Tháng Ba ở Tô Châu, những cơn mưa phùn bắt đầu kéo dài như một nỗi nhớ không tên. Bầu trời luôn một màu xám đục, giống như một bức tường vôi cũ lâu ngày không quét lại. Trình Niên Vũ rất ghét kiểu thời tiết này; độ ẩm khiến các khớp ngón tay anh hơi tê dại, và tiếng nước nhỏ giọt từ mái hiên tôn xuống bệ cửa sổ tạo ra một nhịp điệu không đồng nhất, phá vỡ trật tự tĩnh lặng mà anh hằng tôn thờ.
Nhưng trong sự xáo trộn của thời tiết, Niên Vũ phát hiện ra một điều mới mẻ. Tiệm hoa đối diện không còn chỉ là một "vệt màu" nữa, mà bắt đầu trở thành một "vùng âm thanh".
Mỗi buổi sáng, vào đúng tám giờ ba mươi, khi những chiếc xe điện lạch cạch chở học sinh đi ngang qua ngõ Bình Giang, tiệm hoa "Hi" sẽ mở cửa. Tiếng kéo cửa cuốn bằng sắt vang lên một hồi dài khô khốc, theo sau đó là tiếng chổi tre quét trên nền đá. Niên Vũ ngồi trong phòng, mắt nhắm nghiền, nhưng đôi tai anh nhạy bén như một chiếc radar bắt lấy từng dao động nhỏ nhất. Anh có thể phân biệt được tiếng chổi của Lâm Hi với tiếng của bà chủ tiệm hoa béo tốt thỉnh thoảng mới ghé qua. Tiếng chổi của Lâm Hi rất nhẹ, đều đặn, mỗi nhịp quét đều kết thúc bằng một khoảng lặng ngắn.
Nó giống như cách anh vẽ những nét gạch trong sổ tay: dứt khoát và nhẫn nại.
"Niên Vũ, hôm nay Niên Chi được nghỉ học, nó định đi mua ít sáp màu mới cho con đấy."
Bà Trình bước vào phòng, tay cầm một đĩa táo đã gọt vỏ, cắt thành những miếng vuông vức hoàn hảo. Bà biết Niên Vũ chỉ ăn trái cây nếu chúng được cắt đúng hình dạng quy định. Niên Vũ không đáp, anh nhìn chằm chằm vào đĩa táo, rồi lại nhìn ra cửa sổ.
"Mẹ..." Anh lên tiếng, thanh âm mỏng như một sợi tơ. "Tiệm hoa... có nhạc."
Bà Trình khựng lại, ngạc nhiên nhìn con trai. Đây là lần đầu tiên Niên Vũ chủ động nhắc đến một thứ gì đó nằm ngoài căn phòng này mà không phải là một sự phàn nàn.
"À, đúng rồi. Con bé Lâm Hi đó thích nghe radio lắm. Nó bảo nghe đài có cảm giác như thời gian trôi chậm lại. Con thấy ồn ào lắm sao? Để mẹ sang bảo nó vặn nhỏ lại nhé?"
Niên Vũ lắc đầu. Anh không thấy ồn. Ngược lại, những giai điệu không lời phát ra từ chiếc radio cũ kỹ của tiệm hoa, xuyên qua màn mưa bụi và lớp kính cửa sổ, rót vào tai anh một cảm giác êm dịu lạ lùng. Đó là những bản nhạc không tên, tiếng piano chậm rãi rơi xuống như những hạt ngọc, che lấp đi tiếng nước nhỏ giọt hỗn loạn trên mái tôn.
Trong thế giới của Tần Di Ổ, con người ta thường tìm thấy sự đồng điệu ở những điều không lời. Niên Vũ không biết Lâm Hi đang nghĩ gì khi bật những bản nhạc đó, nhưng anh cảm thấy cô cũng đang cố gắng tạo ra một trật tự cho riêng mình giữa phố thị ồn ào.
Buổi chiều hôm ấy, Niên Chi mang về một hộp sáp dầu cao cấp. Cô bé không vào phòng ngay mà đứng ở cửa, nhìn anh trai mình một lúc lâu. Niên Vũ đang cầm cuốn sổ tay, nhưng anh không vẽ. Anh đang áp tai vào vách tường, như thể đang cố gắng bắt lấy một tín hiệu radio từ phía bên kia con đường.
"Anh hai, chị Lâm Hi gửi tặng anh cái này."
Niên Chi bước tới, đặt lên bàn một chiếc kẹp sách bằng gỗ ép, trên đó có ép một nhánh hoa oải hương khô.
"Chị ấy bảo thấy anh hay đọc sách bên cửa sổ. Chị ấy còn nói... nói là anh có đôi mắt rất đẹp, chỉ là anh giấu chúng kỹ quá."
Niên Vũ nhìn chiếc kẹp sách. Nhành hoa oải hương khô có màu tím nhạt, đã mất đi sự tươi tắn nhưng lại mang một vẻ đẹp tĩnh lặng của thời gian. Anh đưa tay chạm nhẹ vào mặt gỗ mịn. Một lần nữa, sự đụng chạm gián tiếp này khiến anh rùng mình.
Lâm Hi. Cái tên này bắt đầu hiện hình rõ hơn một chút trong trí não anh. Nó gắn liền với màu xanh của áo jeans, nốt ruồi nhỏ dưới xương quai xanh, và giờ là mùi hương nồng đượm, khô héo của hoa oải hương. Cô vẫn không có khuôn mặt, nhưng cô bắt đầu có linh hồn.
