Mùa hè của chúng tôi không chỉ có những trận chiến trên đống cát hay những cuộc viễn chinh vào vườn nhà bà Năm. Đôi khi, giữa những trò nghịch ngợm ồn ào, thế giới trẻ thơ bỗng nhiên lắng lại để bắt chước một trong những nghi lễ rắc rối và khó hiểu nhất của người lớn: đám cưới. Tất cả bắt đầu vào một buổi chiều khi cái Tí Điệu đi xem đám cưới của chị họ nó về. Nó xuất hiện với gương mặt được bôi phấn trắng bệch, môi đỏ chót như vừa ăn trộm mứt gấc, và trên đầu cài một bông hoa dâm bụt đỏ rực.
"Này, chúng mình chơi trò đám cưới đi," cái Tí Điệu ra lệnh, giọng nó cao vút đầy quyền lực. "Tao sẽ làm cô dâu. Tao xinh thế này cơ mà."
Thằng Tí Sún đang mải mê bới đất tìm giun, ngẩng đầu lên nhìn cái Tí Điệu như nhìn một sinh vật lạ từ hành tinh khác. Nó nhe hàm răng sún ra cười hì hì.
"Làm cô dâu thì phải có chú rể. Đứa nào thèm làm chú rể của mày? Vừa đanh đá vừa hay khóc nhè."
Cái Tí Điệu dậm chân, nước mắt bắt đầu chực trào ra. Đây là vũ khí tối thượng của nó. Khi cô dâu khóc, cả vương quốc trẻ thơ sẽ rơi vào tình trạng báo động đỏ. Tôi, với tư cách là "nhà ngoại giao" và cũng là đứa có vẻ ngoài ít lem luốc nhất lúc bấy giờ, đành phải đứng ra can thiệp.
"Thôi được rồi, tao sẽ làm chú rể. Nhưng với điều kiện là tao không phải thắt cà vạt và không phải hôn ai cả."
Thằng Tí Sún thấy tôi nhận lời thì hào hứng hẳn lên. Nó tự phong cho mình làm "ông mai" kiêm chủ tế, kiêm luôn cả đội văn nghệ của đám cưới. Thế là dưới gốc cây bàng già nua, nơi những chiếc lá đỏ rụng đầy sân như những cánh thiệp mời của thiên nhiên, một buổi lễ trọng đại nhất lịch sử cái xóm nhỏ này chính thức bắt đầu.
Chuẩn bị cho một đám cưới giả hóa ra còn mệt hơn cả việc đi đào kho báu. Cái Tí Điệu đòi hỏi mọi thứ phải thật hoàn hảo. Nó bắt thằng Tí Sún phải đi hái thật nhiều hoa xuyến chi để làm vòng hoa đội đầu. Nó bắt tôi phải mượn bằng được cái mũ nan của bố để trông cho "lịch sự". Còn bản thân nó thì bận rộn với việc quấn một tấm màn tuyn cũ mà nó lén lấy được từ xô đồ bỏ đi của mẹ.
"Chú rể gì mà tay chân đầy bùn đất thế kia?" Cái Tí Điệu nhìn tôi phán xét. "Đi rửa tay ngay, rồi cầm lấy bó hoa này."
Nó đưa cho tôi một bó cỏ gà héo rũ. Tôi cầm bó cỏ, cảm thấy mình trông thật ngớ ngẩn, nhưng nhìn vẻ mặt nghiêm túc đến lạ lùng của cái Tí Điệu, tôi không nỡ phá hỏng giấc mơ của nó. Có lẽ trong thâm tâm của mỗi bé gái, chiếc váy trắng và một buổi lễ dưới gốc cây luôn là một giấc mơ lấp lánh, dù cái váy đó chỉ là màn tuyn cũ và lễ đường là một cái sân gạch đầy bóng râm.
Lễ cưới bắt đầu. Thằng Tí Sún cầm hai cái nắp vung nồi gõ vào nhau kêu xoảng xoảng thay cho tiếng pháo. Nó dõng dạc tuyên bố bằng giọng của ông trưởng xóm khi phát biểu trong hội làng:
"Kính thưa bà con cô bác, kính thưa con Vàng đang nằm ngủ. Hôm nay là ngày lành tháng tốt, trời nắng vỡ đầu, chúng ta tập trung tại đây để làm lễ cưới cho chú rể Mùi và cô dâu Tí Điệu."
