Sương mù trên dòng Vong Xuyên hôm nay có màu tím thẫm, một dấu hiệu cho thấy có những linh hồn mang nỗi sầu muộn da diết đang trôi dạt về phía bãi bồi. Thẩm Độ đứng bên cửa sổ, nhìn những cánh hoa tùng rơi rụng trên mặt nước, đôi mắt y vẫn tĩnh lặng như mặt hồ đóng băng. Sau trận náo loạn của gã tướng quân không đầu, tiệm Mặc Diên dường như lại chìm vào một khoảng lặng khác, thanh bình nhưng đầy trăn trở.
Tiểu Hòa đang lúi húi ở góc nhà. Cậu không đóng quan tài, nhưng cậu đang cố gắng "trang trí" cho tiệm. Cậu dùng những mẩu gỗ thừa mà Thẩm Độ gọt giũa tỉ mẩn, xâu chúng lại bằng những sợi chỉ đỏ lấy từ gầm kệ, tạo thành một chuỗi treo lủng lẳng trước hiên. Mỗi khi có luồng khí âm xé qua, chuỗi gỗ lại va vào nhau phát ra những tiếng lộc cộc trầm ấm, xua bớt đi cái cảm giác rợn người của sương độc.
"Thẩm Độ, ngài xem này! Chuỗi gỗ này có thể dẫn lối cho những linh hồn bị lạc đấy." Tiểu Hòa hớn hở chỉ vào thành quả của mình.
Thẩm Độ quay đầu lại, nhìn những mẩu gỗ bách quý giá bị cậu xâu thành một đống hỗn độn, y khẽ thở dài nhưng không hề trách mắng. "Gỗ bách có tính kỵ tà, treo như vậy cũng tốt. Có điều, đừng để chỉ đỏ quấn vào chân mình, linh hồn ngươi mỏng manh, vướng vào tơ hồng của nhân gian sẽ khó lòng dứt ra."
Tiểu Hòa cười hì hì, cậu bay lơ lửng tới bên cạnh y, tò mò nhìn ra dòng sông: "Hôm nay sương màu tím đẹp quá, giống như màu áo của những tiểu thư trong kinh thành mà ta từng... à mà ta chẳng nhớ rõ nữa. Nhưng chắc chắn là có ai đó đang buồn lắm."
Đúng như lời Tiểu Hòa nói, từ trong màn sương tím, một bóng dáng nhỏ bé, lom khom xuất hiện. Đó là một bà lão tóc bạc trắng như cước, mặc bộ đồ nâu sòng giản dị của người dân quê. Bà không mang theo oán khí ngút trời như gã tướng quân, cũng không mang theo vẻ phẫn uất như vị quan tri phủ. Bà chỉ mang theo một nỗi buồn thâm trầm, sâu nặng đến mức bước chân bà đi tới đâu, sương tím tụ lại tới đó, quấn quýt không rời.
Bà lão đứng trước cửa tiệm, đôi mắt mờ đục nhìn lên tấm biển "Mặc Diên" rồi khẽ cúi đầu chào. "Xin hỏi... đây có phải nơi đóng quan tài cho những kẻ không còn nhà để về không?"
Thẩm Độ bước ra, y thu hồi lại vẻ lạnh lùng thường ngày, cung kính mời bà lão vào nhà. "Mời bà vào trong. Tiệm của ta không chỉ đóng quan tài, mà còn giữ lại những điều không thể mang theo."
Tiểu Hòa nhanh nhẹn bay đi pha một chén trà tuyết ấm. Dù bà lão là linh hồn, nhưng cái lạnh của sương tím đã thấm vào tận cốt tủy của bà. Khi chén trà bốc khói được đặt trước mặt, bà lão run rẩy đưa tay đón lấy, hơi ấm linh hồn khiến gương mặt nhăn nheo của bà dãn ra đôi chút.
"Cảm ơn tiểu tiên nhân." Bà lão khẽ nói với Tiểu Hòa.
Tiểu Hòa ngồi xuống chiếc ghế đẩu nhỏ đối diện, chống cằm nhìn bà đầy quan tâm: "Bà ơi, bà từ đâu tới? Sao bà lại buồn đến mức cả dòng sông cũng chuyển màu tím vậy?"
