Buổi sáng ngày thứ sáu tại tiệm tạp hóa bắt đầu bằng một mùi hương rất lạ. Nó không phải mùi gỗ, không phải mùi hoa, mà là mùi của kim loại rỉ sét quyện lẫn với mùi cát bụi khô khốc. Vũ thức dậy, cảm thấy lồng ngực mình hơi nặng nề, như thể có một khối đá vô hình vừa đè lên.
Anh bước xuống cầu thang và thấy Ông Giáo đang đứng trước kệ số 1. Trên bàn thu ngân, chiếc máy ảnh cơ cũ mà An đã chỉ đêm qua đã được lấy xuống. Nó là một chiếc Leica đời cổ, lớp vỏ sắt đã trầy trụa, ống kính mờ đục bởi những vết xước li ti. Cạnh đó là một đôi giày leo núi cũ mòn vẹt gót, bám đầy bùn đất đã khô cứng thành đá.
"Mỗi món đồ đều mang theo một hành trình," Ông Giáo nói mà không nhìn lại. "Và hành trình của chiếc máy ảnh này dừng lại ở một nơi mà ánh sáng không bao giờ chạm tới được."
Keng...
Cánh cửa mở ra. Một người đàn ông bước vào. Ông ta trông già hơn tuổi thật rất nhiều, dù bước đi vẫn còn nét oai phong của một người từng trải. Ông mặc một chiếc áo khoác kaki nhiều túi, loại trang phục đặc trưng của những phóng viên hiện trường. Đôi mắt ông sâu hoắm, chứa đựng một nỗi buồn tĩnh lặng như đáy giếng.
"Tôi đến để nhận lại... 'Khoảnh khắc thứ 25'," người đàn ông nói, giọng khàn đặc.
Ông Giáo gật đầu, ra hiệu cho Vũ mời khách ngồi. "Ông Vinh, đã mười lăm năm kể từ ngày ông gửi nó lại đây. Tôi cứ ngỡ ông đã quyết định để nó tan biến."
Người đàn ông tên Vinh nhìn chằm chằm vào chiếc máy ảnh, đôi tay ông đan chặt vào nhau, các khớp xương trắng bệch. "Tôi đã cố quên. Tôi đã đi khắp thế giới, chụp hàng vạn bức ảnh rực rỡ, những nụ cười của chính khách, những công trình đồ sộ... nhưng mỗi khi nhắm mắt lại, tôi chỉ thấy bóng tối của khoảnh khắc đó. Tôi không thể sống nốt phần đời còn lại với một trái tim khuyết thiếu."
Vũ thắc mắc: "Khoảnh khắc thứ 25 là gì ạ?"
An, lúc này đang đứng nép sau kệ gỗ, khẽ giải thích: "Một cuộn phim thông thường có 24 khung hình. Khoảnh khắc thứ 25 là thứ không nằm trên phim, nó nằm ở ranh giới giữa sự sống và cái chết, giữa việc bấm máy để nổi tiếng và việc buông máy để làm người."
Ông Giáo đẩy chiếc máy ảnh về phía ông Vinh. "Hũ thủy tinh của ông nằm ở kệ số 1, mã số Truth-01. Vũ, lấy nó xuống."
Vũ trèo lên thang. Chiếc hũ này nặng hơn anh tưởng. Bên trong không phải là ánh sáng rực rỡ, mà là một làn khói màu xám tro, đặc quánh và xoáy tròn liên tục. Khi cầm nó, Vũ nghe thấy tiếng gió rít qua khe đá và tiếng nổ đì đùng từ xa xăm.
Ông Giáo đặt chiếc hũ cạnh chiếc máy ảnh. "Ông Vinh, ông muốn lấy lại ký ức về bức ảnh mà ông đã không chụp năm đó. Cái giá, ông còn nhớ chứ?"
Vinh gật đầu chậm rãi. "Tôi biết. Tôi phải để lại toàn bộ danh tiếng và sự nghiệp mà tôi đã gây dựng trong mười lăm năm qua. Ngày mai, thế giới sẽ quên mất cái tên phóng viên chiến trường tài ba Nguyễn Vinh. Những giải thưởng tôi nhận được sẽ biến thành những mảnh giấy lộn không tên. Tôi sẽ trở thành một kẻ vô danh, trắng tay."
Vũ sững sờ. Mười lăm năm sự nghiệp đánh đổi lấy một bức ảnh mà ông ta thậm chí còn chưa chụp? Sự đánh đổi này dường như quá điên rồ.
"Tại sao ạ?" Vũ không kìm được câu hỏi. "Tại sao ông lại đổi cả đời mình lấy một thứ đã qua?"