Tôi và cái Tí Điệu đứng cạnh nhau. Tôi cảm thấy hơi ngượng nghịu, tay cứ mân mê vành mũ nan. Cái Tí Điệu thì khác hoàn toàn, nó e lệ cúi mặt, tay vân vê tà áo màn tuyn, trông nó giống một cô dâu thực sự đến mức tôi cũng thấy hơi hồi hộp.
"Bây giờ đến phần trao nhẫn!" Thằng Tí Sún hô lớn.
Nó lấy ra hai chiếc nhẫn được uốn khéo léo từ cọng rơm vàng. Tôi cầm lấy một chiếc, khẽ lồng vào ngón tay nhỏ xíu của cái Tí Điệu. Ngón tay nó hơi run run, và một cảm giác kỳ lạ len lỏi trong lòng tôi – không phải là tình yêu như người lớn hay nói, mà là một sự gắn kết trong sáng, một lời hứa rằng chúng tôi sẽ mãi là những người bạn tốt nhất của nhau.
"Hai đứa phải thề đi!" Thằng Tí Sún thúc giục. "Người lớn đám cưới là phải thề sống chết có nhau, có kẹo cùng chia, có đòn cùng chịu đấy."
Tôi nhìn cái Tí Điệu, rồi nhìn lên những tán lá bàng đang xào xạc trên đầu. Những lời thề của người lớn thường to tát và đầy trách nhiệm, nhưng lời thề của trẻ con chúng tôi thì giản dị hơn nhiều.
"Tao thề," tôi nói, giọng nghiêm túc. "Sau này tao có kẹo dẻo gấu, tao sẽ chia cho mày một nửa. Nếu mày bị con ngỗng nhà bà Năm đuổi, tao sẽ là người ném vú sữa để cứu mày."
Cái Tí Điệu nhìn tôi, đôi mắt nó lấp lánh dưới ánh nắng chiều.
"Tao cũng thề. Tao sẽ không mách mẹ mày chuyện mày trốn ngủ trưa nữa. Và nếu mày bị điểm kém, tao sẽ cho mày chép bài... nhưng chỉ một lần thôi nhé."
Thằng Tí Sún gõ mạnh hai cái nắp vung vào nhau một lần nữa.
"Thế là xong! Bây giờ là đến phần đại tiệc!"
Bữa tiệc cưới của chúng tôi gồm có: vài quả ổi xanh chát xít, một nắm bỏng ngô thằng Tí Sún vừa xin được của bà nội, và nước uống là nước lã đựng trong những cái nắp chai bia màu đỏ. Chúng tôi ngồi bệt xuống rễ cây bàng, vừa ăn vừa cười đùa.
Lúc đó, tôi chợt nhận ra đám cưới của trẻ con vui hơn đám cưới của người lớn rất nhiều. Ở đám cưới người lớn, chú rể phải đi từng bàn để uống rượu, cô dâu phải thay mấy bộ váy chật chội và cười đến mỏi cả miệng. Họ lo lắng về việc cỗ bàn có ngon không, khách mời có phàn nàn gì không, và sau đám cưới họ phải đếm xem tiền mừng có đủ trả nợ không. Còn chúng tôi? Chúng tôi chỉ cần những chiếc nhẫn cỏ, một bó hoa dại và những lời thề ngây ngô là đủ để cảm thấy mình thuộc về nhau.
"Mùi này," cái Tí Điệu vừa nhai ổi vừa hỏi. "Nếu sau này chúng mình lớn lên thật, mày có cưới tao thật không?"
Câu hỏi của nó khiến tôi đứng hình mất vài giây. Thằng Tí Sún thì cười sằng sặc, suýt nữa thì sặc bỏng ngô.
"Lớn lên á? Lớn lên thì Mùi nó phải cưới ai cao như hoa hậu cơ, chứ ai lại cưới đứa lùn tịt như mày."
Cái Tí Điệu ném mẩu ổi vào người thằng Tí Sún.