Bà lão đặt chén trà xuống, nhìn vào hư không như đang lật giở từng trang sách cũ. "Ta tên là Lâm thị, sống ở một ngôi làng nhỏ ven chân núi phía Nam. Cả đời ta chẳng mong cầu gì cao sang, chỉ mong một mái nhà tranh, một người bạn già và một đứa con hiếu thảo. Nhưng ông trời vốn trêu ngươi..."
Bà kể, giọng bà đều đều, trầm lắng như tiếng mưa rơi trên mái lá. Bà kết hôn với một người thợ mộc hiền lành. Họ sống một cuộc đời thanh bạch nhưng ấm áp. Chồng bà mất sớm, để lại bà và một đứa con trai vừa mới lọt lòng. Bà đã dùng cả tuổi xuân, dùng đôi bàn tay thô ráp của mình để nuôi con khôn lớn, hy vọng sau này nó sẽ là chỗ dựa lúc tuổi già.
"Thằng bé tên là Thành, nó giỏi giang lắm." Ánh mắt bà lão chợt lóe lên một tia sáng tự hào. "Năm nó mười tám tuổi, nó lên kinh ứng thí rồi đỗ đạt làm quan. Ngày nó đi, trời cũng đổ mưa tím thế này. Nó hứa với ta, khi nào ổn định sẽ đón ta lên kinh hưởng phúc."
Tiểu Hòa gật gù: "Thế là tốt mà bà? Sao bà lại ở đây?"
Bà lão cười khổ, nụ cười méo mó chứa đầy cay đắng. "Ta đã đợi. Đợi từ lúc tóc còn xanh đến khi bạc trắng đầu. Mỗi năm, nó đều gửi thư về, kèm theo chút tiền bạc và lời nhắn 'năm sau con sẽ về'. Ta cứ thế mà sống bằng niềm tin vào cái 'năm sau' ấy. Cho đến khi ta nhắm mắt xuôi tay ở căn nhà cũ nát, hàng xóm lo cho ta một cỗ quan tài gỗ tạp... ta vẫn chưa thấy mặt nó lần cuối."
Điều đau đớn nhất không phải là chết đi trong cô độc, mà là sau khi chết, linh hồn bà vẫn bay về kinh thành tìm con. Bà thấy Thành đang sống trong một phủ đệ uy nga, vợ đẹp con ngoan. Nhưng khi nghe tin mẹ mình qua đời, Thành chỉ khóc một hồi rồi bảo người hầu gửi thêm ít tiền về quê nhờ hàng xóm lo hậu sự chu đáo, chứ tuyệt nhiên không về chịu tang vì "vướng bận công vụ, không thể rời kinh".
"Ta không hận nó." Bà lão lau giọt nước mắt trong suốt đang lăn trên má. "Ta chỉ tiếc... tiếc chiếc quan tài gỗ tạp kia lạnh lẽo quá. Ta muốn một chiếc quan tài mang theo mùi hương của căn nhà cũ, mang theo lời hứa mà nó đã quên."
Thẩm Độ ngồi im lặng nghe suốt câu chuyện. Đôi bàn tay y đã đặt sẵn trên một khối gỗ trầm hương đen. Đây là loại gỗ hiếm có, có khả năng lưu giữ những ký ức ấm áp nhất. Y không bắt đầu đục ngay, mà nhìn bà lão, hỏi một câu: "Bà muốn chôn cất tình mẫu tử, hay chôn cất lời hứa của con trai mình?"
Bà lão khựng lại, đôi bàn tay già nua vân vê vạt áo nâu. "Tiên quân, ta muốn chôn cất cái 'năm sau' ấy. Để ta không còn phải đứng bên cổng làng chờ đợi nữa. Để ta có thể nhẹ lòng mà đi qua cầu Nại Hà."
Thẩm Độ gật đầu. Y bắt đầu làm việc. Lần này, động tác của y chậm hơn, nhẹ nhàng hơn. Chiếc đục nhỏ lướt trên mặt gỗ trầm đen, không tạo ra những tiếng động sắc lẹm mà phát ra tiếng rào rào êm ái.
Dưới bàn tay khéo léo của Thẩm Độ, khối gỗ dần hiện ra hình dáng một ngôi nhà tranh nhỏ xíu. Trên vách nhà có treo một chiếc nón lá, bên cạnh cửa sổ có một chiếc giường tre nhỏ. Thậm chí, y còn tỉ mẩn khắc thêm một cây cau trước sân – nơi bà lão thường đứng nhìn ra con đường mòn.
