Chiếc hộp gỗ khảm xà cừ nhặt được ở miếu hoang chiều hôm ấy, sau khi mở ra, thực tế chẳng có vàng thỏi hay châu báu lấp lánh như chúng tôi hằng mơ. Bên trong chỉ vỏn vẹn một vài quân cờ bằng đá đã nhẵn thín, một chiếc tẩu thuốc cũ bằng đồng và một tờ giấy sờn rách ghi những dòng chữ nho ngoằn ngoèo mà cả ba đứa chẳng đứa nào đọc được. Thằng Đen hơi hụt hẫng, nhưng nó vẫn cẩn thận gói tất cả vào vạt áo, bảo rằng để dành đến khi nào gặp được Ông Giáo già mới hỏi cho ra lẽ.
Nhưng đó là chuyện của những ngày sau. Còn bây giờ, miền quê đang bước vào những ngày nắng cực hạn của tháng Năm, cái nắng mà người ta vẫn thường bảo là "vỡ đầu chưa kịp chạy".
Buổi trưa ở xóm Chùa im lìm đến mức người ta có thể nghe thấy cả tiếng một quả bàng rụng khẽ trên nền đất khô khốc. Người lớn đều đã rút vào trong nhà, nằm trên những chiếc chõng tre kê ngoài hiên để hóng chút gió trời ít ỏi. Thế nhưng, với lũ trẻ chúng tôi, buổi trưa lại là khoảng thời gian "hoàng kim" để thực hiện những kế hoạch mà cha mẹ luôn cấm đoán.
"Cuội ơi! Cuội..."
Tiếng gọi thì thào của thằng Đen vang lên bên cửa sổ gian nhà dưới. Tôi ngẩng đầu dậy khỏi chiếc gối mây, liếc nhìn u đang ngủ say, hơi thở đều đều bên cạnh chiếc quạt nan. Tôi khẽ khàng tuột xuống phản, xách đôi dép tổ ong trên tay, đi nhón chân ra phía bờ rào. Cái Tí đã đứng đó từ bao giờ, tay cầm một cái túi vải nhỏ chứa đầy những quả sấu non xanh ngắt.
"Đi đâu bây giờ? Nắng thế này ra đê là cháy da đấy," cái Tí càu nhàu, nhưng đôi mắt nó lại lấp lánh vẻ hào hứng.
"Ra bờ ao nhà cụ Thừa. Ở đó có bóng cây sung cổ thụ, mát như có điều hòa trên phố ấy," thằng Đen quả quyết.
Ba đứa dắt díu nhau băng qua những lối mòn nhỏ quanh co. Cái nắng buổi trưa hầm hập phả lên từ mặt đất đỏ, nhưng tiếng ve sầu lại bắt đầu cất lên một bản đồng ca không hồi kết. Bạn đã bao giờ lắng nghe kỹ tiếng ve chưa? Nó không chỉ là một âm thanh đơn điệu. Có lúc nó râm ran như tiếng mưa rào, có lúc lại gắt gỏng như tiếng kim loại cọ sát vào nhau, và khi gió thoảng qua, nó tan ra rồi lại tụ lại, tạo thành một luồng sóng âm thanh bao trùm lấy cả xóm làng. Thằng Đen bảo ve sầu là những nhạc công bị bỏ quên, chúng chỉ đợi đến lúc nắng gắt nhất mới dám trình diễn hết mình.
Đến bờ ao nhà cụ Thừa, không khí bỗng chốc dịu hẳn lại. Cây sung cổ thụ xòe tán rộng mênh mông, che kín một góc ao nước xanh ngắt, lững lờ những cánh lục bình tím nhạt. Chúng tôi leo lên một cành sung to, chắc chắn, rồi cứ thế buông thõng chân xuống không trung.
Cái Tí lấy sấu ra, dùng một viên đá dập nhẹ cho quả sấu hơi nứt, rồi chấm vào gói muối ớt cay nồng mang theo. Vị chua loét của sấu non khiến cả ba đứa cùng nhăn mặt, nheo mắt, rồi sau đó là một cảm giác sướng rân lan tỏa từ đầu lưỡi.
"Này Cuội, sau này lớn lên cậu muốn làm gì?" Cái Tí bất chợt hỏi, tay nó đưa một miếng sấu cho tôi.
Tôi nhìn xuống mặt ao, nơi những con gọng vó đang lướt đi thoăn thoắt tạo thành những vòng tròn nhỏ li ti. "Tớ á? Tớ muốn đi lên thành phố, xem cái xe buýt nó to thế nào, rồi mua cho u tớ một cái quạt điện để u không phải quạt tay mỗi trưa nữa."
Thằng Đen cười khà khà, nó vỗ vào cái bắp tay rắn chắc của mình: "Còn tao, tao sẽ rèn ra một con dao sắc nhất thế giới, để đi rừng săn hổ như những anh hùng trong truyện cổ tích."
Cái Tí nhìn xa xăm về phía chân trời, nơi những dải mây trắng đang trôi lững lờ: "Còn tớ chỉ muốn ở lại đây thôi. Tớ sợ thành phố lắm, nghe nói ở đó không có cây sung nào to như thế này, cũng chẳng có tiếng ve để nghe mỗi trưa."
Chúng tôi im lặng. Tiếng ve sầu vẫn râm ran như một lời nhắc nhở về sự vĩnh cửu của tuổi thơ. Gió bắt đầu thổi mạnh hơn, mang theo mùi nồng của bùn ao và mùi thơm dịu nhẹ của hoa dành dành đâu đó trong vườn. Trong khoảnh khắc ấy, tôi cảm thấy cuộc đời mình thật tròn đầy, chẳng cần gì hơn một cành sung, một túi sấu và những người bạn cùng chung một lời thề.
Bỗng nhiên, một tiếng “tùm” vang lên phá tan không gian yên tĩnh. Thằng Đen đã cởi trần, nhảy phắt xuống ao từ lúc nào. Nó nổi lên, vuốt mặt cười sặc sụa: "Mát quá tụi bây ơi! Xuống đây đi, đứa nào xuống sau là con rùa!"
Tôi nhìn cái Tí, nó cũng đang cười tít mắt. Quên hết những lời dặn dò của cha về việc "nghịch nước trưa dễ cảm", tôi cũng lao mình xuống dòng nước mát lịm. Tiếng cười đùa vang động cả một góc ao, át cả tiếng ve sầu đang gào thét trên cành cao.
Buổi trưa hè ấy, gió không chỉ mang theo cái nóng, mà còn mang theo cả những giấc mơ vụng dại của ba đứa trẻ xóm Chùa, những giấc mơ được dệt nên từ tiếng ve, từ vị sấu chua và từ dòng nước ao làng trong mát. Chúng tôi không hề hay biết rằng, những ngày hè vô tư lự này sẽ là hành trang quý giá nhất mà chúng tôi mang theo suốt quãng đời trưởng thành sau này.