Cả đêm ấy, Nam không dám chợp mắt lấy một giây. Cậu ngồi bó gối trên phản, nhìn chăm chằm vào vòng tròn đỏ bầm trên ngón chân cái. Nó không đau, nhưng cứ mỗi khi tiếng khóc tỉ tê ngoài vách gỗ vang lên, vòng tròn ấy lại nóng rát như có ai đó đang áp một hòn than nóng vào da thịt. Bà nội ngồi đối diện, tay không ngừng lần tràng hạt, miệng lầm rầm những bài kinh cầu an mà Nam không hiểu rõ nghĩa.
Khi những tia nắng đầu tiên của ngày mới xuyên qua kẽ lá, tiếng khóc và tiếng cào cấu ngoài vách mới chịu im bặt. Bà nội đứng dậy, gương mặt bà hốc hác và già đi thêm vài tuổi chỉ sau một đêm. Bà ra hiệu cho Nam đi theo mình ra phía cửa chính.
“Nhìn kìa con,” bà nội chỉ xuống bậu cửa.
Nam rùng mình. Trên bậu cửa gỗ đen bóng và lan ra cả khoảng sân gạch, chi chít những dấu chân nhỏ. Đó không phải dấu chân người bình thường; chúng được in bằng thứ bùn đen quánh, bốc mùi tanh nồng của đáy sông. Những dấu chân ấy không có gót, chỉ có phần mũi chân in rõ mồn một, đi vòng quanh ngôi nhà như thể đang tìm một khe hở để chui vào. Đáng sợ hơn, giữa những dấu chân nhỏ là một vệt nước dài kéo lê, như thể có một dải lụa hoặc một mái tóc ướt sũng đã kéo qua đó.
Mẹ Nam từ trong buồng bước ra, nhìn thấy cảnh tượng ấy thì mặt biến sắc. Bà vội vàng vơ lấy cái chổi định quét đi nhưng bà nội đã ngăn lại.
“Đừng chạm vào, để đấy tôi xử lý. Bùn này là bùn 'mượn xác', động vào là nó dính lấy hơi người đấy.”
Bà nội đi lấy một ít tro bếp hòa với rượu trắng, rồi cẩn thận rắc đè lên những dấu chân ấy. Khi tro chạm vào bùn, một luồng khói xám nhạt bốc lên cùng tiếng xèo xèo nhỏ xíu, hệt như lúc người ta tôi vôi. Mùi tanh nồng dịu bớt, nhưng nỗi ám ảnh trong lòng Nam thì ngày một lớn hơn.
“Bà ơi, dấu đỏ trên chân con… nó không mất đi,” Nam thút thít, lần đầu tiên cậu cảm thấy hối hận tột cùng vì cái tính tò mò của mình.
Bà nội nhìn xuống chân cậu, tiếng thở dài của bà nặng nề như chì. “Họ đã đánh dấu rồi. Đêm qua cô Hạnh không vào được nhà vì có gương soi và bùa trấn, nhưng họ sẽ đợi con ở bên ngoài. Con nợ họ một lời hứa, mà người âm thì không thích bị thất hứa.”
Đúng lúc đó, Tẹt xuất hiện ngoài cổng. Nó không dám bước vào sân, chỉ đứng ở rào dâm bụt gọi vọng vào: “Nam ơi! Nam!”
Nam xin phép bà rồi chạy ra. Tẹt nhìn thấy vòng tròn đỏ trên chân Nam thì mặt nó cắt không còn giọt máu. Nó kéo Nam ra góc khuất, thì thầm: “Hôm nay thằng Đen bị ốm rồi. Nó mê sảng suốt đêm, cứ gọi tên thằng Lượm. Mẹ nó bảo lúc sáng sớm vớt được trong chậu nước rửa mặt của nó một nắm tóc đen dài. Nam này, chuyện ở miếu hôm qua… tụi mình phải làm gì đó thôi, nếu không cả đám sẽ bị bắt đi hết.”
Nam nhìn Tẹt, trong đầu cậu chợt nhớ lại hình ảnh người phụ nữ trong gương và chiếc lược sừng. “Tẹt, bạn có biết cô Hạnh không? Người chết ở gốc đa ấy?”
Tẹt gật đầu cái rụp: “Biết chứ. Người già trong làng kể cô ấy chết vì nhảy sông sau khi đứa con bị người ta bắt mất. Nhưng có một chuyện này ít ai biết… người ta bảo chiếc lược sừng của cô ấy đã bị ai đó lấy mất khỏi mộ. Cô ấy đi tìm con, nhưng cũng đi tìm chiếc lược đó. Với người xưa, chiếc lược là vật giữ linh hồn đấy.”
Một ý nghĩ táo bạo lóe lên trong đầu Nam. Cậu nhớ lại chiếc gương cổ của bà nội. Hình ảnh người phụ nữ trong gương đang chải tóc… Bà ấy cầm chiếc lược, nhưng chiếc lược đó dường như không có thật, nó chỉ là ảo ảnh trong gương.
“Nếu chúng ta tìm được chiếc lược thật và trả lại cho cô ấy, liệu cô ấy có để chúng mình yên không?” Nam hỏi.
Tẹt lưỡng lự: “Tui không biết. Nhưng ông nội tui từng bảo, muốn hóa giải oán khí thì phải trả lại thứ họ cần. Mà chiếc lược đó nghe đâu bị lạc vào tay một người trong xóm mình từ lâu lắm rồi.”
Trưa hôm đó, Nam không ngủ. Cậu lén quan sát bà nội. Bà đang ngồi ngoài hiên, tỉ mẩn khâu lại một chiếc áo trẻ con bằng vải xô trắng – loại vải người ta hay dùng để làm khăn tang. Bà vừa khâu vừa lẩm bẩm một cái tên mà Nam nghe không rõ. Mỗi mũi kim bà đâm xuống đều như đang gửi gắm một tâm sự cực kỳ nặng nề.
Nam chợt nhận ra, bà nội biết nhiều hơn những gì bà nói. Tại sao người phụ nữ trong gương lại xuất hiện ngay trong nhà của bà? Tại sao những dấu chân bùn lại chỉ vây quanh ngôi nhà này mà không phải nhà ai khác?
Cậu quyết định tối nay sẽ khám phá bí mật bên trong chiếc tủ chè – nơi đặt chiếc gương cổ. Cậu linh cảm rằng chiếc lược sừng mà cô Hạnh tìm kiếm bấy lâu nay, có lẽ chưa bao giờ rời khỏi ngôi nhà này.
Khi ánh hoàng hôn bắt đầu đổ màu tím ngắt lên những cánh đồng lúa, Nam thấy những dấu chân bùn trên bậu cửa – dù đã bị tro phủ kín – dường như lại bắt đầu hiện rõ mồn một trở lại, và lần này, chúng không chỉ dừng lại ở bậu cửa. Chúng bắt đầu xuất hiện ngay trên những thanh xà nhà phía trên đầu Nam.