Tiểu Hòa không ngồi yên, cậu bay lại gần, khẽ thổi một luồng linh khí thanh khiết vào chiếc quan tài nhỏ đang dần hình thành. "Thẩm Độ, để ta thêm một chút ánh nắng vào đây nhé? Bà lão sợ lạnh lắm."
Thẩm Độ không ngăn cản. Sự ấm áp từ linh hồn của Tiểu Hòa hòa quyện vào hương thơm của gỗ trầm, tạo thành một không gian huyền ảo bên trong chiếc quan tài nhỏ.
Bà lão nhìn thấy cảnh tượng đó, đôi mắt mờ đục bỗng trở nên rõ nét hơn. Bà thấy lại hình ảnh mình đang ngồi vá áo dưới ánh nắng ban mai, thấy đứa con trai nhỏ đang chạy nhảy quanh sân. Những ký ức đau khổ về sự chờ đợi mòn mỏi bỗng chốc mờ đi, nhường chỗ cho sự thanh thản của những ngày tháng hạnh phúc xưa cũ.
"Đẹp quá..." Bà lão thì thầm.
Thẩm Độ đặt chiếc quan tài đã hoàn thành lên bàn. Nó không phải là một chiếc hộp hình chữ nhật lạnh lẽo, mà là một mảnh ký ức hữu hình. Y nhìn bà lão, giọng nói vẫn trầm thấp nhưng đã bớt đi vài phần băng giá: "Đây là chiếc quan tài đầu tiên ta đóng bằng gỗ trầm hương từ khi xuống đây. Nó sẽ giữ cho linh hồn bà không bị cái lạnh của Vong Xuyên xâm chiếm. Bà hãy mang theo ngôi nhà này, mang theo tình yêu của mình, còn sự chờ đợi và bội bạc... hãy để lại cho dòng sông."
Bà lão đứng dậy, cúi người hành lễ. Bóng dáng bà dần trở nên nhẹ bẫng, mờ ảo hơn. Bà hóa thành một đốm sáng màu trắng sữa, dịu dàng chui vào bên trong ngôi nhà tranh nhỏ bằng gỗ trầm. Chiếc quan tài khẽ rung động, rồi tỏa ra một mùi hương nồng nàn, ấm áp lan tỏa khắp gian phòng.
Thẩm Độ cầm chiếc quan tài đi ra bến sông. Tiểu Hòa vẫn như thường lệ, chạy trước dẫn đường. Dòng sông tím thẫm lúc này bỗng dãn ra, nhường lối cho y. Khi Thẩm Độ đặt chiếc quan tài trầm hương xuống nước, nó không trôi nhanh mà lững lờ dạt đi, mang theo một quầng sáng ấm áp giữa màn sương lạnh lẽo.
Nhìn chiếc quan tài nhỏ khuất dần, Tiểu Hòa khẽ thở dài: "Con người thật lạ Thẩm Độ nhỉ? Sao họ có thể dễ dàng quên đi người đã nuôi nấng mình như thế? Nếu ta có mẹ, ta chắc chắn sẽ không để bà phải đợi đâu."
Thẩm Độ quay sang nhìn thiếu niên bên cạnh. Ánh sáng bạc trên trán y khẽ lấp lóe. "Thế gian này có muôn vàn loại người. Có người vì công danh mà đánh mất tâm can, có người vì tình thâm mà chấp nhận mòn mỏi. Bà lão không hận con trai mình, vì bà biết hận thù sẽ chỉ làm chiếc quan tài thêm nặng nề. Bà chọn cách buông bỏ để giữ lại những gì đẹp nhất."
Tiểu Hòa nghiêng đầu: "Thế còn ngài? Ngài đang giữ lại điều gì cho mình? Ngài đóng quan tài cho bao nhiêu người, nhưng chẳng thấy ngài đóng cái nào cho mình cả."
Thẩm Độ im lặng, y bước chân về phía ngôi nhà gỗ. "Ta là kẻ bị đày, không có quyền được ra đi, cũng không cần quan tài. Nghiệp của ta là ở lại đây cho đến khi dòng sông này cạn khô."
"Ta không tin." Tiểu Hòa bĩu môi, chạy vượt lên trước. "Dòng sông này không bao giờ cạn, nên ngài định bỏ rơi ta sao? Ta sẽ đóng cho ngài một chiếc quan tài thật lớn, bằng tất cả những câu chuyện vui mà ta kể cho ngài nghe hằng ngày!"