"Kệ tao! Mùi nó hứa chia kẹo cho tao suốt đời rồi cơ mà."
Tôi nhìn cái Tí Điệu, nhìn bộ váy màn tuyn đã bắt đầu rách vài chỗ và khuôn mặt phấn son nham nhở của nó. Trong thâm tâm của một đứa trẻ lớp ba, từ "mãi mãi" là một khái niệm rất mơ hồ. Nó giống như một buổi chiều mùa hè dài dằng dặc tưởng chừng không bao giờ tắt nắng. Tôi chỉ biết rằng, ngay lúc này, tôi thực sự muốn chia kẹo cho nó, muốn bảo vệ nó khỏi những con ngỗng dữ.
"Lúc đó tính sau," tôi nói theo cách mà bố vẫn hay nói khi mẹ đòi mua tủ lạnh mới. "Nhưng chắc chắn là chúng mình vẫn sẽ chơi với nhau ở gốc cây bàng này, đúng không?"
"Tất nhiên rồi!" Cả hai đứa cùng đồng thanh.
Người lớn thường coi những trò chơi đám cưới của trẻ con là "chuyện con nít", là sự bắt chước vô thưởng vô phạt. Họ không biết rằng, chính trong những trò chơi đó, chúng tôi đang tập dượt cho những cảm xúc thật nhất của con người: sự cam kết, lòng trung thành và lòng trắc ẩn. Những chiếc nhẫn cỏ có thể héo úa sau một ngày, nhưng cảm giác được nâng niu và được hứa hẹn thì sẽ theo chúng tôi mãi về sau.
Bố tôi đi làm về, thấy ba đứa đang ngồi "nhậu" nước lã dưới gốc cây bàng, bố dừng xe lại.
"Oài, hôm nay xóm mình có hỉ sự à? Chú rể Mùi trông oai vệ thế kia mà cô dâu lại khóc nhè là sao?"
"Con không khóc, phấn nó bay vào mắt đấy ạ!" Cái Tí Điệu thanh minh, mặt đỏ bừng.
Bố cười khà khà, thọc tay vào túi áo lấy ra mấy viên kẹo lạc.
"Đây, quà mừng đám cưới của bố cho các con. Chúc hai con 'đầu bạc răng long', chơi với nhau cho đến khi nào thằng Tí Sún mọc đủ răng thì thôi nhé."
Chúng tôi reo hò ầm ĩ. Bố luôn có cách để biến những trò chơi của chúng tôi thành những sự kiện trọng đại. Bố không đứng ngoài cười cợt, bố gia nhập vào thế giới của chúng tôi bằng sự bao dung của một người đã từng đi qua những mùa hè nhẫn cỏ như thế.
Tối hôm đó, khi đã cởi bỏ bộ đồ "chú rể" và tắm sạch những vệt phấn son trên mặt, tôi nằm trên giường, nhìn chiếc nhẫn cỏ để trên bàn học. Nó đã bắt đầu khô lại và chuyển sang màu nâu vàng. Tôi chợt nghĩ về đám cưới của bố và mẹ qua những tấm ảnh cũ. Trong ảnh, bố mẹ trẻ hơn bây giờ rất nhiều, nụ cười của họ rạng rỡ nhưng cũng có vẻ gì đó lo âu.
Tôi tự hỏi, lời thề của bố mẹ ngày xưa có giống lời thề chia kẹo của tôi không? Chắc là có, nhưng sau đó họ phải chia nhau cả những lo toan, chia nhau những bát cơm thiếu hụt và chia nhau cả những tiếng thở dài vào những đêm mất điện. Người lớn đám cưới là để cùng nhau xây dựng một gia đình, còn trẻ con chúng tôi đám cưới là để cùng nhau giữ lấy một tình bạn. Mục đích khác nhau, nhưng cái gốc rễ của sự chân thành thì có lẽ là một.
"Mùi ơi, đi ngủ đi con. Đám cưới xong rồi thì cũng phải đánh răng đấy!" Tiếng mẹ gọi từ phòng ngoài.
