Nam chạy bán sống bán chết theo sau Tẹt cho đến khi cả hai đã đứng dưới bóng râm của mái hiên nhà bà nội. Tim Nam đập thình thịch như muốn nhảy ra khỏi lồng ngực, cảm giác lạnh lẽo từ gốc cây đa vẫn còn ám ảnh nơi gáy cổ. Tẹt tựa lưng vào cột gỗ, nó thở dốc, đôi mắt to tròn vẫn chưa hết bàng hoàng.
“Con… con liều quá!” Tẹt vừa thở vừa trách, giọng nó lạc đi. “Đã bảo không được nhìn, không được theo, vậy mà cứ đâm đầu vào. Con có biết nếu không có tiếng mõ của bà nội, cái bóng của con đã bị xích lại dưới gốc đa đó rồi không?”
Nam nuốt nước miếng, mặt vẫn tái mét. Cậu ngồi phịch xuống bậc thềm, đôi bàn chân run rẩy. “Tớ… tớ thấy nó. Một đứa bé, nó ngồi trên cành cây. Rồi nó dẫn tớ đến chỗ chiếc sáo gãy. Tẹt này, sao bạn biết nhiều về thằng Lượm đó vậy? Cậu ấy thật sự chết đuối sao?”
Tẹt ngồi xuống cạnh Nam, vẻ lanh chanh thường ngày biến mất, thay vào đó là một sự trầm ngâm già dặn trước tuổi. Nó nhìn ra phía hàng rào dâm bụi, giọng kể đều đều như thể đang lật lại một trang sử buồn của làng xóm này.
“Lượm là bạn thân nhất của tui. Hai đứa hồi đó hay ra gốc đa chơi lắm. Lượm thổi sáo hay nhất làng, tiếng sáo của nó làm lũ trâu đang ăn cỏ cũng phải ngẩng đầu lên nghe. Nhưng Lượm không có cha, mẹ nó thì đi làm ăn xa biền biệt, nó sống với ông nội mù lòa trong căn chòi nát bên kia sông.”
Tẹt dừng lại một chút, bứt một ngọn cỏ gà rồi xoay xoay trong tay. “Năm ngoái, đúng vào cái mùa đồng cháy nắng đổ lửa như thế này, ông nội Lượm bệnh nặng. Nó nghe người ta đồn dưới đáy sông chỗ khúc quanh cây đa có một loại cỏ quý có thể chữa bách bệnh. Giữa trưa đứng bóng, Lượm lén tui ra đó. Khi tui chạy ra đến nơi, chỉ thấy chiếc sáo trúc của nó nổi lềnh bềnh trên mặt nước, ngay chỗ cái xoáy nước mà người ta bảo là cửa hang của ma da.”
Nam nghe mà thấy sống lưng lạnh toát. Cậu hình dung ra cảnh một đứa trẻ cô đơn, vì thương ông mà phải đối mặt với dòng nước dữ. “Vậy người làng không tìm thấy cậu ấy sao?”
“Có chứ,” Tẹt thở dài, mắt hơi đỏ lên. “Nhưng lạ lắm. Người ta lặn hụp cả ngày trời không thấy xác. Đến khi bà nội của con ra thắp nhang khấn vái dưới gốc đa, bảo rằng ‘đứa trẻ tội nghiệp, về đi thôi’, thì tự nhiên lúc đó xác Lượm mới nổi lên. Nhưng… nhưng lúc vớt lên, người ta không thấy cái bóng của nó đâu nữa. Thầy pháp trong làng bảo, vì Lượm chết vào giờ Ngọ, lại chết ngay dưới bóng cây đa thần, nên hồn vía bị cây ‘nhốt’ lại để làm bầu bạn.”
Nam bần thần nhìn ra phía xa, nơi tán cây đa vẫn sừng sững che cả một góc trời. Lời kể của Tẹt làm cậu không còn thấy sợ hãi một cách đơn thuần nữa, mà là một nỗi xót xa kỳ lạ. Cái bóng nhỏ thó ấy, tiếng huýt sáo lạc nhịp ấy… hóa ra chỉ là một linh hồn nhỏ bé đang cố tìm lại giai điệu sáo của chính mình.
Tẹt đột nhiên nắm lấy vai Nam, lắc mạnh: “Nghe tui dặn đây. Từ giờ cho đến hết mùa hè, tuyệt đối không được huýt sáo đáp lại nó. Thằng Lượm nó không ác, nhưng cái cây đa đó thì khác. Nó là một thực thể già cỗi và thèm khát những hơi ấm mới. Mỗi khi con huýt sáo, con đang vô tình mở ra một sợi dây liên kết. Nếu sợi dây đó đủ bền, con sẽ bị kéo vào bóng tối của cây, trở thành một phần của nó, như thằng Lượm bây giờ.”
“Vậy chiếc sáo gãy…” Nam ngập ngừng.
“Đừng có chạm vào nó!” Tẹt gắt lên. “Đó là mồi nhử. Thằng Lượm muốn con nối lại chiếc sáo đó cho nó. Nhưng một khi con nối lại tiếng sáo, con cũng nối luôn định mệnh của mình với nó. Bà nội con phủ vải đỏ lên gương là để bảo vệ con đấy. Cái gương đó là lối vào, còn cây đa là lối ra. Một khi chúng thông với nhau, con sẽ không còn là Nam của thành phố nữa đâu.”
Trưa hôm đó, Nam không ăn nổi bát cơm cá kho tộ thơm lừng của bà nội. Cậu cứ nhìn chằm chằm vào tấm vải đỏ phủ trên chiếc gương giữa nhà. Trong cái tĩnh mịch của buổi trưa, cậu dường như vẫn nghe thấy tiếng "tuýt... tuýt..." u uẩn vang lên từ phía sau vườn.
Cậu nhận ra, mình không chỉ mang theo nỗi buồn ly hôn của ba mẹ về quê, mà dường như cậu đã bước vào một trò chơi trốn tìm giữa hai thế giới, nơi mà cái bóng của chính mình cũng có thể phản bội lại chủ nhân của nó.
Khi bà nội đi nghỉ trưa, Nam thấy bà lén đặt một bát gạo muối và một chén nước nhỏ ngay bậu cửa sổ phòng cậu. Bà không nói gì, nhưng đôi mắt bà nhìn cậu đầy lo âu. Nam hiểu rằng, lời cảnh báo của Tẹt không phải là chuyện con nít dọa nhau. Trận chiến để giữ lấy cái bóng của mình chỉ mới bắt đầu.