Thẩm Độ không đáp, nhưng khóe môi y khẽ nhếch lên một độ cong cực nhỏ. Câu nói ngây ngô của Tiểu Hòa khiến y cảm thấy cái giá của việc bị đày ải này bỗng dưng nhẹ nhàng hơn một chút.
Đêm hôm đó, trong cuốn sổ tay bìa da, Thẩm Độ viết những dòng chữ thanh mảnh: "Chương thứ ba: Lâm thị. Một đời chờ đợi, một đời bao dung. Đóng quan tài bằng gỗ trầm hương, táng tại bến Vong Xuyên dưới làn sương tím. Di nguyện: Mang theo mái nhà tranh về cõi vĩnh hằng."
Viết xong, y nhìn sang Tiểu Hòa đang loay hoay dùng một mẩu gỗ trầm vụn để khắc hình một chú thỏ nhỏ.
"Thẩm Độ, ngài xem ta khắc có giống không?" Tiểu Hòa giơ mẩu gỗ lên, hình dáng chú thỏ méo mó trông chẳng giống ai, nhưng đôi tai dài thì không lẫn đi đâu được.
"Xấu lắm." Thẩm Độ nhận xét khô khan.
"Hừ, ngài thật không biết thưởng thức nghệ thuật gì cả!" Tiểu Hòa hậm hực quay đi, nhưng chỉ một lát sau lại quay lại hỏi: "Ngài có nghĩ là bà lão sẽ gặp lại chồng mình không?"
"Có lẽ." Thẩm Độ nhìn về phía dòng sông. "Những linh hồn có cùng tần số của sự bao dung sẽ luôn tìm thấy nhau ở một ngã rẽ nào đó của luân hồi. Đó là quy luật của thiên mệnh mà ngay cả Thiên Đình cũng không thể can thiệp hoàn toàn."
Tiểu Hòa nghe vậy bèn nở nụ cười tươi: "Vậy thì tốt rồi. Ta cũng sẽ cố gắng thật bao dung, để sau này dù có đi đâu ta cũng tìm được ngài."
Thẩm Độ khựng lại. Y gập cuốn sổ lại, đứng dậy thổi tắt đèn. "Đi ngủ đi. Ngày mai sương sẽ tan, khách sẽ đông hơn đấy."
Trong bóng tối, Tiểu Hòa vẫn lầm rầm điều gì đó về chú thỏ gỗ và những chuyến đi. Thẩm Độ nằm trên chiếc trường kỷ gỗ bách, lắng nghe hơi thở hư ảo của thiếu niên bên cạnh. Y chợt nhận ra, câu chuyện của bà lão không chỉ dạy y về sự buông bỏ, mà còn nhắc y về sự hiện diện.
Y đã từng vì một người mà phạm lỗi. Người đó đã tan biến, nhưng linh hồn của họ – dù chỉ là một mảnh vỡ – liệu có đang ở ngay bên cạnh y lúc này? Thẩm Độ khép mắt lại, trong đầu y hiện lên hình ảnh đôi mắt lấp lánh của Tiểu Hòa. Nếu Tiểu Hòa thực sự là mảnh vỡ đó, y nguyện sẽ đóng hàng vạn chiếc quan tài, gánh vác hàng vạn tội lỗi, chỉ để giữ cho mảnh vỡ này mãi rạng rỡ như thế.
Bên ngoài, dòng Vong Xuyên vẫn âm thầm chảy ngược. Mùi hương trầm từ chiếc quan tài của bà lão dường như vẫn còn vương vấn đâu đó trong không gian, làm dịu bớt đi cái lạnh lẽo của âm giới. Một ngày nữa đã qua, một hồi ức đã được chôn cất thành công. Tiệm quan tài Mặc Diên vẫn đỏ lửa, chờ đợi những lữ khách tiếp theo mang theo những câu chuyện bi hoan của nhân gian.
Mỗi chiếc quan tài được thả xuống dòng sông là một lời từ biệt, nhưng với Thẩm Độ và Tiểu Hòa, đó lại là thêm một sợi dây liên kết vô hình nối liền giữa hiện tại và quá khứ, giữa tiên và phàm, giữa sự cô độc và lòng ấm áp.