Đến 4 giờ chiều, mưa bắt đầu nặng hạt hơn. Niên Vũ đứng dậy, bước đến sát cửa sổ.
Tiệm hoa hôm nay vắng khách. Lâm Hi đứng dưới mái hiên hẹp, hai tay ôm lấy khuỷu tay vì lạnh. Cô nhìn ra màn mưa, đôi khi lại đưa tay ra hứng lấy vài giọt nước rồi vẩy đi. Niên Vũ quan sát từng cử động của cô. Anh thấy cô đi vào trong, một lúc sau quay ra với một chiếc ô màu vàng rực rỡ—màu của quả chanh chín.
Cô không đi đâu cả, cô chỉ đứng đó, che ô cho những chậu cây đặt ngoài trời khỏi bị nước mưa xối nát cánh hoa.
Niên Vũ vô thức đưa tay lên mặt kính cửa sổ, ngón tay anh lần theo bóng dáng màu vàng ấy. Trong một khoảnh khắc, anh cảm thấy giữa mình và cô gái kia có một sợi dây liên kết mỏng manh như tơ nhện. Cả hai đều đang cố gắng bảo vệ một điều gì đó nhỏ bé và yếu ớt trước sự tàn nhẫn của thế giới bên ngoài.
"Vệt màu vàng..." Niên Vũ lẩm bẩm.
Anh mở sổ tay ra, lật sang trang mới. Ở giữa trang giấy trắng tinh khôi, anh dùng bút chì đen vẽ lại hình dáng của chiếc ô. Anh không vẽ người cầm ô, chỉ vẽ chiếc ô đơn độc giữa những nét gạch chéo tượng trưng cho mưa.
Cơn bệnh tự kỷ của Niên Vũ giống như một mê cung bằng gương. Anh nhìn đâu cũng thấy chính mình, thấy những nỗi sợ hãi và sự bế tắc của mình. Nhưng sự xuất hiện của Lâm Hi giống như một luồng sáng chiếu vào mê cung ấy, làm lộ ra một lối thoát mà anh chưa từng nghĩ tới.
Tối hôm đó, lần đầu tiên sau nhiều năm, Niên Vũ không yêu cầu mẹ đóng chặt rèm cửa. Anh để lại một khe hở nhỏ, vừa đủ để anh có thể nhìn thấy ánh đèn từ tiệm hoa vẫn còn sáng muộn.
Bà Trình đứng ở hành lang, nhìn vào trong phòng. Bà thấy con trai mình đang ngồi dưới sàn, tay cầm chiếc kẹp sách gỗ, chăm chú nhìn nhành hoa khô. Bà không hiểu tại sao một nhành hoa khô lại có thể khiến Niên Vũ ngồi yên lâu đến thế, nhưng bà cảm nhận được sự bình yên đang lan tỏa trong căn phòng vốn dĩ luôn đầy rẫy sự căng thẳng.
Cuộc sống điền văn ở một thành phố cũ như Tô Châu vốn dĩ là những chuỗi ngày lặp lại. Nhưng với Trình Niên Vũ, sự lặp lại ấy giờ đây đã có thêm một biến số ngọt ngào. Anh bắt đầu đếm ngược thời gian để đến 8 giờ 30 sáng và 4 giờ chiều.
Anh không biết rằng, ở phía đối diện, mỗi khi Lâm Hi quét sân hay tưới hoa, cô cũng thường vô thức ngước nhìn lên ô cửa sổ tầng ba. Cô nhìn thấy một bóng người luôn ngồi im như tượng, và cô tự hỏi, người ngồi sau lớp kính kia đang nhìn thấy một thế giới như thế nào?
Lâm Hi không biết tên anh là Niên Vũ, cô chỉ gọi anh là "Người của mùa đông". Cô muốn mang một chút mùa xuân sang cho anh, dù cô biết mình chỉ là một người lạ lướt qua cuộc đời anh.
Trong mạch truyện của Tần Di Ổ, những điều nhỏ nhặt nhất thường là những điều bền bỉ nhất. Một nhành hoa oải hương khô, một chiếc ô màu vàng, một bản nhạc piano từ radio... Tất cả đang âm thầm dệt nên một tấm lưới tình cảm, che chở cho Trình Niên Vũ trước khi anh thực sự sẵn sàng bước ra ánh sáng.
Đêm đó, Niên Vũ nằm trên giường, tay vẫn nắm chặt chiếc kẹp sách. Anh mơ thấy mình đang đứng dưới chiếc ô màu vàng của Lâm Hi. Trong mơ, mưa không còn lạnh lẽo, và khuôn mặt của cô gái vẫn nhạt nhòa, nhưng nụ cười của cô lại tỏa ra hơi ấm của nắng trời.
Anh tỉnh dậy khi trời còn chưa sáng, hơi thở đều đặn và tâm trí tĩnh lặng. Anh biết, ngày mai khi tiếng cửa cuốn của tiệm hoa vang lên, thế giới của anh sẽ lại bắt đầu chuyển động. Một cách từ từ. Một cách nhẹ nhàng.
Trình Niên Vũ nhắm mắt lại, lần đầu tiên trong đời, anh không đếm những con số để ngủ. Anh đếm những nhịp piano tưởng tượng trong đầu, và mỗi nhịp nhạc ấy đều mang theo bóng hình nhạt nhòa của một người con gái mặc áo jeans xanh.