Tôi mỉm cười, cất chiếc nhẫn cỏ vào ngăn kéo bí mật – nơi tôi chứa đựng những viên bi, những cái nắp chai và cả những mẩu giấy ghi chép "chiến lược kinh tế" của mình.
Sau này, khi đã thực sự trưởng thành, khi đứng trước một lễ đường rực rỡ hoa tươi và ánh đèn, tôi bỗng nhớ lại gốc cây bàng năm ấy. Tôi nhận ra rằng những lời thề chân thật nhất đôi khi không phải là những lời được soạn sẵn bởi những người chủ trì tiệc cưới chuyên nghiệp, mà là những lời được thốt ra từ miệng những đứa trẻ đang lấm lem bùn đất. Những lời thề không có pháp lý, không có sự chứng kiến của họ hàng đôi bên, nhưng lại được chứng kiến bởi mặt trời, bởi những cơn gió và bởi trái tim thuần khiết của tuổi thơ.
Đám cưới giả ngày ấy kết thúc khi trời sập tối, khi mẹ cái Tí Điệu gọi nó về đi tắm và thằng Tí Sún phải về học bài. Chiếc màn tuyn cũ bị bỏ lại dưới gốc cây, bó cỏ gà héo rũ nằm lăn lóc. Nhưng đối với tôi, buổi lễ đó chưa bao giờ kết thúc. Nó vẫn luôn nằm đó, trong một ngăn kéo sâu kín của ký ức, nhắc nhở tôi rằng cuộc đời này đẹp nhất là khi ta dám hứa và dám tin vào những điều giản đơn nhất.
Sáng hôm sau, tôi ra sân, thấy cái Tí Điệu đã trở lại bình thường. Nó không còn phấn son, không còn váy cưới, nó lại là cô bé đanh đá thích bắt nạt thằng Tí Sún. Nhưng khi nhìn thấy tôi, nó khẽ đưa bàn tay có dấu vết của chiếc nhẫn cỏ lên vẫy vẫy. Tôi mỉm cười đáp lại. Chúng tôi vẫn là những đứa trẻ, vẫn là những người bạn, và có lẽ, đó mới là cái kết đẹp nhất cho bất kỳ cuộc tình nào trên thế gian này.
Thế giới ngoài kia vẫn tiếp tục với những đám cưới thật, với những tiếng pháo nổ vang trời và những bữa tiệc linh đình. Nhưng ở xóm nhỏ của tôi, dưới gốc cây bàng già, một lời thề chia kẹo vẫn đang được bảo vệ bởi những "chiến binh" nhí. Và tôi biết, dù sau này có ra sao, cái vị ngọt của viên kẹo lạc bố cho vào chiều hôm ấy sẽ mãi là hương vị của sự hạnh phúc trọn vẹn nhất.
Lớn lên có thể là một hành trình cô đơn, nhưng chỉ cần bạn đã từng một lần được làm chú rể nhẫn cỏ, bạn sẽ hiểu rằng mình đã từng có một vương quốc của riêng mình, nơi mà tình yêu chỉ đơn giản là chia nhau một nửa quả ổi xanh và cùng nhau chạy trốn con ngỗng dữ.
Tôi chạy ra ngõ, thấy thằng Tí Sún đang đợi sẵn với một chiếc ná mới.
"Mùi ơi! Đi bắt chuồn chuồn không? Hôm nay tao thấy có con chuồn chuồn ngô to lắm!"
"Đợi tao với!"
Tôi lao ra nắng, để mặc chiếc nhẫn cỏ khô héo trong ngăn kéo. Đám cưới đã qua, nhưng mùa hè thì vẫn còn đó, vẫy gọi chúng tôi vào những cuộc phiêu lưu mới. Và trong mỗi cuộc phiêu lưu, tôi biết mình luôn có những người bạn đồng hành tuyệt vời nhất, những người đã từng chứng kiến và cùng tôi ký vào bản hiệp ước của tuổi thơ.
Hóa ra, bí mật của một cuộc đời hạnh phúc là hãy cứ sống như thể mỗi ngày đều là một đám cưới giả dưới gốc cây bàng: tràn đầy hy vọng, đầy ắp tiếng cười và chẳng bao giờ lo lắng về ngày mai.