Cơn mưa rào bất chợt của mùa hạ trút xuống như muốn rửa trôi hết những nhơ nhớp của cái làng này. Lân bò dậy từ vũng bùn, mình mẩy tím tái. Hắn không về lán, hắn đi thẳng đến túp lều bên bờ sông của Thị Mơ.
Mưa trắng trời trắng đất. Túp lều của Thị trông nhỏ bé và cô độc đến tội nghiệp dưới sức mạnh của thiên nhiên. Bên trong, Thị Mơ đang ngồi bó gối bên bếp lửa nguội lạnh. Thấy Lân bước vào trong tình trạng thê thảm, Thị không hỏi han gì, chỉ lặng lẽ lấy cái khăn xô cũ nhúng nước ấm lau mặt cho hắn.
"Họ bảo... Thị sắp bị gả đi à?" – Lân hỏi, giọng hắn run lên bần bật, một phần vì lạnh, một phần vì sợ hãi sự thật.
Thị Mơ dừng tay, thở dài một tiếng nghe nặng trĩu: "Người ta bảo tôi điên, nhưng tôi đâu có ngu. Lão Bá sai người đến nói rồi. Lão bảo nếu tôi không đi, lão sẽ tống anh vào tù lại vì tội cướp đất. Lân ạ... tôi không muốn anh phải vào cái chỗ tối tăm đó nữa."
Lân nắm lấy đôi vai gầy của Thị, lắc mạnh: "Không! Thị không được đi! Tôi không vào tù nữa, mà tôi cũng không để họ bắt Thị đi. Chúng ta đi trốn. Đêm nay, chúng ta ra bến sông, bắt chuyến đò sớm ngược dòng lên mạn ngược. Ở đó có rừng có núi, mình khai hoang mà sống. Tôi sẽ đan sọt, Thị sẽ trồng ngô. Không ai biết mình là ai cả!"
Thị Mơ nhìn vào mắt Lân. Trong đôi mắt vằn đỏ ấy, Thị thấy một sự khát khao sống mãnh liệt đến đáng sợ. Nhưng rồi Thị lại cúi đầu: "Trốn đi đâu được hả anh? Đất này là đất của họ. Chân mình ngắn, tay họ dài. Vả lại... anh nhìn cái mặt mình xem, người ta thấy anh là người ta đuổi. Mình sống sao được?"
Lân buông tay ra, tuyệt vọng. Đúng, cái mặt này chính là cái xiềng xích lớn nhất. Hắn gào lên giữa tiếng mưa: "Tại sao? Tại sao tôi muốn làm người mà họ không cho? Tại sao tôi chỉ muốn thương một người mà họ cũng không để yên?"
Lân vung tay đấm mạnh vào cột nhà. Tiếng rắc của gỗ khô hòa cùng tiếng sét đánh ngang trời. Hắn quỳ xuống, ôm lấy chân Thị Mơ mà khóc. Người đàn bà dở hơi ấy nhẹ nhàng vuốt tóc hắn, những ngón tay thô ráp xoa dịu đi nỗi đau bấy lâu nay.
"Được rồi, tôi đi với anh." – Thị Mơ nói khẽ. "Dù có chết ở ngoài kia, cũng hơn là sống dở chết dở ở cái làng này. Đêm nay, khi tiếng chuông chùa điểm canh ba, anh ra gốc đa chờ tôi. Tôi chỉ có mấy cái nồi rách với vài bộ quần áo, tôi sẽ mang đi hết."
Lời khẳng định của Thị như một liều thuốc hồi sinh cho Lân. Hắn đứng dậy, đôi mắt ánh lên niềm hy vọng cuối cùng. Hắn hôn lên trán Thị – một nụ hôn vụng về, nồng nặc mùi mưa và mùi đất. Họ không biết rằng, đằng sau rặng chuối, một đôi mắt cú vọ đã nhìn thấy tất cả.