Mùa hè ở quê tôi không chỉ có tiếng ve kêu ran như tiếng máy xẻ gỗ, hay cái nắng đổ lửa khiến nhựa đường bốc mùi hăng hắc. Mùa hè còn có những cơn mưa bóng mây – những vị khách không mời mà đến, cũng chẳng báo trước bằng những tiếng sấm ầm ì hay mây đen vần vũ. Trời đang nắng rực rỡ, bỗng nhiên những hạt mưa to và nặng rơi xuống, lấp lánh như những viên kim cương bị đánh rơi từ túi áo của thần bầu trời.
Người lớn thường ghét mưa bóng mây. Họ cuống cuồng chạy ra sân thu dọn quần áo đang phơi, lầm bầm chửi rủa cái thời tiết "dở dở ương ương" làm hỏng cả buổi làm việc. Họ nhìn lên trời với vẻ trách móc, che đầu bằng những tờ báo cũ và chạy trốn vào trong nhà. Còn chúng tôi, những đứa trẻ coi sân nhà là quảng trường và những vũng nước là đại dương, chúng tôi đón chào mưa bóng mây bằng một sự sùng bái tuyệt đối.
"Thành ơi! Ra mau! Trời đang vừa nắng vừa mưa này, đám cưới chuột đấy!"
Tiếng cái Tí vang lên từ bên kia hàng rào dâm bụt. Nó đang nhảy chân sáo giữa sân, mái tóc tết đuôi sam vung vẩy theo nhịp điệu của những hạt nước. Tôi buông ngay quyển vở vẽ, lao ra ngoài hiên. Cảm giác những hạt mưa mát lạnh chạm vào làn da đang nóng bừng vì nắng thật sự là một sự cứu rỗi kỳ diệu.
"Tại sao lại gọi là đám cưới chuột hả Tí?" tôi hỏi, mắt nheo lại vì ánh nắng vẫn đang phản chiếu qua màn mưa dày đặc.
"Mẹ tao bảo thế. Khi trời vừa nắng vừa mưa là lúc loài chuột tổ chức đám cưới bí mật. Nếu mày nhìn kỹ vào những bụi cỏ, mày sẽ thấy những chú chuột mặc áo gấm, đeo nơ đang khiêng kiệu hoa đi qua đấy."
Thằng Béo từ đâu lù lù xuất hiện, tay nó ôm một xấp giấy báo cũ và vài tờ giấy màu thủ công. Nó không quan tâm đến đám cưới chuột, nó có một mối bận tâm lớn lao hơn: hạm đội hải quân.
"Chuột cưới hay mèo cưới thì kệ chúng nó. Chúng ta phải hạ thủy hạm đội ngay bây giờ! Những vũng nước ngoài ngõ đang đầy rồi!"
Thế là, dưới mái hiên nhà tôi, một xưởng đóng tàu dã chiến được thành lập. Chúng tôi cắm cúi gấp những chiếc thuyền giấy. Có chiếc to, chiếc nhỏ, chiếc bằng giấy báo xám xịt, chiếc bằng giấy thủ công màu đỏ rực rỡ. Thằng Béo là đứa khéo tay nhất, nó không chỉ gấp thuyền buồm mà còn gấp được cả những chiếc tàu chiến có hai cái ống khói nhỏ xíu phía trên.
"Chiếc này của tao tên là 'Đại dương không đáy'," thằng Béo tuyên bố, đặt chiếc tàu màu xanh lên lòng bàn tay. "Nó sẽ vượt qua vũng nước trước cổng nhà bà Năm và đi đến tận cùng thế giới."
Tôi cũng gấp xong một chiếc thuyền nhỏ bằng giấy vở. Tôi nắn nót viết lên mạn thuyền chữ "Mây". Tôi hy vọng chiếc thuyền này sẽ mang theo những lời nhắn gửi của mình đến ông nội, người mà tôi tin rằng đang đứng đâu đó sau những đám mây trắng kia để tưới nước cho đám cưới của loài chuột.
Khi ba đứa lao ra ngõ, mặt đất đang bốc hơi lên một thứ mùi ngai ngái của đất đỏ gặp nước. Những vũng nước hiện ra, đục ngầu nhưng đối với chúng tôi, đó là biển Đông, là Thái Bình Dương, là những vùng nước chưa ai đặt chân tới. Chúng tôi nhẹ nhàng đặt những chiếc thuyền giấy xuống.
"Đi đi! Mau đi đi!" cái Tí cổ vũ, nó dùng tay tát nước nhẹ nhàng để tạo ra những con sóng nhỏ.
