1,480 từ
Vị trí Tể Tướng Số Học Cấp Cứu mang lại cho Trần Văn Lịch (dưới thân phận Lý Hàm Dũng) một sự giàu có và địa vị không tưởng, điều mà một học sinh lớp 12 khét tiếng dốt Toán ở thế kỷ 21 chưa bao giờ dám mơ tới. Tuy nhiên, đi kèm với nó là một áp lực khổng lồ, một gánh nặng của sự giả dối buộc cậu phải liên tục giữ vững vẻ ngoài uyên thâm và thần bí. Văn phòng của Lịch, một gian phòng rộng lớn với bàn ghế chạm khắc tinh xảo và rèm lụa thêu hoa, luôn chật kín các quan lại và học giả cao cấp, những người khao khát được chứng kiến hoặc được học hỏi thêm về "Thiên Thư Toán Học" vừa được tiết lộ. Mỗi ngày, Lịch phải vật lộn để giải quyết những vấn đề quốc gia mà cậu chỉ cần vận dụng kiến thức Toán cấp hai, thậm chí là cấp một, nhưng phải trình bày chúng bằng một giọng điệu trang nghiêm, thần bí, như thể đó là những mật mã cổ xưa vừa được khai quật từ một cuốn sách bị lãng quên. Nguồn cảm hứng lớn nhất của cậu, ngoài trí nhớ mơ hồ về sách giáo khoa và các video giải bài tập, chính là chiếc máy tính Casio hỏng, thứ mà cậu bí mật coi là "Thiên Cơ Kế" – một công cụ chỉ có thể được sử dụng trong đầu, gợi lại các phép tính nhanh. Món ăn của cậu cũng được cải thiện đáng kể, thay vì mì tôm sống, giờ đây cậu được phục vụ những món ăn cung đình cầu kỳ, nhưng trong lòng Lịch vẫn luôn khao khát một bát phở bò nóng hổi hoặc một chiếc bánh mì kẹp thịt nhanh gọn, những món ăn không hề tồn tại ở triều đại Đại Nguyên, một nỗi khổ tâm thầm lặng và hài hước của vị Tể Tướng Số Học vĩ đại.
Thử thách lớn nhất đã đến ngay sau khi Lịch nhận chức, một vấn đề mà các quan Bộ Hộ coi là "bế tắc tài chính không thể giải quyết" – sự thâm hụt ngân sách quốc gia kéo dài suốt hai năm. Các quan lại đã tính toán chi tiêu và thu nhập bằng các công cụ đếm thô sơ như que tính và thẻ tre, nhưng khi chi tiêu vượt quá thu nhập, họ chỉ biết ghi lại bằng một biểu tượng đặc biệt, gọi đó là "Số Xấu" hay "Khoản Lỗ", và coi đó là một vấn đề không thể giải quyết bằng số học thông thường, mà phải dùng đến... lòng trung thành tuyệt đối và các nghi lễ cầu nguyện để xin Thần Tài ban phước. Tư Mã Chấn, một quan lại cấp cao và là người bảo thủ nhất triều đình, người luôn nghi ngờ sự xuất hiện đột ngột và sự thần bí của Hàm Dũng, đã trình bày vấn đề này với một thái độ thách thức công khai, mong muốn Hàm Dũng sẽ thừa nhận giới hạn của mình. Ông ta tin rằng Hàm Dũng chỉ là một kẻ lừa đảo, sử dụng mánh khóe ngôn ngữ và sự tự tin giả tạo thay vì tri thức thực sự. Lịch, nhìn vào những cuộn giấy ghi chép lộn xộn của họ, với các biểu tượng Số Xấu được vẽ bằng mực đỏ, chỉ cần vài giây để nhận ra vấn đề cốt lõi: Triều Đại Nguyên chưa hề biết đến khái niệm Số Âm (Negative Numbers), một kiến thức Toán học mà cậu đã học từ lớp 6.
Lịch, với kinh nghiệm từng nợ tiền net, tiền ăn cơm, và tiền điện thoại hàng tháng ở kiếp trước, đã giải thích khái niệm này một cách hết sức hài hước và thực tế, khiến cả triều đình sửng sốt. Anh ví von: "Nếu chúng ta có mười lượng bạc trong kho (Số Dương), đó là thu nhập có thật. Nhưng nếu chúng ta đã ký giấy vay mười hai lượng bạc để xây dựng công trình (Số Chi), thì khi tính toán, chúng ta đang bị Âm hai lượng (Số Âm). Nó không phải là ma thuật, mà là nợ, là một lời hứa trả tiền trong tương lai. Nó là thứ hiển nhiên như việc nợ tiền hàng xóm mua rượu hay nợ tiền bà bán bánh bao đầu ngõ." Cậu dùng ký hiệu Dấu Âm (dấu trừ) để thể hiện sự thiếu hụt này.
