Biệt thự số 12 về đêm trông giống như một ngôi mộ khổng lồ bằng đá vôi. Ánh đèn vàng hắt ra từ các ô cửa sổ tầng dưới cho thấy sự canh phòng cẩn mật. Nhưng họ Nguyễn đã quên mất một điều: An lớn lên ở đây, cô thuộc lòng từng hơi thở của ngôi nhà này, kể cả những lối đi mà chính những kẻ kiến tạo ra nó đã lãng quên.
An bám vào giàn hoa hồng leo gai góc phía tường đông, leo lên ban công tầng hai, rồi lách qua khe hẹp của đường ống nước để chạm tới cửa sổ căn áp mái. Đây vốn là studio cũ của bố Thành – nơi bị ông nội niêm phong bằng một lệnh cấm túc vô hình suốt hai mươi năm qua.
Cạch. Cửa sổ không khóa, chỉ bị kẹt bởi lớp rỉ sét và bụi thời gian. An trượt vào trong.
Mùi của sơn dầu khô, mùi toan mục và mùi của ký ức sộc lên cay nồng. Dưới ánh sáng lờ mờ của ánh trăng xuyên qua lớp kính bẩn, những giá vẽ đứng trơ trọi như những bộ xương khô. Những bức tranh dang dở bị phủ vải trắng trông giống như những hình nhân đang đứng đợi chờ.
An không dám bật đèn. Cô dùng băng keo đen mang theo để dán kín các khe cửa, biến căn phòng thành một buồng tối tuyệt đối.
"Bố ơi, giúp con," cô thì thầm vào khoảng không.
Cô bắt đầu bày biện "phòng thí nghiệm" dã chiến. Để tráng một cuộn phim đã lão hóa ba mươi năm, không thể dùng hóa chất công nghiệp loại mạnh – nó sẽ làm bong tróc lớp nhũ tương mỏng manh. An nhớ lại những trang nhật ký phục chế của bố: Sử dụng trà đặc phối hợp với vitamin C và soda. Một công thức hữu cơ dịu nhẹ (Caffenol), chậm chạp nhưng an toàn cho những ký ức dễ vỡ.
Đôi bàn tay cô run rẩy khi mở hộp chì. Cuộn phim âm bản cuộn tròn lại như một con cuốn chiếu đang ngủ đông. An bắt đầu thao tác trong bóng tối hoàn toàn. Xúc giác trở thành giác quan duy nhất. Cô cảm nhận được độ nhám của dải phim, tiếng lách tách khẽ khi cô quấn nó vào lõi xe màng.
Thời gian trôi qua nặng nề. Dưới lầu, tiếng bước chân của bảo vệ thỉnh thoảng đi ngang qua hành lang. Tiếng gậy chống của bà nội gõ đều đều xuống sàn gỗ – một âm thanh nhắc nhở về sự hiện diện của tội lỗi đang hiện hữu ngay bên dưới chân cô.
Mười lăm phút. Ba mươi phút.
An ngâm cuộn phim vào hỗn hợp hóa chất tự chế. Cô lắc nhẹ tank rửa ảnh, nhịp nhàng như đang vỗ về một đứa trẻ. Trong đầu cô hiện lên những lời của ông Vĩnh: "Đừng để ánh sáng chạm vào nó".
Cuối cùng, khoảnh khắc phán quyết cũng đến. An treo dải phim lên dây phơi. Cô bật chiếc đèn đỏ chuyên dụng.
Dải phim ướt đẫm, lấp lánh dưới ánh sáng đỏ như máu. An cầm kính lúp, nín thở soi vào những khung hình nhỏ xíu. Ban đầu chỉ là những vệt xám mờ mịt, nhưng rồi, các hình khối bắt đầu hiện hình.
Khung hình thứ nhất: Một người đàn bà trẻ – Linh – đang cười rạng rỡ bên cạnh bố Thành dưới gốc cây đào. Ánh mắt họ nhìn nhau chứa đựng một tình yêu thuần khiết, thứ chưa bị vấy bẩn bởi định kiến gia tộc.
Khung hình thứ mười: Đêm Giao thừa 1996. Ảnh bị rung, mờ căm do thiếu sáng, nhưng có thể nhận ra bóng dáng một người đàn ông đang bế một bọc vải.
Khung hình cuối cùng: An sững sờ. Tay cô run bắn khiến chiếc kính lúp suýt rơi xuống sàn.
Đó không phải là chú Bảo. Trong bức ảnh, người đang đứng bên cạnh miệng giếng, tay cầm một liều thuốc tiêm, chính là mẹ cô – bà Thanh. Phía sau bà, ông nội đang đứng quan sát với một vẻ mặt lạnh lùng đến tàn nhẫn.
Mẹ cô không phải là nạn nhân thụ động. Mẹ là người đã trực tiếp tiêm thuốc mê cho đứa trẻ trước khi nó bị bỏ xuống giếng – một nỗ lực tuyệt vọng để đứa trẻ không phải chịu đau đớn, hay là để chính bà không phải nghe thấy tiếng khóc của nó?
"Không... không thể nào..." An quỵ xuống.
Đúng lúc đó, đèn trong phòng áp mái đột ngột bật sáng trưng. Ánh sáng trắng xóa tràn ngập, thiêu cháy những thước phim chưa kịp định hình hoàn toàn trên dây phơi.
"Con đã thấy những gì con muốn thấy chưa?"
Bà Thanh đứng ở cửa, tay vẫn đặt trên công tắc đèn. Khuôn mặt bà không còn vẻ hèn nhát thường ngày, mà thay vào đó là một sự bình thản đến đáng sợ. Phía sau bà, chú Bảo ngồi trên xe lăn, đôi mắt rực lên sự đắc thắng.
"Chào mừng con về nhà, An," chú Bảo nói khẽ. "Giờ thì con đã hiểu tại sao cả gia đình này phải cùng nhau im lặng chưa? Bởi vì nếu sự thật lộ ra, người đầu tiên đi tù... chính là mẹ con."