Vinh nhìn Vũ, một nụ cười khổ sở hiện lên trên môi. "Vì mười lăm năm qua, tôi sống trong vinh quang nhưng linh hồn tôi là kẻ hèn nhát. Năm đó, giữa một vùng chiến sự ở Trung Đông, tôi đã thấy một bé gái đứng trước họng súng. Lúc đó, bản năng nghề nghiệp bảo tôi rằng: 'Chụp đi! Đây sẽ là bức ảnh để đời, là giải thưởng Pulitzer của mày'. Nhưng lương tâm tôi lại hét lên: 'Hãy cứu lấy nó!'. Tôi đã đứng sững lại trong ba giây. Ba giây đó là khoảnh khắc thứ 25. Cuối cùng, tôi đã không chụp, nhưng tôi cũng không đủ nhanh để cứu đứa bé. Một phóng viên khác đã chụp được cảnh đứa bé ngã xuống, còn tôi thì bỏ chạy với sự dằn vặt."
Vinh run rẩy chạm vào hũ thủy tinh. "Tôi muốn quay lại ba giây đó. Không phải để chụp ảnh, mà để thay đổi sự hèn nhát của chính mình. Tôi chấp nhận sự vô danh, miễn là được thấy đứa bé đó được sống, dù chỉ là trong tâm tưởng của chính tôi."
Ông Giáo thở dài. "Dẫn ông ấy vào Phòng Mộng, Vũ."
Khi cánh màn nhung đỏ khép lại, tiệm tạp hóa chìm vào một sự im lặng đáng sợ. Vũ đứng tựa lưng vào quầy, lòng nặng trĩu. "Ông Giáo, chúng ta đang thay đổi quá khứ sao?"
"Chúng ta không thay đổi quá khứ của thế giới, Vũ ạ," Ông Giáo nói, tay thắp thêm một ngọn nến. "Chúng ta thay đổi quá khứ trong linh hồn họ. Trong thực tại, đứa bé đó có thể đã mất, nhưng trong tâm thức của Vinh, ông ấy cần được chuộc lỗi để có thể thanh thản bước tiếp. Sự vô danh là cái giá để gột rửa sự kiêu ngạo của một kẻ từng coi tin tức quan trọng hơn mạng người."
Trong Phòng Mộng, thời gian bắt đầu co dãn. Vũ đứng bên ngoài, anh có thể nghe thấy tiếng gào thét của gió cát vọng ra từ khe cửa. Anh chợt nhớ đến đôi giày leo núi cũ mòn. Anh cúi xuống, chạm tay vào lớp da trầy trụa của đôi giày.
Bất chợt, một viễn cảnh ập đến. Vũ thấy mình đang đứng giữa một hoang mạc đầy khói súng. Cát bay mù trời. Phía trước anh, một người đàn ông trẻ tuổi – chính là Vinh của mười lăm năm trước – đang cầm chiếc Leica, gương mặt tái nhợt vì sợ hãi. Đối diện là một bé gái mặc chiếc váy đỏ rách nát, đôi mắt to tròn ngơ ngác nhìn họng súng đang chĩa về phía mình.
Vũ thấy Vinh hạ chiếc máy ảnh xuống. Một giọt nước mắt lăn trên má người phóng viên. Anh ta lao đến, không phải để chụp ảnh, mà để ôm lấy đứa bé.
Đoàng!
Tiếng súng nổ vang lên trong đầu Vũ khiến anh ngã khụy xuống sàn tiệm. An lao đến đỡ lấy anh.
"Đừng chạm vào đồ vật của khách khi họ đang ở trong Phòng Mộng!" An quát khẽ, gương mặt cô lộ vẻ lo lắng cực độ. "Anh đang tự kéo mình vào cơn lốc ký ức của người khác đấy!"
Vũ thở dốc, mồ h mồ hôi vã ra như tắm. "Tôi thấy... tôi thấy ông ấy đã cứu được đứa bé... nhưng ông ấy cũng bị trúng đạn..."
"Đó là sự hy sinh trong tiềm thức," Ông Giáo nói, vẻ mặt bình thản nhưng đôi mắt phảng phất nỗi buồn. "Để cứu một sinh linh, ông ấy đã chấp nhận 'chết' đi trong hình hài một phóng viên vinh quang."
Một tiếng đồng hồ sau (nhưng trong Phòng Mộng có lẽ đã trôi qua cả một đời), ông Vinh bước ra. Gương mặt ông giờ đây không còn sự u uất. Những nếp nhăn vẫn còn đó, nhưng đôi mắt lại sáng ngời một sự tự tại chưa từng có.
Ông không nhìn chiếc máy ảnh nữa. Ông tháo chiếc đồng hồ, tháo chiếc huy hiệu phóng viên trên ngực đặt lên bàn.