Những chiếc thuyền giấy bắt đầu hành trình. Chúng dập dềnh theo dòng chảy của rãnh nước ven đường. Có chiếc bị mắc kẹt vào một hòn đá cuội và xoay vòng tròn như đang khiêu vũ. Có chiếc bị một hạt mưa lớn rơi trúng, sũng nước rồi từ từ chìm xuống đáy bùn như một con tàu đắm đầy bi tráng.
Tôi nhìn chiếc thuyền của mình đang len lỏi qua những ngọn cỏ. Nó mỏng manh và bé nhỏ trước dòng nước chảy xiết, nhưng nó vẫn ngoan cường tiến về phía trước. Tôi chợt nhận ra rằng, cuộc đời con người cũng giống như những chiếc thuyền giấy này vậy. Chúng ta đều được thả vào dòng đời bởi một bàn tay định mệnh nào đó, mang theo những ước mơ màu sắc và cả sự mong manh của chính mình.
Người lớn thường cười nhạo chúng tôi vì đã tốn công gấp những thứ "vô dụng" rồi nhìn chúng hỏng đi trong vài phút. Nhưng họ không hiểu rằng, hạnh phúc không nằm ở việc chiếc thuyền đi được bao xa, mà nằm ở cái khoảnh khắc chúng ta nhìn thấy nó bắt đầu chuyển động. Người lớn chỉ quan tâm đến kết quả, còn trẻ con chúng tôi sống cho quá trình. Họ xây những con tàu bằng thép không gỉ để vận chuyển hàng hóa, nhưng họ đã quên mất cách để trái tim mình rung động trước một chiếc thuyền giấy nhỏ bé đang dập dềnh trong mưa.
"Thành này, mày có nghĩ là những chiếc thuyền này sẽ gặp nhau ở dưới cống không?" thằng Béo hỏi, mắt nó buồn bã nhìn chiếc tàu chiến của nó vừa bị lật úp bởi một cái lá rụng.
"Có lẽ chúng sẽ gặp nhau ở một đại dương thật sự," tôi an ủi. "Và ở đó, chúng sẽ hóa thành những con tàu lớn thật sự, chở đầy kẹo và đồ chơi."
Cơn mưa bóng mây kết thúc cũng nhanh như khi nó đến. Nắng lại trở nên gắt gao, làm khô đi những vệt nước trên mặt đường. Những chiếc thuyền giấy của chúng tôi bây giờ chỉ còn là những mảnh giấy nát, bám đầy bùn đất và nằm chơ vơ giữa đường.
Nhìn những "đứa con" của mình tan nát, cái Tí bỗng rưng rớm nước mắt.
"Đám cưới chuột kết thúc rồi. Thuyền của chúng mình cũng hỏng hết rồi Thành ơi."
Tôi nhặt một mảnh giấy màu đỏ lên, nó đã mất đi hình dáng của một chiếc thuyền nhưng màu sắc vẫn còn đó, lấm lem nhưng không hề biến mất.
"Đừng buồn Tí ạ. Ngày mai nếu có mưa, chúng mình lại gấp những chiếc thuyền mới. Những chiếc thuyền cũ đã đi vào lòng đất để kể chuyện cho rễ cây nghe rồi."
Hóa ra, sự nuối tiếc của trẻ con là một thứ gia vị làm cho ký ức thêm đậm đà. Nếu những chiếc thuyền giấy không bao giờ hỏng, chúng ta sẽ chẳng bao giờ trân trọng những lần gấp giấy tiếp theo. Sự hữu hạn của vạn vật chính là thứ tạo nên giá trị của khoảnh khắc.
Chúng tôi đi bộ về nhà, chân trần dẫm trên mặt đất vẫn còn hơi ấm của nắng hòa cùng cái mát lạnh của nước. Tôi thầm nghĩ, giá như người lớn cũng có thể như chúng tôi: sau mỗi trận bão lòng, họ chỉ cần ngồi lại, gấp một chiếc thuyền giấy từ những nỗi đau của mình rồi thả nó trôi đi theo dòng nước mưa. Thay vì giữ lại sự cay đắng, họ nên học cách nhìn nó tan ra và bắt đầu một trang giấy mới.
Mưa bóng mây đã dạy tôi rằng: trong cuộc sống, đôi khi nụ cười và nước mắt luôn song hành như nắng và mưa. Và dù chiếc thuyền của bạn có sũng nước và chìm xuống giữa chừng, thì cái vẻ đẹp của việc "đã từng ra khơi" vẫn luôn là một chiến thắng rực rỡ.