Những lằn roi mây của cha sau vụ trộm ổi chưa kịp lặn hẳn trên mông thì niềm háo hức mới đã lại trỗi dậy trong lòng thằng Tí. Gió tháng Tư bắt đầu thổi mạnh hơn, từng cơn gió lồng lộng từ phía sông Đáy tràn qua cánh đồng gặt dở, cuốn theo mùi rạ mục và cả cái khát khao được bay liệng của lũ trẻ xóm Đê. Mùa này, không có gì quý giá hơn một con diều.
Thế nhưng, diều của lũ trẻ con nhà nghèo như Tí, Thắm hay thằng Cò chẳng bao giờ có khung nhựa hay vải màu sặc sỡ như những con diều bán trên phố huyện. Vũ khí của chúng chỉ là những tờ báo cũ của ông nội, mấy nan tre già và một bát nhựa mít dẻo quánh dùng làm hồ dán.
"Tí ơi, sang nhà chú Ba Đợi mau! Chú ấy vừa vót xong bộ khung diều sáo to lắm!" – Tiếng thằng Cò gọi vang từ đầu ngõ khi nắng vừa nhạt màu.
Chú Ba Đợi là một người đàn ông kỳ lạ nhất làng. Chú không vợ con, sống trong một căn nhà nhỏ ven sông, suốt ngày hí hoáy với đống tre nứa, gỗ lạt. Người làng bảo chú "gàn", nhưng trong mắt lũ trẻ, chú là một bậc thầy phù thủy. Đôi bàn tay thô ráp ấy có thể biến những thanh tre thô kệch thành những cánh cung mạnh mẽ hay những con diều oai phong có thể "cõng" cả tiếng sáo lên tận trời xanh.
Cả bọn tụ tập ở khoảng sân đầy dăm bào của chú Ba. Chú đang ngồi bệt dưới đất, tay cầm con dao bầu nhỏ xíu nhưng sắc lẹm, tỉ mỉ gọt giũa từng nan tre.
"Muốn diều bay cao, nan phải dẻo nhưng không được yếu. Giống như cái lưng của cha tụi mày đấy, phải vững mới gánh nổi mùa màng." – Chú Ba vừa nói vừa cười, đôi mắt nheo lại dưới ánh chiều tà.
Thằng Tí được giao nhiệm vụ dán báo. Nó cẩn thận phết nhựa mít lên những tờ báo "Nhân Dân" đã cũ mèm, vàng ố thời gian, rồi ép chặt vào khung tre. Con Thắm phụ trách xé vải vụn làm đuôi diều. Chiếc đuôi diều dài thượt, sặc sỡ đủ màu từ những mảnh áo rách của mẹ, quần cũ của cha – đó chính là "bánh lái" để con diều không bị chao đảo trước những cơn gió lồng lộng.
Đến khi con diều hình thoi to tướng được hoàn thiện, chú Ba Đợi cẩn thận gắn vào đầu diều một bộ sáo làm bằng ống tre nhỏ. Chú bảo: "Diều không có sáo là diều câm. Phải có tiếng sáo để trời đất biết mình đang ở dưới này."
Cả bọn dắt nhau ra bãi bồi ven sông. Gió ở đây mạnh đến nỗi muốn cuốn phăng cả cái nón lá của má Sáu đang đội. Thằng Tí nắm chặt cuộn dây thừng bện bằng xơ chuối, thằng Cò giơ cao con diều báo đón gió.
"Chạy đi Tí! Chạy mau!"
Thằng Tí cắm đầu chạy, đôi chân trần miết trên nền đất đỏ. Khi cảm nhận được sợi dây trong tay căng lên như một dây đàn, nó bắt đầu thả dần dây ra. Con diều báo rùng mình một cái, rồi từ từ rời khỏi mặt đất, chao lượn vài vòng trước khi đâm thẳng lên bầu trời xanh ngắt.
"Lên rồi! Lên rồi tụi mày ơi!" – Con Thắm nhảy cẫng lên, vỗ tay reo hò.
Con diều giấy báo, dán bằng nhựa mít, với cái đuôi vải vụn nhấp nhô, giờ đây đã nhỏ xíu như một dấu phẩy giữa không trung bao la. Và rồi, một âm thanh trầm bổng bắt đầu vang lên: U u... o o... Tiếng sáo diều len lỏi vào gió, lúc thanh tao như tiếng chim, lúc trầm đục như tiếng sáo trúc của ông nội.
Thằng Tí nằm ngửa ra bãi cỏ, đôi tay vẫn giữ chặt cuộn dây. Nó nhìn con diều đang đứng im một chỗ giữa trời, dường như nó đã chinh phục được cả một vùng không gian rộng lớn. Trong đầu nó nảy ra một ý nghĩ kỳ lạ: "Nếu mình có thể buộc một bức thư vào dây diều, liệu gió có mang nó đi đến những tòa nhà cao tầng trong thành phố không?"
"Thắm ơi, mày ước gì khi nhìn thấy diều bay?" – Tí quay sang hỏi.
Con Thắm chống cằm, mắt không rời cánh diều: "Tao ước nhà tao năm nay trúng mùa lúa, để má tao không phải thở dài mỗi đêm mưa nữa. Còn mày?"
Tí im lặng một hồi lâu mới đáp: "Tao ước tao được ngồi trên con diều đó một lần, để xem phía sau rặng núi kia có gì, để xem những chuyến tàu hỏa mà mình vẫn nghe tiếng còi mỗi trưa trông ra sao."
Tiếng sáo diều vẫn cứ vi vu, đều đặn như hơi thở của cánh đồng. Dưới mặt đất, bốn đứa trẻ xóm Đê ngồi bên nhau, ánh mắt gửi gắm bao nhiêu khát vọng theo sợi dây nhỏ bé ấy. Chúng không biết rằng, mai này mỗi đứa một ngả, có đứa sẽ đi xa, có đứa ở lại với mảnh ruộng, nhưng tiếng sáo diều chiều nay sẽ là âm thanh khắc khoải nhất mỗi khi chúng nhớ về nguồn cội.
Trời sập tối, chú Ba Đợi lững thững đi ra bãi bồi, giúp lũ trẻ thu dây diều. Khi con diều trở lại mặt đất, Tí thấy một mẩu báo nhỏ trên cánh diều đã bị gió xé rách. Chú Ba cười bảo: "Gió lấy đi một miếng báo để làm học phí cho những giấc mơ đấy."
Đêm đó, thằng Tí ngủ rất ngon. Nó mơ thấy mình đang bay giữa những đám mây, dưới chân là dòng sông quê hiền hòa và tiếng sáo diều vương vấn bên tai như một lời hứa của tương lai.