"Cảm ơn ông Giáo. Tôi đã thấy em ấy chạy về phía mẹ mình. Ba giây đó... tôi đã làm đúng."
"Danh tiếng của ông sẽ biến mất kể từ lúc này," Ông Giáo nhắc nhở.
"Tôi biết," Vinh mỉm cười, một nụ cười hiền hậu. "Từ nay tôi sẽ chỉ là một người thợ sửa đồng hồ già ở một thị trấn nhỏ. Không ai biết tôi là ai, và đó chính là phần thưởng lớn nhất."
Vinh bước ra khỏi tiệm với đôi chân trần, để lại đôi giày cũ mòn vẹt. Vũ nhìn theo, anh thấy bóng dáng người đàn ông đó dần hòa tan vào dòng người hối hả ngoài phố. Những người đi ngang qua ông đều không ngoái nhìn, như thể ông chỉ là một làn khói nhạt nhòa.
An nhặt đôi giày lên, cẩn thận đặt vào một chiếc hộp gỗ. "Món nợ đã trả xong. Một hũ thủy tinh hắc ám nữa đã được gột rửa."
Vũ quay lại quầy, anh nhìn vào hũ thủy tinh của chính mình. Vết nứt đã hoàn toàn biến mất, nhưng anh chợt tự hỏi: Nếu một ngày anh phải chọn giữa vinh quang của bộ phim để đời và một hành động đạo đức thầm lặng, liệu anh có đủ dũng cảm như ông Vinh?
"Đừng vội tìm câu trả lời," Ông Giáo nói như đọc được suy nghĩ của anh. "Vinh phải mất mười lăm năm mới tìm thấy câu trả lời của mình. Cậu chỉ mới bắt đầu."
Ông Giáo đưa cho Vũ một chiếc hộp nhỏ màu đen. "Hôm nay cậu làm tốt. Đây là món quà nhỏ."
Vũ mở hộp. Bên trong là một cuộn phim phim trắng đen chưa rửa.
"Đó là gì ạ?"
"Đó là 'Cuộn phim của những điều chưa thấy'. Mỗi khi cậu thấy bối rối về một quyết định, hãy nhìn qua cuộn phim này. Nó sẽ cho cậu thấy những khả năng khác nhau của tương lai," Ông Giáo giải thích.
Vũ cầm cuộn phim, cảm thấy sự nặng nề lúc sáng đã biến mất, thay vào đó là một sự điềm tĩnh kỳ lạ. Anh nhận ra tiệm tạp hóa này không chỉ giữ những giấc mơ, mà nó đang dạy anh cách làm người.
Đêm đó, trong khi lau chùi kệ số 7, Vũ chợt nghe thấy tiếng khóc thút thít phát ra từ phía sau những hũ thủy tinh đựng các giấc mơ về gia đình. Anh đi về phía tiếng động và thấy An đang ngồi co mình trong bóng tối, tay ôm chặt một chiếc lọ nhỏ không màu.
"An? Có chuyện gì vậy?"
An ngước nhìn anh, đôi bàn tay cô hôm nay mờ đi đến mức gần như biến mất hoàn toàn vào không khí. "Vũ à... năng lượng của em đang cạn dần. Vị khách hôm nay đã lấy đi quá nhiều ánh sáng của tiệm. Nếu cứ đà này... em sẽ không đợi được đến ngày chủ nhân của em quay lại."
Vũ bàng hoàng. Anh chợt nhớ đến lời An nói về việc cô là một giấc mơ bị bỏ rơi. "Ai là chủ nhân của em? Nói cho tôi biết, tôi sẽ đi tìm họ!"
An lắc đầu, những giọt nước mắt trong suốt lăn dài. "Họ không nhớ em đâu. Em là một giấc mơ quá nhỏ bé. Em là giấc mơ về 'Sự dịu dàng' của một người đàn ông đã chọn con đường bạo lực để sinh tồn. Anh ta đã vứt em đi từ hai mươi năm trước để đổi lấy một trái tim bằng đá."
Vũ nắm lấy đôi bàn tay mờ nhạt của An. Lần đầu tiên, anh không thấy lạnh, mà thấy một sự ấm áp đau lòng. "Tôi sẽ không để em biến mất. Tôi hứa."
Tiếng chuông gió lại kêu lên, nhưng lần này là một âm thanh dồn dập, báo hiệu một sự kiện chẳng lành. Một luồng khói đen từ Kệ số 9 bỗng nhiên bốc lên, bao phủ lấy căn tiệm.
"Có chuyện rồi!" Ông Giáo từ trên gác chạy xuống, gương mặt ông biến sắc. "Những giấc mơ hắc ám đang phản kháng! Vũ, cầm lấy đèn dầu, bảo vệ An!"