. Thà cứ làm những thân tre ở giữa này, nương tựa vào nhau mà sống, bão có đến thì cũng chỉ hơi nghiêng ngả một chút thôi."
Cái Tí nhìn tôi bằng đôi mắt tròn xoe đầy ngưỡng mộ. Tôi cũng tự thấy mình vừa nói ra một điều gì đó rất "vĩ đại", dù thực ra tôi cũng chỉ mới nghe ông nội nói loáng thoáng với bố vào tối qua. Nhưng ở dưới bụi tre này, chúng tôi có quyền được mượn những lời triết lý để tô điểm cho những giấc mơ của mình.
Bụi tre già đã chứng kiến bao nhiêu bí mật của chúng tôi. Đó là nơi tôi giấu chiếc nắp chai bia quý hiếm mà tôi nhặt được. Đó là nơi Cái Tí chôn một con bướm bị gãy cánh với niềm tin rằng bụi tre sẽ che chở cho linh hồn nó. Và đó cũng là nơi chúng tôi lần đầu tiên biết đến cảm giác "chia tay" – khi một người bạn trong nhóm phải chuyển trường lên thành phố.
"Bin này, nếu sau này tôi cũng phải đi xa, ông có nhớ đến chỗ này không?" Tí bất chợt hỏi, giọng buồn buồn.
"Tôi sẽ không nhớ đâu," tôi trả lời dứt khoát.
Tí quay sang nhìn tôi, mắt bắt đầu rân rấn nước. Tôi vội vàng nói thêm:
"Vì tôi sẽ luôn ở đây. Tôi sẽ là cái gốc tre này, đợi bà quay lại kể chuyện thành phố cho tôi nghe. Gốc tre thì không bao giờ đi đâu cả, nó giữ lấy ký ức của cả bụi tre mà."
Tí bật cười, quệt nước mắt vào tay áo. Những lời hứa trẻ con thường nhẹ nhàng như lá tre, nhưng sức nặng của chúng trong lòng người ở lại thì bền bỉ như rễ tre bám đất. Chúng tôi không biết tương lai là gì, chúng tôi chỉ biết rằng lúc này, bóng mát của bụi tre là tất cả những gì chúng tôi cần để cảm thấy an toàn trước một thế giới người lớn đầy biến động ngoài kia.
Người lớn nhìn vào bụi tre và chỉ thấy những giá trị sử dụng: tre để làm rổ, làm rào, làm giàn mướp. Họ chặt tre, tỉa cành mà chẳng bao giờ hỏi xem bụi tre có buồn không. Họ quên mất rằng mỗi thân tre đều mang trong mình một câu chuyện của gió, và mỗi chiếc lá rụng đều là một mảnh ký ức của những mùa hè đã qua.
Bố tôi từng có một cây sáo trúc tuyệt đẹp, ông thường thổi vào những đêm trăng thanh gió mát. Tiếng sáo trầm bổng, lúc réo rắt như tiếng chim họa mi, lúc lại u uẩn như tiếng than vãn của dòng sông. Bố bảo, cây sáo ấy chính là linh hồn của bụi tre đã được mài giũa qua nỗi đau và sự chờ đợi. Để có được âm thanh trong trẻo ấy, người ta phải khoét vào thân tre những cái lỗ – những vết thương.
"Hóa ra để phát ra âm thanh hay, người ta phải có những vết thương sao bố?" tôi đã từng hỏi như vậy.
Bố lặng im hồi lâu, rồi xoa đầu tôi:
"Đúng thế, con trai ạ. Con người cũng vậy, những vấp ngáp và nỗi buồn sẽ tạo nên những khoảng trống trong tâm hồn, và nếu biết cách, con sẽ dùng những khoảng trống đó để thổi lên những bản nhạc tuyệt vời nhất của cuộc đời mình."
Lúc đó tôi chưa hiểu, nhưng khi ngồi dưới gốc tre cùng Cái Tí, nghe tiếng "cót két" của những thân tre va chạm vào nhau, tôi bỗng nhận ra bụi tre đang chơi bản nhạc của chính nó. Những vết xước trên thân, những cành bị gãy do bão... tất cả đều góp phần tạo nên bản giao hưởng trưa hè này.
"Về thôi Bin, mẹ gọi về ăn ngô bung kìa!" Tèo từ đâu chạy đến, phá tan không gian yên bình của hai đứa tôi.
Chúng tôi đứng dậy, phủi sạch những lá tre khô bám trên áo. Trước khi rời đi, tôi khẽ chạm vào một thân tre già nhất, thầm cảm ơn nó vì đã cho chúng tôi một nơi để mơ mộng.
Thế giới của người lớn có thể rực rỡ và ồn ào, nhưng thế giới bên bụi tre già của chúng tôi luôn giữ được sự thâm trầm và bao dung. Ở đó, những giấc mơ không bị cân đo đong đếm, những nỗi buồn được gió mang đi, và tình bạn được ủ ấm trong mùi hương nồng đượm của đất trời.
Dù mai này, bụi tre có bị chặt đi để nhường chỗ cho những ngôi nhà cao tầng, thì tiếng "cót két" ấy vẫn sẽ mãi vang vọng trong tâm hồn tôi như một lời nhắc nhở: rằng ai cũng cần một khoảng lặng xanh mát để trú chân, trước khi bị cuốn vào những dông bão của cuộc đời trưởng thành.
Tôi đi về phía ngôi nhà tỏa mùi ngô thơm phức, lòng thầm hứa sẽ mãi là một "gốc tre" kiên cường, để che chở cho những giấc mơ nhỏ bé của chính mình và của cả những người bạn mà tôi yêu quý nhất.