Lịch (Hàm Dũng): "Thưa bệ hạ và chư vị đại thần, Số Âm không phải là Hư Vô. Nó là một Sự Thiếu Hụt Có Thật, một trạng thái tồn tại đối lập với sự Dư Giả. Nếu chúng ta đi về phía trước là Số Dương, thì đi về phía sau chính là Số Âm. Nó không phải là tà thuật, nó là Đại Thuật Cân Bằng, cho phép chúng ta tính toán được cả những gì đang thiếu, những gì đang nợ, để chuẩn bị cho tương lai."
Tư Mã Chấn (phẫn nộ): "Không thể chấp nhận! Một con số ít hơn không là một sự phi lý, Tể Tướng! Mọi sự vật trong vũ trụ đều phải tồn tại, làm sao có thể tồn tại thứ ít hơn cả sự trống rỗng? Ngài đang dùng mánh khóe ngôn ngữ để lừa gạt triều đình!"
Cuộc tranh luận nảy lửa kéo dài suốt một buổi triều, khiến Vua phải can thiệp. Lịch, nhận thấy việc giải thích bằng lý thuyết sẽ vô ích, đã quyết định sử dụng một ví dụ trực quan và gần gũi với cuộc sống. Anh yêu cầu mang ra hai chiếc hộp gỗ lớn và một đĩa đựng mười chiếc bánh bao. Anh nói: "Xin hãy coi chiếc hộp này là Kho Thu Ngân. Chúng ta có mười chiếc bánh bao (Số Dương). Hôm nay, chúng ta cần chi tiêu mười hai chiếc bánh bao (Số Chi). Sau khi lấy đi mười chiếc, kho đã trống rỗng. Nhưng chúng ta vẫn nợ hai chiếc nữa, đúng không? Hai chiếc bánh bao đó chính là Số Âm." Lịch dùng các thẻ bài để ghi lại con số 'âm hai', đánh dấu bằng mực đen thay vì mực đỏ của các quan lại.
Vua Triều Nguyên (kinh ngạc): "Vậy ra, Số Âm chính là Dấu Hiệu của Lời Hứa? Nó là công cụ giúp ta quản lý lời hứa và sự thiếu hụt của quốc gia?"
Lịch (gật đầu trang nghiêm): "Tâu bệ hạ, chính xác. Nó là công cụ vĩ đại để quản lý tài chính quốc gia. Không sợ thiếu, chỉ sợ không biết mình thiếu bao nhiêu."
Cách ví von tài tình này, cùng với sự kết hợp của kiến thức hiện đại và ngôn ngữ cổ đại, đã thuyết phục được Vua. Vua tuyên bố Số Âm là "Đại Thuật Cân Bằng", một công cụ vĩ đại để quản lý tài chính quốc gia. Tư Mã Chấn phải cúi đầu trước sự logic không thể chối cãi, dù trong lòng vẫn tràn ngập nghi ngờ về nguồn gốc "tà thuật" của Hàm Dũng.
Sau chiến thắng vang dội với Số Âm, Lịch nhận được yêu cầu mở một lớp học đặc biệt để truyền bá "Thiên Thư Toán Học" cho các quan lại và con cái quý tộc. Chính tại lớp học này, Lịch đã gặp Lâm Diễm Nhi, con gái của vị quan Phủ có quyền lực. Diễm Nhi không giống những nữ nhân cổ đại khác; cô thông minh, tinh tế và là người đứng đầu về Văn học và Sử ký, nhưng lại mắc chứng... sợ hãi tột độ với Số Học, đến mức chỉ nhìn thấy số là tay chân cô đã run rẩy. Mặc dù vậy, cô lại là người duy nhất thực sự quan sát cách Hàm Dũng giải quyết các vấn đề, không phải chỉ nhìn vào kết quả. Trong lớp học, khi Lịch đang cố gắng giảng dạy khái niệm Hình học cơ bản (tam giác, tứ giác) bằng cách sử dụng các ví dụ từ game chiến thuật (như cách xây dựng tường thành phòng thủ), Diễm Nhi là người duy nhất nhận ra sự khác biệt giữa Lịch (con người lười biếng, hài hước, thực dụng) và Hàm Dũng (thiên tài lạnh lùng, xa cách mà mọi người tôn thờ). Cô thấy Hàm Dũng thường xuyên lén lút vuốt ve chiếc máy tính hỏng trong túi áo, thấy ánh mắt cậu sáng lên một cách kỳ lạ khi nhắc đến "Phép Tính Diện Tích Đồ Ăn" thay vì tính diện tích đất đai. Mối quan hệ thầy trò này, dựa trên sự nghi ngờ và thấu hiểu, bắt đầu nảy sinh một cách đầy thú vị và hứa hẹn những diễn biến lãng mạn nhẹ nhàng trong tương lai.